وسلهوالو طالبانو په وروستیو څو ورځو کې د بغلان ولایت پر لویو لارو ولکه ټينګه کړې او په دغو لارو کې یې د پلټنې پوستې رامنځ ته کړي چې ورسره یې د دغه ولایت د اوسېدونکو اندېښنې زیاتې کړي دي. د بغلان ولایت اوسېدونکي وایي چې ډېری وخت د جګړو له امله د دغه ولایت لویې لارې تړلې وي او مسافر نه شي کولای په ارامه زړه مسافر وکړي.
په وروستیو دوو میاشتو کې د هېواد پر بېلابېلو سیمو او ولسوالیو د طالبانو بریدونه ډېر شوي او یوشمېر ولسوالۍ د امنیتي ځواکونو تر شاتګ وروسته د طالبانو لاس ته لوېدلي دي. د حکومتي چارواکو په وینا، طالبان د ولسوالیو له نیولو وروسته، ودانۍ او نورو عامه تاسیساتو ته چاودنې ورکوي او ان د ملکي سیمو او د خلکو کورونه یې وېجاړ کړي دي.
د بلخ ولایت کلدار ولسوالي چې تر پرون مازیګر پورې په بشپړ توګه د دولت تر کنټرول لاندې وه او د بلخ والي فرهاد عظیمي له دغې ولسوالي څخه د بلخ د یوې بلې شورتپې ولسوالي د بېرته نیولو لپاره د عملیاتو پلان هم اعلان کړ، خو تېره شپه دغه ولسوالي د دولت له کنټرول څخه بهر شوه او امنیتي ځواکونو او ولسي پاڅونوالو ورڅخه د حیرتان بندر ښار ګوټي ته شاتګ کړی دی.
د ملي روغې جوړې عالي شورا رییس عبدالله عبدالله د دغې شورا د مشرتابه کمېټې شپږمې غونډې ته په وینا کې وویل چې د سولې په مذاکراتو کې د طالبانو بېځایه وخت تېرول د دې لامل شوي، څو د هېواد په بېلابېلو ولایتونو کې جګړه زیاته شي او دغې مسلې د افغانستان پاښت له ګواښ سره مخ کړی دی.
نن په کابل کې د کرنې اوبو لګولو او مالدارۍ او کډوالو چارو او بېرته راستنېدونکو چارو وزارتونو کروندګرو ته د کوچنیو پورونو د ورکړې هوکړه لیک لاس لیک کړ.
د المان د دفاع وزیر انهګرت کرامپ کارنباوئر ویلي چې له افغانستان څخه یې ټول الماني سرتیري اېستلي او په دغه هېواد کې یې خپل ۲۰کلن ماموریت پای ته رسولی دی. په افغانستان کې د المان د وروستیو دوه لسیزو پوځي حضور د دغه هېواد تر ټولو مرګونی ماموریت ګڼل شوی دی.
په هېواد کې د طالبانو پر وړاندې د ولسي پاڅون کوونکو د فعالیتونو د څرنګوالي په اړه د اندېښنو په لړ کې امنیتي مسوولان وایي، د ولسي پاڅونوال فعالیتونه به ډېر ژر رسمي شي او دوی به د امنیتي ځواکونو ترڅنګ، د سیمېییزې اردوي په چوکاټ کې د طالبانو پر وړاندې جنګېږي او خپلې سیمې به ساتي.
د زړو یا دویم لاس توکو پلور په لویو ښارونو کې ښه بازار لري او ځینې وخت د ټولنې بېوزله کسان چې په پلورنځيو کې د اړتیا وړ توکي نه شي رانیولی، کولای شي چې هماغه جنس په نیمه بیه د زړو یا دویم لاس توکو له پلورنځیو څخه راونیسي.
په روان کال کې وچکالۍ د هېواد لوېدیځې سیمې په ځانګړې توګه بادغیس ولایت ډېر ځپلی او د دغه ولایت اوسېدونکي یې له ګڼو ستونزو سره ، دوی وایي، روان کال په دغه ولایت کې ورښت کم وو او ځمکو یې هم هېڅ حاصلات نه دي ورکړي. لاس او ګریوان کړي چې ځينې یې ان اړ کړي، څو خپلې مینې پرېږدي او د بادغیس مرکز قلعهنو ښار ته کډه شي. دوی وایي، سږکال په دغه ولایت کې ورښت کم وو او ځمکو یې هم ښه حاصلات نه دي ورکړي.
د ملي روغې جوړې عالي شورا رییس عبدالله عبدالله نن په کابل کې د یوې خبري غونډې په ترڅ کې له رسنیو سره امریکا ته د خپل سفر په تړاو جزییات شریک کړل. عبدالله وايي، په افغانستان کې د امریکايي ځواکونو پوځي حضور په پای ته رسېدو سره د دواړو هیوادونو ترمنځ د همکاریو نوی فصل پرانیستل کېږي.
په تخار ولایت کې یوې سرچینې ویلي چې د دغه ولایت په رستاق ولسوالي کې د ولسي پاڅونوالو د قومندانانو د اختلافاتو له کبله دغه ولسوالي د طالبانو لاس ته لوېدلې ده. سرچینې د نوم نه ښودلو په شرط سلاموطندار ته وویل چې د تخار ولایت په رستاق ولسوالي کې د پام وړ ځواکونه ځای پر ځای شوي وو او دغه ځواکونه له هیڅ ډول ستونزې او د وسلهوالو طالبانو له ګواښ سره نه وو مخ.
هېواد کې د جګړو او ناامنیو سربېره د وسلهوالو طالبانو له لوري د یوشمېر ولسوالیو نیول ګڼشمېر افغانان اړ کړي چې خپلې مېنې پرېږدي او نورو امنو سیمو ته کډه شي. د کډوالو او بېرته راستنېدونکو چارو وزارت مسوولانو سلاموطندار ته ویلي چې د یوې میاشتې په ترڅ کې د جګړو له امله ۶۰۰۰ کورنۍ له خپلو سیمو بېځایه شوي او د هېواد نورو ولایتونو او امنیو سیمو ته کډه شوي دي.
هېواد کې د جګړې سختېدو او د طالبانو له لوري د ځینو ولسوالیو له نیول کېدو سره سم، د بېلابېلو ولایتونو اوسېدونکي د ولسوالیو بېرته نیولو او د طالب وسلهوالو ماتولو په موخه را پورته شوي او له خپلو امنیتي او دفاعي ځواکونو سره اوږه په اوږه مبارزه کوي.
د افغانستان د بهرنیو چارو وزارت د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره د افغان کډوالو په اړه د پاکستان د بهرنیو چارو وزیر شاه محمود قریشي وروستیو څرګندونو ته غبرګون ښودلی او له دغه هېواد څخه یې غوښتنه کړې چې له کډوالو څخه دې د افغانستان پر وړاندې د فشار د وسیلې په توګه ګټه نه اخلي.
د پروان د برښنا ریاست مسوولان وايي، د ولسمشرۍ ماڼۍ لومړي معاونیت د کابل په شمال کې د برښنا پایو د چپه کولو مخنیوي لپاره نوې طرحه برابره کړې ده.
د پروان د برښنا رییس روحالله ساجد سلاموطندار ته ویلي چې په یاده غونډه کې د پایو چپه کولو د مخنیوي په موخه پرېکړه شوې چې د هرې پایې لپاره به دوه دوه ساتونکي وګومارل شي.
د ننګرهار ولایت اوسېدونکي شکایت کوي چې په دغه ولایت کې د اکسیجن بیه له حده ډېره لوړه شوې او د اکسیجن د تولید کارخونې تولید کړی اکسیجن، د ډېرې ګټې لپاره نورو ولایتونو ته لېږدوي.
