گفتوگو با ۳۳ جوانی که آغاز تحصیلات عالی را با فاصلهی چهار تا چهارده سال از سن معمول و با وقفه تجربه کرده اند، نشان میدهد که با فراهمشدن دوبارهی شرایط، این جوانان آموزش عالی را از سر گرفته اند. به گفتهی این جوانان، مهمترین عامل عدم ورود به موقع آنان به دانشگاه مشکل اقتصادی بوده است.
شیخ هبتالله آخوندزاده، رهبر امارت اسلامی، در فرمان شماره ۱۷ که در سال ۱۴۰۴ صادر کرده، بر پیشگیری از رسوم ناپسند و مصارف گزاف در مراسم عروسی، نامزدی، مصیبتها و بازگشت از حج تأکید کرده و آن را منع قرار داده است. در این فرمان آمده است که افزون بر مهر، گرفتن پول به نام «ولور»، غذا ــ اشیا و اجناس خوراکی که یک یا دو روز پیش از عروسی، داماد به خانهی عروس میبرد ــ و تویانه از طرف خانوادهی عروس یا به نام رواجهای دیگر، جایز نیست. در همین حال، سیفالاسلام خیبر، سخنگوی وزارت امربهمعروف و نهیازمنکر امارت اسلامی، میگوید که این وزارت بر بنیاد فرمان رهبر امارت اسلامی، مسئولیت پیشگیری از مصارف گزاف در مراسم عروسی را دارد و به شکایتهای مربوط به گذاشتن بار مالی سنگین بر خانوادهها رسیدگی میکند.
زنبورداری برای شماری از زنان و جوانان در ننگرهار، تنها راهی برای تولید عسل نیست؛ بل به منبع درآمدی برای تأمین هزینههای زندگی و ایجاد زمینهی کار برای دیگران تبدیل شده است. شماری از زنبورداران در این ولایت، میگویند که از سالها به این سو با پرورش زنبور عسل، برای خود و خانوادههای شان درآمد فراهم میکنند. آنان، میافزایند که با فراهمشدن امکانات بیشتر، آموزشهای مسلکی و زمینههای بهتر بازاریابی، میتوانند میزان تولید عسل را افزایش دهند.
ساعت نزدیک به هفت صبح است. در کوچهها و پسکوچههای کابل، روز تازه آغاز شده است؛ مردم یکی پس از دیگری از خانهها بیرون میشوند و رفتوآمد در کوچهها بیشتر میشود. در میان این صداها، صدای بلندگوی یک فروشندهی سیار از دور به گوش میرسد؛ لحظهبهلحظه نزدیکتر میشود، از کنار خانهها عبور میکند و سپس در پیچ کوچه ناپدید میشود. با خاموششدن صدای یک بلندگو، صدای بلندگوی دیگری آغاز میشود.
همزمان با پنجسالگی حاکمیت امارت اسلامی، شماری از جوانان از نبود فرصتهای کافی آموزشی و شغلی ابراز نگرانی میکنند و خواهان فراهمشدن زمینههای بیشتر برای تحصیل، مهارتآموزی و اشتغال اند. گفتوگوی سلاموطندار با ۲۸ جوان، شامل ۱۶ دختر و ۱۲ پسر در ۱۳ ولایت، نشان میدهد که آنان در بخشهای آموزش، مهارتآموزی و دسترسی به فرصتهای شغلی با چالشهایی روبهرو اند.
با این که بسیاری از جوانان با کمبود فرصتهای آموزشی، مشکلهای اقتصادی و محدودیتهای کاری روبهرو اند، ۱۶ جوان در گفتوگو با سلاموطندار میگویند که با وجود شکستها، کمبود امکانات و نبود حمایت کافی، توانسته اند در میدانهای ورزش، فنآوری پزشکی، بهداشت و رقابتهای علمی و کارآفرینی بدرخشند و نام افغانستان را در سطح ملی و بینالمللی بلند کنند.
نبود کتابخانههای عامه در شماری از ولسوالیها و کمبود منابع مطالعاتی در مرکز سمنگان، به یکی از چالشهای جدی در بخش آموزش و ترویج فرهنگ مطالعه تبدیل شده است. در حالی که نیاز جوانان و دانشجویان به کتابهای تازه و منابع علمی روزبهروز افزایش مییابد، محدودبودن امکانات کتابخانهای سبب شده است بسیاری از علاقهمندان به مطالعه، برای دسترسی به منابع معتبر با دشواری روبهرو شوند.
گفتوگوی سلاموطندار با ۳۳ جوان (۱۸ دختر و ۱۵ پسر) در کابل و شماری از ولایتهای افغانستان، نشان میدهد که دخالت و قضاوت دیگران، تأثیر چشمگیری بر انتخابهای شخصی، تحصیل، روابط اجتماعی و دیگر بخشهای زندگی آنان داشته است.
«کاش آن فرصت را از دست نمیدادم»؛ این پارهی مشترک از گفتههای ۳۱ جوان گفتوگوشونده در این گزارش است؛ جوانانی که امروز از انتخابهای گذشته، فرصتهای ازدسترفته و آرزوهای ناتمام شان سخن میگویند. یافتههای سلاموطندار از گفتوگو با ۱۶ دختر و ۱۵ پسر در نُه ولایت نشان میدهد که آموزش، اشتغال، مهاجرت و ازدواج، مهمترین حوزههایی اند که فرصتهای ازدسترفته در آنها، به حسرتی ماندگار و در بسیار موردها به ناخوشیهای روانی تبدیل شده است.
وزارت امور خارجهی امارت اسلامی، با تأکید بر نقش قشر سیاسی در روند بازسازی و توسعهی افغانستان، گفته که فعالان سیاسی میتوانند با پاسداری از ارزشهای اسلامی، منافع ملی و خدمت به مردم، فرصتهای تازهای برای پیشرفت کشور فراهم کنند.
شماری از جوانان، در گفتوگو با سلاموطندار میگویند که دسترسی آسان، صرفهجویی در وقت و هزینه و رایگانبودن کتابهای دیجیتالی (PDF)، سبب شده است به استفاده از این کتابها رو بیاورند. در این گزارش با ۲۹ جوان در ۱۲ ولایت افغانستان گفتوگو شده است. از میان اشتراککنندگان، ۱۶ تن مرد و ۱۳ تن زن استند. این افراد در ردههای سنی ۱۸ تا ۳۵ سال قرار دارند و از یک تا ۱۰ سال است که از کتابهای دیجیتالی برای مطالعه استفاده میکنند.
صندوق جمعیت سازمان ملل متحد، اعلام کرده که ۶۳ درصد جمعیت افغانستان افراد زیر ۲۴ سال استند.
بخش افغانستان صندوق جمعیت سازمان ملل متحد، امروز (دوشنبه، ۲۲ سرطان/۱۳ جولای) در حساب کاربری اکس خود نوشته که این نهاد همچنان متعهد به حمایت از جوانان در افغانستان است.
شماری از کتابفروشان در کندهار، میگویند که میزان فروش شان در مقایسه با گذشته به طور چشمگیری کاهش یافته است. این کتابفروشان، میافزایند که بیشتر ساعتهای روز را بدون مراجعه حتا یک مشتری سپری میکنند.
ادارهی عمومی امتحانات امارت اسلامی، امروز (دوشنبه، ۱۵ سرطان) در یک نشست خبری در کابل، نتیجهی کانکور ۱۴۰۵ را اعلام کرد.
همزمان با هشدار بانک جهانی در بارهی افزایش ناامنی غذایی و کمبود فرصتهای شغلی در افغانستان، شماری از جوانان میگویند که بیکاری و مشکلهای اقتصادی، تأمین نیازهای اولیه زندگی آنها را با دشواری روبهرو کرده است.
بیکاری، مشکلهای اقتصادی و کمبود فرصتهای شغلی؛ چالشهایی که بسیاری از جوانان در افغانستان میگویند بر زندگی امروز و چشمانداز فردای آنها سایه افکنده است.
