گفتوگو با ۳۳ جوانی که آغاز تحصیلات عالی را با فاصلهی چهار تا چهارده سال از سن معمول و با وقفه تجربه کرده اند، نشان میدهد که با فراهمشدن دوبارهی شرایط، این جوانان آموزش عالی را از سر گرفته اند. به گفتهی این جوانان، مهمترین عامل عدم ورود به موقع آنان به دانشگاه مشکل اقتصادی بوده است.
۲۴ زن در نُه ولایت افغانستان، میگویند که ورود به بازار کار، وضعیت اقتصادی خانوادههای شان را بهبود داده و وابستگی آنان به خانواده را کاهش داده است. با این حال، پایینبودن درآمد، نبود بازار مناسب، کمبود تجربه و امکانات، همچنان از چالشهای اصلی آنان در مسیر دستیابی به استقلال مالی است.
در سالهای پسین، بازیهای آنلاین به یکی از سرگرمیهای مورد علاقهی جوانان در افغانستان تبدیل شده است؛ سرگرمیای که با دسترسی بیشتر به گوشیهای هوشمند و اینترنت، برای شماری جای بازیهای فیزیکی و ورزشکردن را گرفته و بخشی از وقت روزانهی آنان را به خود اختصاص داده است.
شماری از زنان در گفتوگو با سلاموطندار از چالشهای خود در هنگام زایمان در خانه و مرکزهای درمانی شکایت دارند. در این گزارش، با ۱۰ زن از هشت ولایت در ردههای سنی ۲۰ تا ۴۸ سال که در یک سال پسین تجربهی زایمان در خانه یا شفاخانه را داشته اند، گفتوگو شده است.
شماری از جوانان، میگویند با این که به دلیلهای مختلف فرصت فراگیری برخی مهارتهای علمی و فنی را در مکتبها و دانشگاهها ندارند، با تلاش و پشت کار، این مهارتها را به گونهی خودآموز فرا گرفته اند و پس از کسب توانایی، در همان بخش صاحب شغل و درآمد شده اند. گفتوگوی سلاموطندار با ۲۴ جوان در ردهی سنی ۲۰ تا ۳۵ ساله از شش ولایت کشور نشان میدهد که این جوانان در بخشهای مختلف، مهارتهای مورد نیاز بازار کار را به گونهی خودآموز فرا گرفته اند.
فاصلهی زیاد تا مرکزهای صحی، مشکلات اقتصادی، کمبود پزشک زن، نبود یا کمبود دارو و امکانات درمانی، دسترسی زنان روستانشین به خدمات صحی را با دشواریهای جدی روبهرو کرده است. بر بنیاد آمار وزارت صحت عامه، اکنون بیش از چهار هزار مرکز صحی و بیش از ۳۵ هزار نیروی صحی در سراسر افغانستان فعالیت دارند.
بازگشت گستردهی مهاجران، رشد جمعیت و افزایش شمار فارغان دانشگاهی، در حالی فشار بر بازار کار افغانستان را بیشتر کرده که به گفتهی کارشناسان، ظرفیت ایجاد شغل و رشد اقتصادی با افزایش نیروی کار همگام نیست. به گفتهی آنان، در صورت ادامهی این روند، فشار بر بازار کار و خطر افزایش فقر و بیکاری بیشتر خواهد شد.
شماری از زنان، میگویند که فعالیتهای تجاری آنها از آرزوی داشتن یک درآمد مستقل آغاز و آهستهآهسته به مسیری برای حمایت از خانواده، رشد فردی
همزمان با پنجسالگی حاکمیت امارت اسلامی، شماری از جوانان از نبود فرصتهای کافی آموزشی و شغلی ابراز نگرانی میکنند و خواهان فراهمشدن زمینههای بیشتر برای تحصیل، مهارتآموزی و اشتغال اند. گفتوگوی سلاموطندار با ۲۸ جوان، شامل ۱۶ دختر و ۱۲ پسر در ۱۳ ولایت، نشان میدهد که آنان در بخشهای آموزش، مهارتآموزی و دسترسی به فرصتهای شغلی با چالشهایی روبهرو اند.
شماری از دختران در افغانستان، با وجود محدودیت در ادامهی آموزش و تحصیل، بخشی از آموختههای شان را در خانه با خواهران و برادران خود شریک میکنند. یافتههای سلاموطندار از گفتوگو با ۲۱ دختر در هشت ولایت نشان میدهد که حفظ دانش، تداوم یادگیری و کمک به اعضای خانواده، از انگیزههای اصلی آنان برای آموزش در خانه است.
با این که بسیاری از جوانان با کمبود فرصتهای آموزشی، مشکلهای اقتصادی و محدودیتهای کاری روبهرو اند، ۱۶ جوان در گفتوگو با سلاموطندار میگویند که با وجود شکستها، کمبود امکانات و نبود حمایت کافی، توانسته اند در میدانهای ورزش، فنآوری پزشکی، بهداشت و رقابتهای علمی و کارآفرینی بدرخشند و نام افغانستان را در سطح ملی و بینالمللی بلند کنند.
یافتههای سلاموطندار از گفتوگو با ۴۰ زن داوطلب در ۱۱ ولایت افغانستان نشان میدهد که آنان به دلیل کمبود فرصتهای شغلی، کسب تجربهی کاری، حفظ ارتباط با حرفه، رشد مهارتها، علاقه به کار و خدمت به مردم، به فعالیتهای داوطلبانه رو آورده اند.
گفتوگوی سلاموطندار با ۳۳ جوان (۱۸ دختر و ۱۵ پسر) در کابل و شماری از ولایتهای افغانستان، نشان میدهد که دخالت و قضاوت دیگران، تأثیر چشمگیری بر انتخابهای شخصی، تحصیل، روابط اجتماعی و دیگر بخشهای زندگی آنان داشته است.
خونریزی پس از زایمان، فشار خون بالا و دسترسی محدود به خدمات صحی، از مهمترین عاملهای مرگومیر مادران در افغانستان است؛ یافتهای که بر بنیاد گفتوگو با خانوادههای قربانیان، پزشکان، نهادهای بینالمللی و وزارت صحت عامه به دست آمده است. سلاموطندار در این گزارش با ۱۵ خانواده، نهادهای بینالمللی، پزشکان و وزارت صحت عامهی امارت اسلامی گفتوگو کرده است.
«کاش آن فرصت را از دست نمیدادم»؛ این پارهی مشترک از گفتههای ۳۱ جوان گفتوگوشونده در این گزارش است؛ جوانانی که امروز از انتخابهای گذشته، فرصتهای ازدسترفته و آرزوهای ناتمام شان سخن میگویند. یافتههای سلاموطندار از گفتوگو با ۱۶ دختر و ۱۵ پسر در نُه ولایت نشان میدهد که آموزش، اشتغال، مهاجرت و ازدواج، مهمترین حوزههایی اند که فرصتهای ازدسترفته در آنها، به حسرتی ماندگار و در بسیار موردها به ناخوشیهای روانی تبدیل شده است.
با این که از نگاه عرف و شریعت، تأمین آب آشامیدنی سالم از مسئولیتهای مردان خانواده دانسته میشود، واقعیت زندگی در شماری از روستاهای افغانستان نشان میدهد که این مسئولیت در عمل بیشتر بر دوش زنان است. زنان، میگویند که مردان به دلیل اشتغال به کارهای بیرون از خانه، نقش کمتری در تهیهی آب دارند و همین موضوع سبب شده است که آوردن آب به بخشی از مسئولیت روزمرهی زنان تبدیل شود. یافتههای سلاموطندار از گفتوگو با ۲۵ زن در هفت ولایت نشان میدهد که بسیاری از آنان روزانه میان ۲۰ دقیقه تا یک ساعت از وقت خود را صرف تهیهی آب آشامیدنی میکنند.
