د ماشومانو خوندیتوب اداره وايي چې افغانستان کې د اقتصادي پاشلتیا، روانې وچکالۍ او د اوکراین جګړې د اغېزو له امله په دغه هېواد کې ۹.۶ میلیونه ماشومان هره ورځ په لوږه تېروي.
دغه سازمان پرون د یوه راپور په خپرولو سره ویلي چې د وګړو ژغورنې لپاره په لنډ وخت کې بېړنیو خوراکي مرستو ته اړتیا ده، خو دغه مرستې افغانستان کې د لوږې له ناورین سره د مقابلې لپاره بسنه نه کوي.
یو کال وړاندې په همدې ورځ د غويي په اتلسمه د کابل لوېدیځ کې د سیدالشهدا د نجونو پر ښوونځي درې پرلهپسې خونړي بریدونه وشول چې ګنشمېر زدهکوونکو ته یې مرګژوبله واړوله هاو د یو کال په تېرېدو سره د دغه خونړي برید اغېز اوس هم تر سترګو کېږي.
د بادغیس یوشمېر اوسېدونکي د دغه ولایت، ولایتي روغتون په ګډون په ټولو روغتیایي مرکزونو کې د درملو له کمښت څخه شکایت کوي او وايي، اړ دي چې د خپلو ناروغانو د اړتیا وړ درمل، د مرکز قلعهنو ښار له درملتونو څخه په لوړه بیه وپېري.
د اسلامي امارت چارواکي وايي، په نږدې راتلونکې کې به د یو لړ مهمو سیاسي، امنیتي او ملي مسایلو په اړه لویې جرګې ته ورته یوه ستره مشورتي غونډه جوړه کړي. له دې سره د ښځو د حقونو یوشمېر فعالانې ټینګار کوي چې د افغانستان اوسني وضعیت ته په کتو اړتیا ده، څو دغه ډول ملي غونډې جوړې او افغانان خپلې ستونزې د خبرو له لارې حل کړي.
د اسلامي امارت د امر بالمعروف او نهې عنالمنکر وزارت نن په یوه تازه فرمان کې له ټولو مېرمنو غوښتي چې اسلامي حجاب مراعت کړي، کنه نو د بېحجابه ښځې «ولي» ته به سزا ورکول کېږي. د اسلامي امارت له خوا پر ښځو د حجاب جبري کېدو پرېکړې ملي او نړیوال غبرګونونه راپارولي دي.
ایراني رسنیو راپور ورکړی چې د ایران د بهرنیو چارو وزیر حسین امیر عبداللهیان د ملګرو ملتونو له سرمنشي انتونیو ګوترېش سره د افغانستان د روان وضعیت په اړه ټیلیفوني خبرې کړې دي.
د امر بالمعروف او نهی عنالمنکر وزارت د ښځو د حجاب په اړه تازه فرمان صادر کړی او ویلي چې له دې ورسته ټولې مېرمنې باید اسلامي حجاب مراعت کړي. په دغه فرمان کې راغلي، په هره جامه چې بدن پټ کړای شي هغه حجاب دی، خو په هغه شرط چې نازک او تنګ نوي.
شاوخوا ۸ میاشتې کیږي چې له شپږم ټولګي پورته نجونې زدهکوونکې ښوونځیو ته د تلو اجازه نهلري، خو اوس روزګان کې ګڼشمېر نجونې زدهکوونکې د ښوونځیو تر تړلي پاتې کېدو وروسته، دیني مدرسو ته ځي.
د پوهنې وزارت مسوولان وايي، د نجونو زدهکوونکو د منځنۍ او لېسې دورې د ښوونځیو بیاپرانیستلو په تړاو به کابل کې د دیني علماوو ناسته جوړه شي.
د هند او فرانسې مشرانو د اعلامیې په خپرولو سره په افغانستان کې د بشري ناورین او د بشري حقونو د سرغړونو په اړه اندېښنه څرګنده کړې. هغوی ټینګار کړی چې د سولهییز، باامنه او باثباته افغانستان ملاتړ کوي.
د افغانستان د بیارغونې لپاره د امریکا ځانګړې پلټونکې ادارې یا سیګار په خپل تازه راپور کې ویلي چې په تېرو درېوو میاشتو کې په افغانستان کې بشري وضعیت خراب شوی دی. په راپور کې راغلي، د ۲۰۲۱ کال په اګېسټ میاشت کې کله چې اسلامي امارت واک ترلاسه کړ، بشري مرستو ته د اړتیا وړ کسانو شمېر ۲۴.۴ میلیونو ته لوړ شوی، په داسې حال کې چې تر دې مخکې دغه شمېر ۱۸.۴ میلیونه وه.
د ژورنالیستانو د فدراسیون او د افغانستان رسنیز بنسټونه نن د مطبوعاتو د ازادۍ د نړيوالې ورځې په مناسبت د يوې اعلاميې په خپرولو سره د کاري خونديتوب د نشتون او د افغان خبريالانو په وړاندې د تاوتريخوالي د زياتواتېدو په اړه اندېښنه څرګنده کړې.
د اسلامي امارت ویاند ذبیحالله مجاهد د مطبوعاتو د ازادۍ د نړیوالې ورځې په مناسبت پر خپل ټویټرپاڼه د هېواد ټولو رسنیو ته د دې ورځې مبارکي ویلې ده. مجاهد لیکلي چې د هېواد رسنۍ د قوانینو په چوکاټ کې په ازاده توګه فعالیت لري او اسلامي امارت یې ملاتړ کوي.
د افغان ښځو د ملګرو سفیرانو ډله د مطبوعاتو د ازادۍ نړېوالې ورځې په مناسبت په یوه خپره کړې خبرپاڼه کې ویلي چې ازادي ټولو ټولنو لپاره حیاتي ده. دې ډلې ویلي، د اسلامي امارت تر والکې لاندې د خبریالانو او رسنیو د حقونو پر تضییع خواشیني دي او له هغو خنډونو خبر دي چې په ځانګړې توګه ښځینه خبریالانې ورسره مخ دي.
د بېپولې خبریالانو سازمان اعلان کړی چې «افغانستان د ۲۰۲۲ کال د رسنیو د ازادۍ» په نوملړ کې ۳۴ خانې ته راټیټ شوی دی.
کاناډايي چارواکي وايي چې په افغانستان کې د ا.ا له واکمنېدو وروسته یې، په دغه هېواد کې له ګواښ سره مخ ۱۲۵۰۰ افغانان خپل هېواد ته لېږدولي دي.
