د بلخ مرکز مزارشریف ښار کې د «خدیجهالکبرا» په نوم د ښځو دویم ځانګړي مارکېټ کې هټۍوالې وايي چې کاروبار یې پیکه او پېرودونکي نهلري.
دغه مارکېټ چې ټولې هټۍوالې یې ښځې دي، د مزارشریف ښار څخه په واټن کې جوړ شوی دی. هټۍوالې شکایت کوي چې له ښار څخه د دغه بازار د لرېوالې له امله خرڅلاو نهلري او نه هم څوک د پېر لپاره ورځي.
د جوزجان د احصایې او معلوماتو ریاست مسوولان وايي چې تېر کال یې د برښنايي پېژندپاڼو د وېش له درکه ۲۷ میلیونه افغانۍ عواید ټول کړي دي.
هرات کې د افغان ښځو د ملاتړ موسسې د ښځینه صنعتکارانو د هڅونې په موخه د «نمای هریوا» په نوم نندارتون جوړ کړی دی.
د ملګروملتونو د خوړو نړیوال پروګرام او د خوړو او کرنې نړیوالې ادارې په یوه ګډ راپور کې د افغانستان په ګډون د نړۍ د ۲۲ هېوادونو په ۱۸ سیمو کې د لوږې زیاتېدو په اړه اندېښنه ښودلې ده. بلخوا د اقتصاد وزارت هم تاییدوي چې دامهال هېواد کې د لوږې کچه د تېرو کلونو په پرتله لوړه شوې ده.
د افغانټوور دولتي شرکت رییس محمد نبي بهار سلاموطندار ته وايي چې د تېرو نږدې دوو کلونو په ترڅ کې څه باندې ۴۰۰۰ بهرنیو سیلانیانو د افغانستان له طبیعي منظرو او تاریخي ځایونو څخه لیدنه کړې ده. همدا ډول لرغونپوه او فرهنګپال غلام حیدر کشککي وايي، د ویجاړو شویو تاریخي ځایونو رغول د سیلانیانو را جلبولو په برخه کې مهم رول لري.
که څه هم د ۱۴۰۲ مالي کال له پیل څخه څه باندې دوه میاشتې تېرې شوي، خو د مالیې وزارت مسوولان وايي، هیله لري چې راتلونکې اوونۍ د دغه کال د بودیجې سند توشېح شي.
د مالیې وزارت مسوولانو سلاموطندار ته ویلي، د روان کال د بودیجې سند به په روانه اوونۍ کې د اسلامي امارت د چارواکو لهخوا تصویب او د مشرتابه له لوري توشېح شي.
هېواد کې د وزګارتیا او کاري فرصتونو نشتون له کبله ګڼشمېر لوستي ځوانان د کار او مزدورۍ لپاره هره ورځ د بهرنیو هېوادونو په ځانګړې توګه د ایران پر لوري روانېږي.
د ترکمنستان پلازمېنې عشقاباد کې د اروپايي ټولنې او مرکزي اسیا د ځانګړیو استازیو له ناستې وروسته په یوې خپره شوې خبرپاڼه کې د افغانانو پر ملاتړ او د افغانستان د اقتصادي زېربناوو پر بیارغونه ټينګار شوی دی. د خبرپاڼې په یوې برخه کې افغانستان کې د ټولګډونه حکومت پر جوړېدو او د ښځو او نجونو د کار او زدهکړو محدودیت پر لرېکېدو ټينګار شوی.
افغان ماشومان د هېواد په بېلابېلو برخو، په تېره کابل کې د یوې مړۍ ډوډۍ پیدا کولو په موخه د روزګار لپاره قرباني ورکوي. ګڼشمېر ماشومان هر سهار د ښوونځي پر ځای، ښار ته راوځي او د یوې مړۍ ډوډۍ لپاره تر بېګاه پر سړکونو د سپرلۍ موټرو ډکولو په موخه نارې وهي.
د تخار امنیتي مسوولان وايي چې د دغه ولایت په ینګيکلا ولسوالي کې یوې ځوانې ښځې ځان وژلی دی.
د تخار د امنیې قومانداني ویاند عبدالمبین ساپي سلاموطندار ته ویلي چې دا پېښه نن (د غبرګولي پنځمه، د جمعې ورځ) د ینګيکلا ولسوالي په کفترعلي سیمه کې شوې ده.
سحر ساپۍ چې د اقتصاد پوهنځي د څلورم کال زدهکړیاله او اولنومره وه، وايي چې غوښتل یې سوداګره او د پوهنتون استاده شي، خو اوس یې قابلګي ته مخه کړې ده.
سحر وايي چې په سختۍ سره یې درې کاله پوهنتون ولوست او کورنۍ به یې د زدهکړو لپاره پیسې پور کولې، خو په وینا یې، اوس اړ ده چې د خپلو پورونو پرې کولو لپاره قابلګي ولولي.
د ناروې د کډوالو شورا (NRC) مشر یان ایګلنډ سلاموطندار ته وايي چې د ا.ا چارواکو سره تر لیدنې وروسته هیلهمندی دی چې د یاد بنسټ ښځینه کارکوونکې بېرته خپلو دندو ته وروګرځي.
یان ایګلنډ پرون چهارشنبه د غبرګولي درېیمه افغانستان ته د خپل سفر پر مهال کندهار کې د ا.ا له چارواکو سره لیدلي دي.
د سمنګان د لرې پرتو کلیو یوشمېر کروندګر په خپلو کلیو کې د ملخانو له زیاتوالي څخه شکایت کوي او وايي، ملخانو یې کروندې ویجاړې کړي او ډېر مالي زیانونه یې وراړولي دي.
تجارتي باغونه د بڼوالۍ هغه بڼه ده چې په وروستیو کې ګڼشمېر کروندګرو ورته مخه کړې او له دې لارې د خپل ژوند اړتیاوې برابروي.
دغه کروندګر زیاتوي چې د سوداګريزو باغونو جوړول پانګه او د باغدارۍ په سېسټم کې پوهاوی غواړي او له همدې کبله له دولتي چارواکو او مرستندويه بنسټونو څخه د ورته باغونو په جوړولو کې د همکارۍ غوښتنه کوي.
کابل ښار کې یوشمېر زرګران وايي چې له تېرې یوې میاشتې راهیسې یې کاروبار خوړېدلی او د پلور کچه یې شاوخوا ۴۰سلنه زیاته شوې ده.
د کابل ښار «دهافغانانو» سیمه کې د سرو زرو پلورونکي عبدالفتاح سلاموطندار ته وویل، د وروستیو ورځو پر مهال یې پېرودونکي زیات شوي او د ورځې نږدې ۸۰۰ ګرامه سرهزر پلوري.
هرات کې د «لاجورد لارې» په نوم د کورنیو تولیداتو او لاسي صنایعو دویم څلور ورځنۍ نندارتون نن چهارشنبه د غبرګولي درېیمه پرانېستل شو چې څلور ورځې به دوام ولري.
د لاجورد لارې دغه دویم نندارتون هرات کې کورنیو تولیداتو سره د خلکو اشنا کولو او د کورنیو تولیدونکو او صنعتکارانو د کاروبار ودې په موخه جوړ شوی دی.
