ارزګان کې د خصوصي مرکزونو او ښوونځیو یو شمېر مسوولان او زدهکوونکي وايي، هېواد کې تر وروستیو بدلونونو او د اقتصادي وضعیت تر خرابېدو وروسته، یو شمېر خصوصي مرکزونه تړل شوي او پاتې یې د تړل کېدو ګواښ سره مخ دي.
د افغانستان برېښنا شرکت یوه اعلامیه کې ویلي، د جمعې شپې ناوخته د ثور نهمه د سویلي سالنګ «تاغمه» کې د وارداتي برښنا دوو پایو ته چاودنه ورکړل شوې، چې په دلیل یې د کابل او ۱۰ نورو ولایتونو برښنا پرې شوې ده.
د کابل ښار په یوه جومات کې نننۍ چاودنې په کور دننه او بهر کې ګڼ غبرګونونه راپارولي دي. په کابل کېد ملګرو ملتونو ځانګړې استازې مته نوډسن د دې چاودنې په غبرګون کې ویلي:« په ملکي وګړو وروستيبریدونه چې قومي او مذهبي اقلیتونه په نښه کوي په افغانستان کې د اندیښنې وړ حالت ښیي. دا دنړیوال بشري حقونو له قانون څخه سرغړونه ده او باید ژر تر ژره پای ته ورسېږي.»
د کابل د امنيې قومانداني وياند خالد ځدران سلاموطندار ته وویل چې د کابل ښار د شپږمې امنیتي حوزې اړوند د سه راهي علاوالدين سيمې په یوه جومات کې د چاودنې له امله د وژل شویو کسانو شمېر ١٠ او د ټپيانو هم ٣٠ ته ورسېد.
د اسلامي دولت نومې ډلې یا (داعش) اعلان کړی چې د بلخ ولایت په مرکز مزارشریف ښار د درېیمې او لسمې امنیتي حوزې اړوند سیمو کې د پرونیو چاودنو مسوولیت پر غاړه اخیستی دی. په دغو چاودنو کې ۹ ملکیان وژل شوي او ۱۳ نور ټپیان شوي وو.
د اسلامي امارت مشر ملا هبتالله اخندزاده د کوچني اختر په مناسبت په خپل پیغام کې ویلي چې افغانستان د نړۍ په امنیت او سوله کې مهمه ونډه لري او اړتیا ده چې نړیواله ټولنه باید د دوی حکومت په رسمیت وپېژني، څو شته ستونزې د ډپلوماټیکو نورمونو او اصولو په چوکاټ کې په رسمي او مسوولانه توګه حل کړي.
د بلخ امنیتي سرچینو د مزارشریف ښار د درېیمې او لسمې امنیتي حوزو اړوند سیمو کې د دوو چاودنو خبر ورکړی دی. دا چاودنې نن ماښام ۷ بجې د مزارشریف ښار په مرکز کې شوې دي.
د امریکا دفاع وزارت یا پنټاګون په یوه راپور کې ویلي، له افغانستان څخه د دغه هېواد له وتلو وروسته، د اووه میلیارده ډالرو په ارزښت پوځي تجهیزات چې له مخکي حکومت سره یې مرسته کړې وه، ترې پاتې دي. دغو پوځي تجهیزاتو کې الوتکې، پوځي وسایط، د مخابرې دستګاوې او بېلابېل ډوله وسلې او نور مهمات شامل دي.
د اسلامي امارت ویاند ذبیحالله مجاهد د غويي اتمې د پخواني شوروي اتحاد د یرغل پر وړاندې د مجاهدینو د بریا په مناسبت په یوې ویناپاڼه کې ویلي چې د افغانانو ترمنځ د ازادۍ غوښتنې حس لا هم ژوندی دی او دوی له خپل دین او خاورې څخه د دفاع لپاره کلکه اراده لري.
د ښار جوړونې او ځمکو وزارت ویاند محمد کمال افغان سلاموطندار ته وویل، ټاکل شوې سبا د کابل «دهسبز» سیمه کې د اسلامي امارت د ځینو چارواکو په ګډون یوه بهرني شرکت سره د ۱۵۰ فابریکو جوړولو سند لاسلیک شي.
د ملګروملتونو سرمنشي انټونیو ګوټرېش ویلي چې د افغانستان اقتصادي نظام نغدو پيسو ته اړتیا لري. نوموړي زیاته کړې چې د افغانستان اقتصادي نظام کې د نغدو پيسو کمښت به د دغه هېواد اوسېدونکو ته ناوړې پایلې ولري.
اسلامي امارت د ملګروملتونو د کارپوهانو ویناپاڼې ته په غبرګون کې وايي چې افغانستان کې د نوي حکومت له راتلو وروسته، پر هېڅ ښځې ظلم او تېری نه دی شوی او هېڅ مېرمن نه ده وژل شوې. د ملګرو ملتونو د کارپوهانو یوې خپلواکه ډلې په یوې ویناپاڼه کې ویلي چې امریکا او اسلامي امارت افغانستان کې د ښځو وضعیت د خرابوالي مسوول دي.
سمنګان کې ځايي سرچینې سلاموطندار ته وايي، پرون ماښام د دغه ولایت د درهصوف پایان ولسوالي «کوتل رېګ» سیمه کې ۵ ملکيان چې کاریګر وو، د ناپېژنده وسلهوالو لهخوا وژل شوي دي. سرچینې وویل، د پېښې لامل تراوسه نه دی معلووم، خو وژل شوي کسان له هزاره قوم څخه دي. که څه هم تراوسه معلومه نهده چې دغه کسان د چا لهخوا وژل شوي، خو د وحدت ګوند مشر محمد محقق داعش ډلې ته اشاره کړې.
د ملګرو ملتونو د خپلواکو کارپوهانو یوې ډلې په یوه خبرپاڼه کې ویلي چې امریکا او اسلامي امارت په افغانستان کې د ښځو د ناوړه وضعیت مسوول دي. په خبرپاڼه کې ويل شوي چې د اسلامي امارت جنستي تبعیض او امريکا د افغانستان د شتمنيو په کنګل کولو سره د افغان ښځو وضعیت خراب کړی دی.
ټاکل شوې د امریکا نیویارک ایالت کې یوه محکمه د افغانستان د ۳ نیم میلیاردو ډالرو کنګل شوې شتمنۍ په اړه پرېکړه وکړي.
په اسلامکلا بندر کې د اسلامي امارت او ایراني پولهساته ځواکونو ترمنځ د شخړو په لړ کې، ایراني رسنیو خبر ورکړی چې دغه هېواد له افغانستان سره پولې ته نږدې، ګنشمېر پوځيان ځای پر ځای کړي دي.
