غزني کې د وخت په تېرېدو او د طبیعي پېښو له امله د دغه ولایت یوشمېر تاریخي ابدات د نړېدو له جدي ګواښ سره مخ دي. په دې وروستیو کې د غزني د کلا د دېوال یوه برخه نړېدلې چې دا د دې ولایت له مهمو تاریخي ابداتو څخه ګڼل کېږي.
ټولنیزې رسنۍ د ننني عصر د خلکو د ژوند یوه نه بېلېدونکې برخه ګرځېدلې چې پهکې معلومات په چټکۍ خپرېږي او هر څه د یوې ګوتې په حرکت بدلولی شي.
خو د همدې چټکتیا تر شا، یو پخوانی فرهنګ ورو ورو کم رنګی کېږي، د کتاب لوستلو فرهنګ.
که څه هم کتاب لوستل د انسان ذهن روښانه کوي پوهه یې لوړوي، خو په اوسني عصر کې د خلکو ژوند ته د ټولنیزو شبکو راتګ دغه فرهنګ کم رنګه کړی دی.
د کورنیو ترمنځ د شخړو د حل په موخه په بدو کې د نجونو ورکړه د هېواد په ځینو سیمو کې یو له ناوړو دودو شمېرل کېږي چې لاهم دوام لري.
دې دود لاهم د ګڼو نجونو ژوند له ستونزو سره مخ کړی چې نه یوازې د نجونو بنسټیز حقونه تر پښو لاندې کوي، بلکې د هغوی رواني، ټولنیز او تعلیمي ژوند هم اغېزمنوي.
سمنګان کې شمېر ځوانان وایي، د خصوصي کتابتونونو او فرهنګي بنسټونو په جوړولو سره هڅه کوي چې د خلکو، په ځانګړي ډول د ځوان نسل ترمنځ د کتاب لوستلو فرهنګ دود کړي.
دوی وویل، سره له دې چې اقتصادي ستونزې شته، اسانتیاوې کمې دي او د مطالعې سرچینو ته لاسرسی محدود دی، خو د مطالعې فرهنګ د پراختیا هڅې لاهم روانې دي.
دا داسې حق دی چې که تر پښو لاندې شي، ان د طلاق غوښتنې ته هم لاره هوارولی شي. سره له دې، یوشمېر ښځې په خپل ګډ ژوند کې د مینې او عاطفي درک له نشتوالي شکایت کوي او وايي، دا حالت یې پر رواني وضعیت ناوړه اغېز کړی دی.
د غزني مرکز اړوند سیمو کې ۲۴ قلمه تاریخي اثار کشف او ترلاسه شوي. د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت نن یکشنبه د ثور ۶ /
د هلمند مرکز لښکرګاه ښار اړوند «بُستکلا» سیمه کې امنیتي ځواکونو ۱۰ کسان هغه مهال نیولي چې د یوې تاریخي سیمې په ناقانونه کیندنه بوخت
دایکندي کې یو شمېر ښځې وایي، د خپلو حقوقي ستونزو د حل لپاره قانوني بنسټونو ته د مراجعې پر ځای غیر رسمي پرېکړهکوونکي «منځګړي» غوره ګڼي. یو شمېر حقوقپوهان وايي، ټولنیز او کلتوري محدودیتونه او اقتصادي ستونزې لامل شوي، څو ښځې د خپلو حقوقي ستونزو د حل لپاره غیررسمي یا قومي منځګړو ته مخه کړي.
د بدخشان یو ځوان، د خپلو شخصي وړتیاوو او یوازې شاوخوا ۱۰زره افغانيو په لګښت، په څه باندې یوه میاشت کې توانېدلی چې دوه عملي سافټویرونه «نخک» او «چتیار» ډیزاین او جوړ کړي.
دا اپلېکېشنونه اوس د ازمایښتي پړاو (Beta) کې دي او هدف یې د کاروونکو د اړیکو او ډیجیټلي اړتیاوو پوره کول دي.
افغانستان د بېلابېلو قومونو او فرهنګونو ګډ کور دی چې د مېلمستیا پرمهال یې، دودیز خواړه د دسترخوان ښکلا بلل کېږي. دا دودیز خواړه د هېواد د تاریخ، دود او رواجونو ترڅنګ د کورنیو ترمنځ د یووالي کیسه بیانوي.
خو د هېواد دودیزو خوړو ځای اوس چټکپخېدونکو یا تیارو او بهرنیو خوړو نیولی دی. په دې راپور کې یوشمېر مشرانو سلاموطندار ته ویلي چې ځوانان اوس د دودیزو خوړو پر ځای مدرن خواړه خوښوي.
د لوګر د اطلاعاتو او کلتور ریاست مسوولان وایي چې د دغه ولایت په مرکز پلعلم او یو شمېر ولسوالیو کې ۳۰ نوې لرغونې سیمې
د لوګر د اطلاعاتو او کلتور ریاست مسوولان وایي، د کوچني اختر په ورځو کې له ۱۳ زرو څخه ډېرو کورنیو سیلانیانو د دغه ولایت
د اسلامي امارت رییس الوزرا خپل اختریز پیغام کې له هېوادوالو غوښتي چې د پاکستان بمباریو کې د زیانمنو شویو او راستنېدونکو افغانانو لاسنیوی وکړي.
ملا محمد حسن اخوند دغه پیغام کې ویلي چې د اختر ورځو کې د اړمنو او بېځایه شویو وضعیت ته لاسرسی یو اسلامي مسوولیت دی.
اختر چې د مسلمانانو له خاصو مناسبتي ورځو څخه دی، په ټولو اسلامي هېوادونو کې د ځانګړو مراسمو په ترڅ کې نمانځل کيږي.
د سلاموطندار راډیو مشرتابه او کارمندان تاسو درنو هېوادوالو او ټولو مسلمانانو ته د اختر مبارکي وړاندې کوي او هیله لري چې له خوښیو ډک اختر ولرئ.
یو شمېر نجونې وایي چې د خورلڼو کوچنۍ دوستانه کړۍ او د څو نږدې دوستانو لرل لامل شوي چې په دې ورځو کې لږ ذهني فشار تجربه کړي.
د دوی په باور، د «خورلڼو» اړیکې او کوچنۍ دوستانه کړۍ داسې فضا برابروي چې انسان پهکې کولی شي پرته له دې چې د قضاوت له وېرې سره مخ شي، خپلې خبرې وکړي او واورېدل شي.
حقوقپوهان او دیني عالمان ټینګار کوي چې د قانون، حنفي فقې او اسلامي شریعت له مخې، ښځې د زدهکړې، کار او د مېړه د انتخاب حق لري.
خو دغه راپور کې مرکه شویو ښځو ویلي، ټولنه کې ناسم دودونه لامل شوي چې د زدهکړې، کار او د مېړه د انتخاب په څېر له خپلو اساسي حقونو محرومې شي.
