د افغانستان د سوداګرۍ او صنایعو خونې خصوصي سکټور او د ولسي جرګې یو شمېر وکیلان چې له دوه ورځو راهيسې په اسلامکلا ګمرک کې د اور لګېدو له کبله د اوښتو زيانونو په اړه څېړنې لپاره هرات کې دي، نن يې په يوه خبري ناسته کې خپلې موندنې ټوليزې کړې.
د افغانستان د سوداګرۍ او صنایعو خونې…
د نړیوال بانک مدیره پلاوي پرون له افغانستان سره د دغه بانک ۹۷،۵ میلیونه ډالره وړیا مرسته تصویب کړې ده.
دا پیسې به د نړیوالې پرمختیايي ادارې له لوري د وچکالۍ او د کورونا ویروس له کبله د خوراکي خوندیتوب په موخه د افغانستان په کلیو کې ولګول شي.
نړیوال بانک ویلي چې د دغو مرستو یوه برخه به په افغانستان کې د وچکالۍ اغېزو د ژر مخنیوي په برخه کې ولګول شي.
د اسعارو د راکړې ورکړې په بازارونو کې د صرافانو کاربندیز یوولسمې ورځې ته ورسېده.
د افغانستان د صرافانو سراسرې ټولنې د مشرتابه شورا غړي حاجي ځیرک سلاموطندار ته ویلي چې د یوولسو ورځو په تېرېدو سره لا هم د صرافانو ستونزې پر ځای دي او د افغانستان بانک چارواکو یې د حل په برخه کې ګام نه دی اوچت کړی. د هغه په خبره، د ستونزو د حل په موخه یې له یوشمېر نورو چارواکو سره هم لیدلي، خو پایله یې نهده ورکړې.
د لوګر محلي چارواکي وايي چې وسلهوالو طالبانو د دغه ولایت په مرکز پلعلم ښار او یوشمېر نورو ولسوالیو کې بېوزله کورنیو ته د ملي دسترخوان پروګرام له لوري د مرستو وېش درولی دی.
د لوګر والي عبدالقیوم رحیمي وايي، طالبانو محلي شوراګانو ته خبرداری ورکړی چې په دې برخه کې له حکومت سره همکاري و نه کړي.
د هرات محلي چارواکي وايي، مافیا او ځینو موټرچلوونکو د چور او د هغوی د ناقانونه مالونو د نه رسوا کېدو لپاره لسګونه موټر په کلیو کې خپلو کورونو ته لېږدولي دي.
په خصوصي پوهنتونونو کې د لوړو فیسونو اخیستل هغه ستونزه ده چې زدهکړیالان یې تل په اړه شکایت کوي.
زدهکړیالان په دې برخه کې د لوړو زدهکړو وزارت او نورې اړوندې ادارې پر بېغورۍ تورنوي او وایي، تر اوسه د دې ستونزې د حل لپاره هېڅ کار نه دی شوی.
د هرات محلي چارواکي وايي چې د دغه ولایت په اسلامکلا ګمرک کې لسګونه ټانکرو او تاسیساتو اور اخیستی دی.
د هرات والي سیدعبدالوحید قتالي وايي، نن له غرمې وروسته په اسلامکلا ګمرک کې اور لګېدلی چې په وینا یې، د هوايي ځواک له مرستې پرته د مهارېدو وړ نه دی. د هغه په خبره، د دې اورلګېدنې د مهارولو لپاره یې د بهرنیو چارو وزارت له لارې له ایران نه مرسته غوښتې ده، خو د ایران مشهد هم د دغه اور د مهارېدو امکانات نه لري. قتالي زیاتوي، اوس یې له بهرنیو ځواکونو مرسته غوښتې چې له هوا نه دا پراخه اورلګېدنه مهار کړي.
د مالیې وزارت سرپرست محمد خالد پاینده نن کابل کې یوه خبري غونډه کې د ۱۴۰۰مالي کال د بودیجې سند تصویب کې د ځنډ له کبله د ناوړه پایلو په اړه خبرداری ورکړ او ويې ويل، که ولسي جرګه بودیجه تصویب نه کړي، هېواد کې به د بېوزلۍ کچه لوړه شي او اقتصادي وده به زیان وویني.
په خوست ولايت کې د ۴۵ ښوونځيو ودانيو تر څنګ ۲۴۲ بېلا بېلو پروژې ګټې اخيستنې ته وسپارل شوې. د يادو پروژو د پرانيستي په مراسمو کې د کليو د بيارغونې او پراختيا او پوهنې سرپرست وزيرانو برخه اخيستې وه.
د کليو پراختيا او بيارغونې سرپرست وزير مجيب الرحمان کريمي وويل، د خوست مرکز په ګډون په بېلا بېلو ولسواليو کې ۴۵ ښوونځيو ته د ۲۰۲ ميليونه افغانيو په لګښت سره ودانۍ جوړې شوې دي.
د ولسي جرګې غړيو یو ځل بیا خپله نننۍ عمومي غونډه کې د ۱۴۰۰مالي کال پر بوديجې بحث وکړ. د يادې جرګې رييس میر رحمان رحماني وايي، د ملي بوديجې درېيمه مسوده څلور ورځې مخکې جرګې ته وړاندې شوې او اړوند کمیسیون پرې کار هم کړی دی.
خو رحماني وویل، د بوديجې مسوده ټولو کمیسیونونو ته استول شوې او هر کمیسیون کې دې پرې بحث او کار پیل شي.
د کونړ ولایت په سرکاڼو، مرورې او نرنګ ولسوالیو کې د لمریزې برښنا پر مټ د اوبو څلور شبکې جوړې او نن ترې ګټه اخيستل پیل شول چې څلور زره جریبه للمي ځمکه به پرې خړوبه شي.
دغه شبکې د کونړ پر سیند جوړې شوي دي.
د اوبو لګولو پر دغو شبکو کرنې او مالدارۍ وزارت ۹۱،۲ میلیونه افغانۍ لګولي چې نن د کونړ والي او یاد وزارت چارواکیو پرانيستلې.
د کابل ښار د پیسو راکړې ورکړې تر ټولو لوی مرکز شهزاده سرای له تېرو څلورو ورځو راهیسې د صرافانو د کاري اعتصاب له کبله تړلی، خو هغو کسانو ته چې له نورو هېوادونو پیسې را لېږل شوي، خپلې پیسې نه شي ترلاسه کولای.
دوی وايي، په شهزاده سرای کې د راکړې ورکړې بندېدو خلک له ګڼو ستونزو سره مخامخ کړي دي.
د کابل په سوېل ۴۰ کیلومټرۍ لوګر کې د یوه لوی نړیوال هوايي ډګر سروې چارې پیل شوې چې ۸۰۰میلیونه ډالره لګښت به پرې راشي. دغه نړیوال هوايي ډګر د محمد اغې ولسوالۍ د دولت کلا په دښته کې د ولسمشر محمد اشرف غني د پلرني کلي په شمال لوېدیځه څنډه کې جوړېږي.
د لوګر والي عبدالقیوم رحیمي نن د یوې خبري غونډې په ترڅ کې وویل، د لوګر محمداغې ولسوالۍ کې نړیوال…
د ولسي جرګې یو شمېر غړيو نننۍ عمومي غونډه کې وویل، سره له دې چې د مالیې وزارت د ۱۴۰۰مالي کال د بودیجې درېیمه مسوده هم جرګې ته استولې؛ خو بیا هم ډېرې ستونزې لري.
دوی وايي، سره له دې چې د ولسي جرګې غړيو د نامتوازنوالي له کبله د ۱۴۰۰مالي کال د بودیجې مسوده دوه ځلې رد کړې؛ خو د بودیجې درېیمه مسوده هم د ستونزو له حل پرته جرګې ته استول شوې ده.
له دوو ورځو را په دې خوا د کابل د شهزاده سرای چې د بهرنیو اسعارو د تبادلې او را کړې ورکړې لوی بازار دی د صرافانو د کاري پرلت پر بنسټ تړل شوی دی. صرافان وایی دوی نه غواړي چې شرکتونه جوړکړي او جواز یې شرکتي وي؛ خو د افغانستان بانک بیا وایي چې دا کار د دوی په ګټه دی او په دې سره د تورو پیسو د مینځلو مخنیوی کېږي؛ نو باید ټول صرافان تجارتي جوازونه ترلاسه کړي چې صرافان یې نه مني.
د هرات اوسېدونکي او د قصابانو اتحادیې مسوولان وايي، د څارویو قاچاق لامل شوی چې د یوې کیلو غوښې بیه له ۷۰ تر ۸۰ افغانیو پورې لوړه شي. د یادې اتحادیې مسوولان خبرداری ورکوي، که د دغه قاچاق مخه و نه نیول شي، د غوښې بیه به نوره هم لوړه شي.
