په افغانستان کې له ټولنیز ژوند څخه د افغان ښځو څنګ ته کولو په تړاو د خوړو نړیوال پروګرام اندېښنې سره هممهاله، یوشمېر افغان ښځې چې په تېرو دوو کلونو کې یې دندې له لاسه ورکړي وايي، له ټولنې څخه ګوښه کېدو یې پر اقتصادي، ټولنیز او اروايي ژوند ناوړه منفي اغېزې کړي او هره ورځ تدریجي مرګ تجربه کوي.
سلاموطندار د هېواد په څلور ولایتونو کې له ۲۳ سوداګرو مېرمنو سره د مرکو په ترڅ کې موندلې چې د یادو سوداګرو مېرمنو له ډلې څخه یې د ۱۷ مېرمنو سوداګري له رکود سره مخ شوې او یا هم رکود سره مخ ده.
د ازموینو ملي ادارې پرون د افغان نجونو له ګډون پرته یوازې د هلکانو د کانکور ازموینې پایلې اعلان کړې.
د دغو پایلو اعلان د هغو هلکانو لپاره چې بېلابېلو پوهنځیو ته بریالي شوي وو، د خوښۍ وړ وې، خو د هغو نجونو لپاره دردوونکې وې چې کلونه یې لپاره زیار ګاللی او له یو عالم هیلو سره یې ښوونځی پای ته رسولی و.
د کابل ښار د ډېریو خصوصي وړکتونونو مسوولان وايي چې له تېرو دوو کلونو راهیسې په دغو وړکتونونو کې د ماشومانو شمېر ۸۰ سلنه کم شوی دی.
سلاموطندار له ۲۲ کوچنیو کارګرو نجونو سره د مرکو په ترڅ کې موندلې چې یادې نجونې د اقتصادي ستونزو او سرپرست نه درلودو له امله اړ شوي چې د پلازمېنې پر سړکونو درنو کارونو او د لاسي توکو پلور ته مخه کړي.
د تخار د یوشمېر کلینیکونو مسوولان وايي چې په تېر یوه کال کې د وینې کموالي سره مخ مېرمنو، په تېره امېندواره مېرمنو شمېر زیات شوی دی. د دوی په وینا، د وینې کموالی لامل کېږي چې ماشوم مړ وزېږېږي او یا هم د یوشمېر میندو د مړینې لامل هم کېږي.
افغانستان کې د ښځو پر وړاندې د «تاوتریخوالي» ښکارنده «پدیده» اوږده مخینه او بېلابېل فرهنګي او ټولنیز عوامل لري.
د هېواد په ۲۷ ولایتونو کې د سلاموطندار د یوې سروې پایلې ښيي چې ۷۷سلنه ښځې د تاوتریخوالي له بېلابېلو ډولونو سره مخ شوي دي. په دغه سروې کې ۳۲۶ ښځو ګډون کړی چې پر بنسټ یې، له هرو څلورو ښځو، درې یې له تاوتریخوالي سره مخ دي.
فاریاب کې یوې مېرمنې د دغه ولایت ۸۰ نورو ښځو ته د غالۍ اوبدلو په یوې کارخونه کې د کار کولو زمینه برابره کړې ده.
د یادې کارخونې مسووله وايي چې د غالۍ اوبدلو دغه کارخونه یې بېسرپرسته او معلول لرونکو ښځو ته د کاري زمینې د برابرولو په موخه جوړه کړې او په وینا یې، دا مهال شاوخوا ۸۰ ښځې په دې کارخونه کې کار کوي.
د کابل د امنیې قومنداني د پلازمېنې په اتلسمه امنیتي حوزه کې د یوې افغان یوټیوبرې «حورا سادات» وژل تایید کړي دي.
د بهرنیو چارو وزارت سیاسي مرستیال وايي چې اوسنی حکومت باید د خپل پایښت لپاره عدالت ټینګ کړي او د نجونو او ښځو لپاره د ښوونځيو او پوهنتونونو دروازې بېرته پرانیزي.
سلاموطندار له ۲۴ ښځینه ارایشګرو «سینګار کوونکو» سره د مرکو په ترڅ کې موندلې چې د یادو ارایشګرو ۷۵سلنه یې د خپلې کورنۍ یوازینۍ سرپرستې وې.
د فاریاب په مرکز میمنې ښار کې یوې مېرمنې په خپل شخصي لګښت لسګونه نورو ښځو ته د لاسي صنایعو یوه کوچنۍ کارخونه جوړه کړې ده.
یوشمېر افغان مېرمنې د ا.ا حکومت له دویمې کلیزې سره هممهاله وايي چې د سرپرست حکومت له لوري پرې د بندیزونو لګېدو دوام لامل شوی چې ورځ تر بلې په ټولنه کې څنډې ته شي.
ا.ا د تېر کال له زمري میاشتې راهیسې په څو بېلابېلو فرمانونو سره ښځې له زدهکړو او کار را ګرځولي چې یوشمېر ښځې دا پرېکړې د دوی د څنډې ته کولو په مانا بولي.
د عامې روغتیا وزارت نن د مور په شیدو د تغذیې نړیواله اوونۍ ونمانځله. د دغه وزارت مسوولانو په دې اړه جوړه شوې غونډه کې له ټولو میندو وغوښتل چې خپل نوي زېږېدلي ماشومان تر دوو کلونو پورې په خپلو شیو تغذیه کړي.
ملت ته د دولت د حساب ورکولو په دوام، د امر بالمعروف او نهې عنالمنکر وزارت مسوولانو نن د دغه وزارت د تېر یوه کال کاري راپور چې تل یې په کور دننه او بهر غبرګونونه را پارولي وو، وړاندې کړ. دغه وزارت په تېره یوه کال کې د افغان ښځو پر وړاندې بېلابېل محدودیتونه لګولي او همدا لامل و چې وختناوخت به یې د خبرونو د سر ټکي جوړول.
