طالبانو په تېرو اوو ورځو کې د بلخ اووه ولسوالۍ ونیولې او پرون د مزارشریف ښار دروازو ته په رسېدو سره د ښار د سقوط او د طالبانو دورې ته د ورګرځېدو په اړه د خلکو اندېښنې زیاتې شوې دي.
د مزارشریف ښار په دروازو کې د لنډې مودې لپاره د طالب جنګیالیو حضور لامل شو چې د دغه ښار اوسېدونکي خوندي ځای ته د ځان رسولو په فکر کې شي.
د عطامحمد نور په مشرۍ د اسلامي جمعیت ګوند مشر پرون یوې رابلل شوې غونډه کې د هېواد له سیاسي ګوندونو او پېژندل شویو څېرو وغوښتل چې د طالبانو پر وړاندې دې د هېواد د دفاع لپاره سره راټول شي او ملي خوځښت دې رامنځ ته کړي. هغه وویل چې په دې برخه کې یې لا له وړاندې حکومت ته یوه طرحه وړاندې کړې وه.
د ولسي جرکې غړو د یادې جرګې په نننۍ عمومي غونډه کې وویل چې ولسمشر محمداشرف غني په جګړه نه پوهېږي او همدا موضوع د دې سبب شوې چې امنیتي وضیعت خراب شي.
په دې وروستیو کې د هېواد په کچه د وسلهوالو طالبانو د بریدونو په زیاتېدو سره ځینو ولایتونو کې ولسي کسانو د طالبانو پر ضد وسله پورته کړې او د خپلو سیمو د امنیت ټینګښت لپاره له امنیتي ځواکونو سره اوږه په اوږه ولاړ دي. د کندهار په ارغنداب ولسوالي کې هم د لومړی ځل لپاره د طالبانو پر ضد د ولسي پاڅونوالو سل کسیزه ډله جوړه شوه.
د پروان ولایت په غوربند دره کې د امنیتي ځواکونو پر پوستو د وسلهوالو طالبانو له پراخو بریدونو وروسته، د دغې سیمې لسګونو اوسېدونکو وسله پورته کړې او د امنیتي ځواکونو سره یوځای د طالبانو پر وړاندې د جګړې لپاره د لومړۍ کرښې پر لور روان شوي دي.
په داسې حال کې چې هره ورځ د جګړې په ډګر کې د امنیتي ځواکونو د شاتګ او وسلهوالو ته د تجهیزاتو او مهماتو د ور پرېښودو خبرونه خپرېږي، یوشمېر شنونکي وايي، که څه هم افغان ځواکونه تر خپلو وروستیو امکاناتو پورې جګړه کوي او په پای کې له ناچارۍ تسلیمېږي.
د ټول هېواد په کچه د امنیتي وضعیت د خرابېدو او یو پر بل پسې د ولسوالیو د سقوط په دوام، په تېرو۲۴ ساعتونو کې په تخار ولایت کې ۶ ولسوالۍ د طالبانو لاس ته لوېدلي دي. په تخار کې ځايي سرچینې سلاموطندار ته وايي، چال، هزارسموچ، ینګيقلعه، خواجه غار، دشتقلعه او نمکآب ولسوالۍ د دولت له کنټرول څخه وتلي او طالبانو نیولي دي.
د جون میاشتې شلمه د کډوالو له نړیوالې ورځې سره برابره ده، دغه ورځ په ټوله نړۍ کې کډوالو ته د درناوي په موخه د ملګروملتونو سازمان له خوا په دې نوم نومول شوې. د کډوال په نړیواله ورځ د کډوالو له ځواک او زړورتیا څخه چې له ستونزو، نښتو او ځورونې څخه یې د تېښتې لپاره ترسره کوي، نمانځنه کېږي.
د دایکندي ولایت د پاتوی سیمې اوسېدونکي چې د جګړو له امله د دغه ولایت مرکز نیلي او یوشمېر امن ولسوالیو ته بېځای شوي وایي چې وسلهوالو طالبانو د دغې ولسوالي د سرتګاب سیمې له نیولو وروسته د دوی کورونه په بمونو الوزولي او مړي یې له قبرونو راویستلي دي.
د هېواد په ځینو ولایتونو کې د یوشمېر ولسوالیو د له لاسه وتلو او د جګړې زیاتېدو په کتو، د ځینو ولایتونو د سقوط په اړه هم اندېښنې ډېرې شوې دي.
په ولسي جرګه کې د هلمند د خلکو استازیو نن کابل کې یوې خبري غونډې ته وویل چې دغه ولایت د طالبانو له لوري کلابند شوی او که حکومت یې ژرترژره پر وړاندې اقدام ونه کړي، له لاسه به ووځي.
د ملي روغې جوړې شورا رییس عبدالله عبدالله په ترکیه کې د انتالیا د ډیپلوماسۍ په عمومي غونډه کې ویلي چې طالب ډله له نظامي لارې وړاندې ځي او له افغانستانه د بهرنیو ځواکونو له وتلو وروسته به له افغان حکومت سره سیاسي هوکړې ته لېوالتیا ونه لري. هغه د سولې خبرواترو پر ځای، پر نظامي لارې د طالبانو ټینګار ته په اشارې خبرداری ورکوي چې په دغه کار سره به یې ناسمه محاسبه کړې وي.
د هرات په اوبه ولسوالي کې د یوه ټپي شوي سرتیري مور د هرات ولایت مقام دروازې ته راغلې او د خپل زوی د ژغورنې
د افغانستان لپاره د اروپایي ټولنې ځانګړی استازی توماس نیکولسن وايي له افغانستان څخه د پاتې بهرنیو ځواکونو د وتلو چارې ته په کتو د افغان سولې لپاره وخت په پای ته رسېدو دی. نیکولسن له رویټرز خبري اژانس سره په مرکه کې د دې خبرداري ترڅنګ ټېنګار کړی چې د سولې برخه کې اساسي پرمختګ ډېر لږ دی، نو ځکه اړتیا ده چې د سولې هڅې ګړندۍ او چټګ ګامونه واخیستل شي.
په زابل کې یوه باوري سرچینه سلاموطندار ته وایي چې امنیتي ځواکونو د دغه ولایت شینکۍ ولسوالي نن سهار د پوځ د یوه کنډک د خوشې کولو په بدل کې وسلهوالو طالبانو ته ورسپارلې ده.
د سرچینې په وینا، په دغه ولسوالي کي د ملي اردو یواځینی کنډک نن سهار وسلهوالو طالبانو ته په دې شرط ور تسلیم شوی چي په دغه کنډک کي ټولو مسوولانو ته به اجازه ورکول کیږي، څو مرکز کلات ته ولاړ شي.
پېښو ته د رسېدنې په چارو کې د دولت وزارت، د کورنیو چارو وزارت، کابل ښاروالۍ او څو نورو بنسټونو د اورلګېدنې د مخنیوي لپاره د ګډې کمېټې په یوې خبري غونډه کې هغو تېل ټانکونو ته چې له استوګنیزو مرکزونو سره نیږدې فعالیت کوي، خبردار ورکړ، که تر راتلوونکو ۲۰ ورځو د اورلګېدنې پېښو د مخنیوي لپاره د دې وزارت سپارښتنې جدي ونه ګڼي، وبه تړل شي.
د بامیان والي سیدانور رحمتي نن په یوې خبري غونډه کې وویل چې د دغه ولایت د کهمرد ولسوالي په «اشپشته» کلي کې د وسلهوالو طالبانو له لوري د امنیتي ځواکونو پر پوستو د بریدونو له امله ۵ سرتیري وژل شوي او یو بل ټپي دي.
