د هرات د زرګرانو ټولنې مسوولان وايي چې د دغه ولایت د بازار شاوخوا ۹۵سلنه ګاڼې کورنی تولیدات دی.
د هرات د زرګرانو ټولنې استازی عبدالاحد رحیمي وویل چې دامهال په دې ولایت کې له ۱۵۰ زیات د زرګرۍ کارخونې، د نوې ټکنالوژۍ له وسایلو څخه کار اخلي او په ورځنۍ کچه شاوخوا ۵ کیلوګرامه سره زر په ښکلي ګاڼو بدلېږي او بازار ته وړاندې کېږي.
د کندهار محلي چارواکي وايي چې د دغه ولایت د میواند ولسوالي اړوند قباط سیمه کې د ۲۹۱زره امریکايي ډالرو په ارزښت یو کانال جوړ او ګټېاخیستنې ته سپارل شوی دی.
دغه کانال د کرنې، اوبولګولو او مالدارۍ ریاست او د ملګروملتونو د کرنې او خوراک نړیوال سازمان په مالي ملاتړ جوړ شوی دی.
د هرات د اطلاعاتو او فرهنګ ریاست مسوولان وايي، تر دې مهاله له ایران څخه یو میلیون او ۵۷زره او۶۸۶ افغان کډوال د اسلامقلعه له لارې هېواد ته راستانه شوي دي.
د لوګر محلي چارواکي وايي چې د اسلامي امارت د مشرتابه د ځانګړي حکم له مخې، د دغه ولایت مرکز پلعلم ښار کې حضرت محمد (ص) ته منصوبه متبرکه خرقې شریفې ته د راتلوونکو شپږو میاشتو په موده کې د ۳۴ میلیونه افغانیو په مالي لګښت ودانۍ جوړېږي.
د یادې ودانۍ بنسټ ډبرې کېښودلو مراسمو کې د حج او اوقافو وزارت، د لوګر چارواکو او قومي مشرانو ګډون کړی وو.
د پنجشېر د کرنې، اوبولګولو او مالدارۍ ریاست چارواکي وايي، د تېرکال په پرتله سږکال د چهارمغز حاصلات په دغه ولایت کې ۱۵سلنه زیات شوي دي.
د یاد ریاست رییس فضلالله دیوبندي، سلاموطندار ته وویل، سږکال د چهارمغز حاصلات ۲۳۰ متریک ټنو ته رسېدلي، په داسې حال کې چې تېرکال ۲۰۰ متریک ټنه راټول شوي وو.
د سرحدونو، قومونو او قبايلو چارو وزارت مسوولان وايي چې د پکتيا په ډنډپټان او ځاځياريوب ولسواليو کې بيارغونې ۱۳ پروژې پيل شوې چې ټول لګښت يې ۵۷ ميليونه افغانی کېږي.
د یاد وزارت د سرحداتو د ارزونې مرستيال محمداسماعيل غزنوي د دې پروژو پيل مراسمو کې وويل چې د اسلامي امارت مشرتابه له لوري د ډيورنډ فرضي کرښي سره پرتو ولسواليو اوسېدونکو ستونزو د حل لپاره يادې پروژې منظورې کړې دي.
د لوګر پوهنتون مسوولان وایي چې د لوړو زدهکړو وزارت له لوري د دغه ولایت په پوهنتون کې د لومړي ځل لپاره د علمي څېړنو مرکز پرانېستل شوی دی.
په مالوچو د کارول شویو او زړو پلاستیکي او رخت ټوټو بدلولو د بیاکارونې کارخونې مسوول عبدالجلیل جوشن وايي، دستګاه یې په ۸زره ډالره له چین څخه وارده کړې او هڅه کوي، نورو ته د کار برابرولو ترڅنګ، له کارول شویو څيزونو ګټه اخیستل دود کړي.
د میدانوردګ مسوولان وايي چې د دغه ولایت د چک ولسوالي – ټوپ دښتې د ۲۴ کیلومتره نښلوونکي سړک د بیارغونې چارې د لس میلیونه افغانیو په ارزښت پیل شوې.
د میدانوردګ امنیه قومنداني مسوولان وایي چې د کابل-کندهار پر لویه لاره د سیداباد ولسوالي په «لوړې» سیمه کې د یوه ۴۰۴ ډوله بس او کرولا ډوله موټر ترمنځ ټکر شوی چې په پایله کې ۹ کسانو ته مرګژوبله اوښتې ده.
د اوبو او انرژۍ وزارت سرپرست عبدالطيف منصور وايي چې اوسنی نظام د خلکو پر قربانيو منځته راغلی او د ساتنې لپاره يې هم بايد خلک ودرېږي.
هغه دغه څرګندونې تېره ورځ جمعه، وږي ۲۷مه، د پکتيا په سيدکرم ولسوالي کې د هغو کورنيو له غړیو سره وکړې چې غړي يې په تېرو شلو کلونو کې د اسلامي امارت په ليکو کې له لاسه ورکړي وو.
د فاریاب د اقتصاد ریاست د مطبوعاتو مسوول محبوبالله ایلبیګي وايي، دغه مرغه د لوږې او کمزورۍ له امله د فاریاب ولایتي روغتون په انګړ کې لوېدلی و چې تر پاملرنې وروسته بېرته طبیعت ته خوشې شوی دی.
د نوموړي په وینا، د بوتیمار په نوم دغه مرغه، د روغتون د مینهناکو او د طبیعت ساتنې حسلرونکو کارکوونکو له لوري ورته پاملرنه شوې او د ژغورنې لپاره یې اوبه او دانه برابرې شوې وه.
افغانستان کې مېرمنې که څه هم ډېرو کمو برخو کې د کار کولو اجازه لري او هغه چې د دندو پر موندلو بریالۍ شوي، له دوه ګوني چلند او تبعیض سره مخ دي.
سلاموطندار په دې راپور کې له ۲۴ دنده لرونکو مېرمنو سره مرکې کړي چې موندل شوې دوه پر درېیمه برخه دغه مېرمنې، کاري چاپېریال کې له بېلابېلو نابرابرو سره مخ دي او د دندې د له لاسه ورکولو له وېرې، اړ شوي چې چوپتیا غوره کړي.
د کونړ یوشمېر ډاکټران وايي، د اومېندوارۍ پرمهال د موبایل ډېره کارونه، د مور او ماشوم روغتیا زيانمنوي چې ورسره د مور بېخوبي، فشار ټېټېدل او عضلاتو دردونه پيدا کېږي.
د مرکز اسعداباد ولايتي روغتون کې داکټره پلوشه وايي، د اومېندوارۍ پرمهال د موبایل زيات استعمال د جنين وده او حجرې زيانمنوي او د مور او ماشوم پر روغتیا ناوړه اغېزې لري.
د مور او ماشوم د ځانګړو خوندي خدمتونو ترڅنګ به دا مرکز په داخله برخه کې هم ناروغانو ته درملیز خدمتونه وړاندې کړي. مسوولان وايي، د روغتون ۹۰سلنه پرسونل به ښځینه وي، څو مېرمنو ته د روغتیایي خدمتونو وړاندې کولو کې لازیاتې اسانتیاوې رامنځته شي.
ناسته د ملګروملتونو لپاره د سرمنشي ځانګړي استازي د راپور له وړاندې کولو سره پیل شوه چې پهکې د افغانستان د بشري کړکېچ ترڅنګ د ښځو پر وړاندې د محدودیتونو یادونه شوې وه؛ خو وروسته دا ناسته د نړیوالو قدرتونو او سیمهییزو هېوادونو ترمنځ د اختلاف ډګر وګرځېده.
