کرونا د افغانستان اقتصاد ځوړ حالت ته بيولی
د ملګرو ملتونو سازمان پراختیايي برنامې له لوري په افغانستان کې د کرونا ویروس د اقتصادي او ټولنیزو اغېزو ارزونې په راپور کې چې نن خپور شوی راغلي، کرونا ویروس په افغانستان کې د اقتصادي ځوړ لامل شوی دی.
د ملګرو ملتونو سازمان پراختیايي برنامې له لوري په افغانستان کې د کرونا ویروس د اقتصادي او ټولنیزو اغېزو ارزونې په راپور کې چې نن خپور شوی راغلي، کرونا ویروس په افغانستان کې د اقتصادي ځوړ لامل شوی دی.
له تېرو دوو ورځو راهیسې یوه مکتوب کې چې ویل کېږي د ارګ له خوا د لوړو زدهکړو موسسو ته استول شوی، غوښتل شوي چې تر دې وروسته پوهنتونونو کې د لیسانس دورې مونوګراف او د ماسټرۍ تېزس کې د افغانستان له اصلي ادبیاتو ګټه واخیستل شي.
لکه څنګه چې پخوا د ښار په کچه تابلوګانو نه د فارسي کلمو لرې کولو او د الکټرونیکي تذکرو وېبپاڼه کې فارسي ژبه د بهرنیو ژبو په لېست کې اچولو د هېوادوالو غبرګون راپورته کړی وو، دا ځل هم د ټولنیزو رسنیو کاروونکيو د دغه مکتوب په خپرولو سره، د ارګ په سیاستونو چې د هېواد د ملي ژبو په اړه یې غوره کړي، نیوکه کړې ده.
له تېرو درېيو ورځو راهیسې د ننګرهار له حصارک ولسوالۍ د مرګژوبلې او د طالبانو په لاس د ځینو حکومتي پوستو د سقوط راپورونه ورکول کېږي. د سیمې اوسېدونکي د هویت نه څرګندېدو په شرط سلاموطندار ته وايي، طالبانو له درېيو ورځو راهیسې د حصارک پر یو شمېر پوستو ډلهییز بریدونه کړي او که تازه دمي سرتېري ور ونه رسېږي، دا ولسوالۍ به سقوط وکړي.
ولسمشر ماڼۍ اعلان کړه چې د اغاخان فرهنګي بنسټ د هرات د مصلی پنځم منار بیا رغوي.
صدیق صدیقي نن چهارشنبه پر خپله ټوېټرپاڼه وليکل چې د اغاخان فرهنګي بنسټ ولسمشر ته په يوه ليک کې ډاډ ورکړی چې د هرات د مصلی پنځم منار د بیا رغونې لپاره بشپړ چمتووالی لري.
د ولسمشر لومړی مرستيال امرالله صالح د ملي امنيت له قوله وايي، طالبانو پرېکړه کړې چې د افغانستان په لويو ښارونو کې مدني ټولنې موخه وګرځوي. نوموړی وايي، د طالبانو په اند هغه وژنې چې د ټولنې عاطفه او احساس زيانمنوي، د دې لامل کېږي چې خلک د حکومت له کړنو ناراضه شي…
د کندهار د پوهنې ریاست مطبوعاتي مسوول نظرمحمد صمیمي سلاموطندار ته وویل، میوند ولسوالۍ کې د دوه ورځې وړاندې موټربم برید د «ملالې میوندۍ او د غازي ایوب خان» د ۲ لېسو او د ولسوالۍ د پوهنې امریت یو شمېر خونې ورانې کړې دي.
د افغانستان د ازادو رسنیو ملاتړی بنسټ یا نی وايي، افغان حکومت د بیان او رسنیو د ازادۍ په اړه بد لیدلوری پیدا کړی. د نی د چارواکيو په خبره، په داسې حال کې چې طالبان او داعش د بیان د ازادۍ لوی دښمنان دي، که حکومت هم اطلاعاتو ته د لاسرسي او د خبریالانو د خوندیتوب په برخه کې ګامونه پورته نه کړي، حکومت هم د بیان ازادۍ دښمن ګڼل کېدای شي.
وسلهوالو طالبانو د یوې اعلامیې په خپرولو سره د امریکا په ټاکنو کې د جوبایډن د ټاکل کېدو په مناسبت ویلي چې د قطر په پلازمېنې دوحه کې د امریکا او طالبانو ترمنځ لاسلیک شوی تړون د افغان جګړې د پای ته رسولو لپاره ښه وثیقه ده او له افغانستانه د بهرنیو ځواکونو وتل او دغه راز د امریکا پر وړاندې د افغان خاورې نه کارېدل د دواړو ملتونو په ګټه دي.
تېرې شپې راهیسې یو شمېر ولایتونو کې د طالبانو او افغان ځواکونو ترمنځ د سختو جګړو او موټربم برید راپورونه ورکړل شوي دي چې له کبله يې يو شمېر امنیتي ځواکونو ته مرګژوبله اوښتې ده.
د کندوز د ولایتي شورا رييس محمد یوسف ایوبي وايي، طالبانو تېره شپه خاناباد ولسوالۍ کې د پوځ پر یوې پوستې برید وکړ چې ۸ سرتېري په کې وژل شوي او ۳ نور یې هم ژوندي نیول شوي.
د کندوز د ولایتي شورا رييس محمد یوسف ایوبي وايي، طالبانو تېره شپه خاناباد ولسوالۍ کې د پوځ پر یوې پوستې برید کړی چې ۸ سرتېري پهکې وژل شوي او ۳ نور یې هم ژوندي نیول شوي.
ايوبي وویل، افغان ځواکونو تر دغو نښتو وروسته پر وسلهوالو هوايي برید کړی چې ۵ ملکي وګړي او ۶ وسلهوال په کې وژل شوي.
د ولسمشر دویم مرستیال محمد سرور دانش نن «په محلونو کې د اطلاعاتو پروسې پیاوړي کولو ملي کنفرانس» تر نامه لاندې په کابل کې یوه غونډه کې د حکومت د ویاندویانو له فعالیت څخه نیوکه وکړه او ويې ويل، یو شمېر له دغو ویاندویانو له مسایلو بې خبره دي او غیر مسلکي عمل کوي.
په پلازمېنه کابل کې یو شمېر په زده کړو سمبالې نجونې وايي، په اړوندو تحصیلي څانګو کې د کار او کاري تجربې نه لرلو له کبله یې دوکانداري پيل کړې ده. په کابل ښار کې د عطرو یوه پلورونکې نوشین حلیمي وايي، سره له دې چې د حقوقو برخه کې زدهکړې لري؛ خو اوس عطر پلوري.
په داسې حال کې چې وسلهوالو طالبانو د امریکا له نوي ولسمشره د قطر تړون ته د ژمن پاتې کېدو غوښتنه کړې، د ولسمشر دویم مرستیال محمد سرور دانش نن «په محلونو کې د اطلاعاتو پروسې پیاوړي کولو ملي کنفرانس» تر نامه لاندې په کابل کې یوې غونډې ته خبرو کې د جوبایډن په مشرۍ د امریکا له نوي حکومت وغوښتل چې په دوحه کې د افغان سولې روانو خبرو اترو پروسې ته له سره کتنه وکړي.
وسلهوالو مخالفانو نن سهار د کندهار د میوند ولسوالۍ د امنیې قومندانۍ پر ودانۍ له چاودېدونکيو توکو ډک مازدا ډوله موټر ته چاودنه ورکړه. دغه موټربم برید د ځاني مرګژوبلې ترڅنګ سیمه کې ډېر کورونه او دوکانونه هم نړولي.
د کندهار د عامي روغتیا رييس ډاکټرمحمد طاوس اشرف نادري وايي، پېښې څخه تراوسه ۴ جسدونه او ۳۶ ټپيان بېلابېلو روغتیايي مرکزونو ته ور وړل شوي دي.
د ولسمشر لومړی مرستیال امرالله صالح وايي، پر کابل پوهنتون د شوي برید په تړاو یې نوې موندنې ښيي چې ترهګرو تر برید وروسته خپلې ګوتې پرې کړي او لاسونه یې په بمونو الوځولي دي. نوموړی وايي، دغه کار ښيي چې ترهګر پوهول شوي وو چې د نه پېژندګلوۍ لپاره یې باید د ګوتو ثبوت پاتې نه شي او له منځه یې یوسي.
طالبانو د امريکا له راتلونکي ولسمشره غوښتي چې په دوحه کې د امريکا او طالبانو ترمنځ د شوې هوکړې عملي کېدو ته، غاړه کېږدي.
د طالبانو يوه وياند تېره ورځ فرانس پرس ته ويلي چې د دوی مشرانو هوکړه له شخص سره نه بلکې د امريکا له حکومت سره لاسليک کړې ده. د دوی اشاره جوبایډن ته ده چې د امريکا ولسمشرۍ ټاکنو کې له ډونالډ ټرمپ نه مخکې دی.