د پروان او کاپیسا ولایتونو غرنۍ او لرې پرتې سیمې چې د مالدارۍ او طبیعي ښکلا له مهمو مرکزونو څخه ګڼل کېږي، لاهم د جګړو د پاتو چاودېدونکو توکو له امله د مرګ له خاموش او دوامداره ګواښ سره مخ دي.
ځايي اوسېدونکي وایي چې د غرونو هره لاره اوس د ژوند پر ځای د وېرې او خطر نښه ګرځېدلې ده.
د احصایې او معلوماتو ملي ادارې مسوولان وايي چې د تېر ۱۴۰۴ کال پرمهال نږدې ۱۰۳زره بهر مېشتو افغانانو ته د پېژندپاڼو خدمتونه وړاندې شوي دي.
یادې ادارې نن شنبه، وري ۸مه، پر خپله فېسبوکپاڼه لیکلي چې په تېر ۱۴۰۴ لمریز کال کې یې د هېواد بهرمېشتو افغانانو ته د کاغذي پېژندپاڼو اړوند لسګونه زره غیرحضوري خدمات وړاندې کړي دي.
د هرات محلي مسوولان وايي، له دې وروسته د ایران د ترانزیتي وسایطو موټرچلوونکي د اسلامقلعه سرحدي بندر ته د ننوتلو لپاره د ویزې او «وردپاس» اخیستو ته اړتیا نهلري.
په افغانستان کې د چاپېریال د خرابېدو جدي ګواښونه، لکه د ځنګلونو پراخ پرې کېدل، وچکالي او ککړتیا، د دې لامل شوي چې یوشمېر ځوانان د طبیعت د ژغورنې لپاره عملي هڅې پیل کړي. دغه ځوانان د نیالګیو کېنولو، د غرنیو بوټو د تخمونو راټولولو او خلکو ته د پوهاوي ورکولو له لارې هڅه کوي چې د هېواد لپاره یو زرغون او پیښتلرونکی راتلونکی جوړ کړي.
د اسراییلو پوځ ویلي چې د یاد توغندي د شڼدولو لپاره د هوايي دفاع سیستمونه فعال شوي دي.
همدارنګه خلکو ته د خطر خبرداری ورکړل شوی او غوښتنه ترې شوې چې د خوندیتوب لارښوونې تعقیب کړي.
د لبنان د مقاومت ډلې حزبالله ویلي چې د نیمې شپې راهیسې یې پر هغو اسراییلي ځواکونو څو بریدونه کړي چې د لبنان خاورې ته اوښتي دي.
د یادې ډلې په وینا، د لبنان د مارجعیون ولسوالي اړوند د القنطره په سیمه کې د اوبو زېرمتون ته نږدې یې د اسراییلو پر «دوو مرکاوا»ټانکونو برید کړی دی.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ له لوري د کیوبا په اړه وروستیو څرګندونو د سیاسي کړکېچ نوې اندېښنې راپارولي دي. نوموړي د میامي ښار کې د پانګونې یوې غونډې ته په وینا کې وویل چې کیوبا ښايي د واشنګټن راتلونکی هدف وي.
په کندهار، هلمند او زابل کې چارواکي وايي چې یاد ولایتونو کې د وروستیو سېلابونو له امله خلکو ته درانه ځاني او مالي زیانونه اوښتي دي. د لومړنیو معلوماتو له مخې، لږترلږه ۱۱ کسانو ته مرګژوبله اوښتې او تر ۲۰۰ ډېر کورونه ویجاړ شوي دي.
د دوی په وینا، د انټرنېټ ټیټ کیفیت او پرلهپسې پرېکېدل، خلک د ورځنیو کارونو په مخته وړو کې له جدي ستونزو سره مخ کړي دي.
د کابل اوسېدونکی نجیبالله وایي: «د انټرنېټ خدمات په ډېر لوړ لګښت فعالوم، هره میاشت شاوخوا دوه زره تر دوه نیم زره افغانیو پورې پیسې ورکوم، خو بیا هم کیفیت ښه نه دی. هر ولایت ته چې ځم، بېلابېل سیمکارتونه کاروم، ځکه په هر ځای کې یو سیمکارت کار نه کوي، او د انټرنېټ د کمزورۍ له امله مې یو مهم کاري فرصت هم له لاسه ورکړ، ځکه ونه توانېدم په یوه کاري غونډه کې ګډون وکړم.»
د افغانستان لپاره د اروپایي ټولنې چارواکو ویلي چې دوی به د تر ټولو زیانمنو کسانو د ملاتړ لپاره ۲۵۰زره یورو بشردوستانه مرسته وکړي.
د اروپایي ټولنې نن پنجشنبه، د وري ۶مه راپور ورکړی چې دغه مرسته د هغو کسانو لپاره ده چې د جګړو د زیاتوالي له امله بې کوره شوي او همدارنګه د تېرکال د زلزلې له امله زیانمن شوي دي.
د اسلامي امارت او پاکستان ترمنځ د روانو کړکېچ او په سیمه کې د ایران، امریکا او اسراییلو د جګړې له امله د نورو ناخوالو ترڅنګ، په نړیواله کچه پر بازارونو هم اغېزې کړې دي.
له دې سره هممهاله، د هېواد یوشمېر اوسېدونکي هم په کورنیو بازارونو کې د خوراکي او سونتوکو د بیو له لوړېدو اندېښمن دي.
دې سازمان نن پنجشنبه، د مارچ ۲۶مه، په خپل تازه راپور کې ویلي چې د دې اندېښمنونکي وضعیت اصلي لاملونه د نفوس چټک زیاتوالی، دوامداره بشري او سیمهییز کړکېچونه او د تعلیمي سکتور د بودیجې کمښت دی. د راپور له مخې، په نړۍ کې له هر شپږو ماشومانو څخه یو یې د مکتب له زدهکړو بېبرخې دی.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ په خپلو ځینو شخصي محافلو کې ویلي چې غواړي له ایران سره د «اوږدې جګړې» څخه ډډه وکړي او هیله لري چې په راتلونکو څو اوونیو کې دا جګړه پای ته ورسوي.
وال سټرېټ ژورنال ورځپاڼې راپور ورکړی چې ټرمپ جګړه وروستیو پړاوونو ته نږدې بولي، خو تراوسه یې د ختمولو لپاره روښانه او عملي لارې نهلري او د سولې خبرې لاهم په لومړیو پړاونو کې دي.
ټاکل شوې چې د روان میلادي کال راتلونکې اپرېل میاشت په دویمه نېټه د زونونو په کچه شپږم پړاو میرویس نیکه درې ورځنۍ سیالۍ پیل شي.
د افغانستان کرېکټ بورډ نن سهشنبه، وري پنځمه، دغه سیالي به د یادې میاشتې تر شلمې نېټې پورې په کندهار او هلمند ولایتونو کې د پنځه زونونو د منتخبو لوبډلو ترمنځ دوام ومومي.
د لوګر د امنیې قومنداني مسوولان وایي چې د کوچني اختر په شپو ورځو کې د دغه ولایت په مرکز پلعلم، یوشمېر ولسوالیو او د کابل–ګردېز پر لویه لاره ۲۰ بېلابېلې ترافیکي پېښې رامنځته شوي چې له امله یې ۲۶ کسانو ته مرګژوبله اوښتې ده.
د پاکستان لومړی وزیر شهباز شریف وايي چې د ایران له ولسمشر مسعود پزشکیان سره یې ټیلیفوني خبرې کړي او ډاډ یې ورکړی چې اسلاماباد به په سیمه کې د سولې د ټینګښت لپاره مرسته وکړي.
