د اسلامي امارت د سوداګرۍ او صنعت وزیر نورالدین عزیزي د روانې مېلادي، نومبر میاشتې په ۱۹مه هند ته په پنځه ورځني رسمي سفر تللی و چې د رسمي خبرپاڼې له مخې د سوداګریزو اړیکو پراختیا او د چابهار بندر له ظرفیتونو مناسبه ګټهاخیستنه او فعالیت یې مهم بحثونه یاد شوي وو.
د بېپولې ډاکټرانو سازمان راپور ورکړی چې د تېرو لسو کلونو پرمهال د کونړ زلزله تر ټولو خونړۍ طبیعي پېښه وه چې له امله یې، ۲۲۰۰ کسانو خپل ژوند له لاسه ورکړی او څه باندې ۳۰۰۰ نور ټپیان شوي دي.
د یاد سازمان مسوولان وايي چې له زلزلې وروسته یې، د لومړیو ورځو پرمهال درېوو روغتونونو ته په بېړنۍ توګه مرستې رسولې دي.
د کډوالو د ستونزو عالي کمېسیون اعلان کړی چې په وروستیو ۲۴ ساعتونو کې ټولټال شپږ زره او ۵۳۲ افغان کډوال د ایران او پاکستان له لوري په اجباري ډول افغانستان ته راستانه کړل شوي دي.
د هېواد په شمال کې وروستۍ زلزلې سلګونه کورنیو ته درانه مالي زیانونه اړولي او د هوا په سړېدو سره ګڼشمېر کورنۍ بېسرپناه شوي دي.
د سمنګان د فیروزنخچیر ولسوالي د «رحمتاباد» کلي اوسېدونکی ۴۸کلن اورنګ چې په پښه معیوب دی، د شاوخوا ۲۰ ورځې وړاندې زلزلې یې کور وران کړی دی.
د دغه ولایت د برښنا ریاست ریيس مولوي میراحمدولي هاشمي، د پروژې بنسټ ډبرې ایښودلو مراسمو ته وویل، دغه پروژه په راتلوونکو شپږو میاشتو کې د ۱۲ ټرانسفرمرونو د نصبولو سره بشپړه شي چې له پرانېستې سره به یې ۲زره او ۵ سوه کورنۍ له واریداتي برښنا برخمنې شي.
د کلیو بیارغونې او پراختیا وزارت د ميدانوردګ په مرکز میدان ښار، نرخ او سیداباد ولسوالیو کې د شاوخوا ۴ میلیونه افغانیو په لګښت د ۴۰ حلقوي ژورو څاګانو د کيندلو چارې پيل کړې.
د پکتيا د عامې روغتيا رييس ډاکټر معراجګل عادل د ياد پروګرام پيل مراسمو کې وويل چې د مرکز ګردېز په ګډون به په ټولو ولسواليو کې تر پنځو کلونو کم عمره ۲۵۸ زره ماشومان واکسين شي. نوموړي زیاته کړه چې پوليو يوه نه رغېدونکې ناروغي ده چې ماشومان پرې اخته کيږي.
«زه هېڅ د استراحت فرصت نهلرم. له سهاره تر ماښامه د کور کارونه، د دوو ماشومانو پالنه، هر څه زما پر غاړه دي. یوازې یو ځل مې هغه هم په قرض قابله ته ځان رسولی دی. د خاوند کورنۍ مې نه بیايي، وايي ضرورت نشته. خاوند مې ډېر بېپروا دی، هېڅ پام نه کوي. د هغه کورنۍ مې بیا تل راته طعنې وايي چې ولې کار نه کوې او ولې کمزورې یې. هېڅ څوک مې د حال پوښتنه نه کوي. هغه خواړه چې د امېدوارو ښځو لپاره مهم دي، زموږ په کور کې ډېر کم پیدا کېږي.»
خو ځینې ښځې چې په مختلفو ادارو کې کار کوي، وايي، د دوی حقوق او امتیازاتو ته پاملرنه نه کیږي. دوی زیاتوي چې د جنسیت له امله هغوی ته د مدیري بستونو کې د دندې اخیستو اجازه نه ورکول کیږي او ډیری وختونه د نارینهوو، په پرتله لږ معاش ترلاسه کوي.
د افغانستان په یوشمېر شمالي ولایتونو کې د لړم میاشتې پر ۱۲نېټه له زلزلې وروسته، په سعودي عربستان کې مېشت د دغه ولایت یوشمېر اوسېدونکو زلزلهځپلو سره د مرستې راټولولو او وېشلو لپاره یو ولسي کمېسیون جوړ کړی دی.
سلاموطندار د هېواد په ۱۶ ولایتونو کې له ۴۸ ځوانانو سره چې ۳۸ یې، هلکان او لس یې، نجونې دي، د مرکو پرمهال موندلې چې د وروستیو څلور کلونو په ترڅ کې د لګول شویو محدودیتونو له امله یوشمېر فرهنګي برخې زیانمنې کړي او دې برخې ته د ځوانانو ورجذبول یې کم کړي دي.
په دې اړه جوړو شویو مراسمو ته د لوګر مخابراتو او معلوماتي ټکنالوژۍ ریاست رییس مولوي مطیعالله عابد وویل، په دې دوره کې ۲۶ زدهکوونکو د شپږمیاشتنۍ کمپیوټري دورې (ویندوز، ورډ، اېکسل، پاورپواینټ او انټرنېټ) زدهکړې بشپړې کړې.
د میدانوردګ د کلیو، بیارغونې او پراختیا ریاست له لوري په جغتو ولسوالي کې ۱۲۶ بېلابېلې پراختیایي پروژې د شاوخوا ۱۷۰ میلیونه افغانیو په لګښت بشپړې او ګټېاخیستنې ته وسپارل شوې.
افغانستان کې یوشمېر هغه ځوانان چې له دې وړاندې یې، په دولتي او بېلابېلو بنسټونو کې دنده لرله، د بېلابېلو لاملونو له امله له دندې ګوښه شوي دي.
دې چارې نه یوازې د دوی ژوند اغېزمن کړی او هیلې ورمړاوې کړي، بلکې د ټولنې پر اقتصادي وضعیت هم اغېز کړی دی.
غزني د هغو هېوادونو له ډلې دی چې ۱۸ ولسوالي یې د کرنیزو محصولاتو د کښت لپاره ښه او مناسبه هوا لري. په ورته مهال کرنه او د څارویو ساتنه کې د یاد ولایت د مېرمنو ونډه، د پام وړ ده.
نسیمه چې له دوو کلونو راهیسې په یوې شنهخونه کې کار کوي، وايي چې د یاد کار له عوایدو رضایت لري او د دې کار د مدیریت اړوند لارښوونې یې، د کرنیزو ښوونیزو پروګرامونو له لارې زدهکړې دي.
سلاموطندار د هېواد په بېلابېلو ولایتونو کې له ۱۲ مېرمنو سره چې په کور کې یې، زېږون کړی او ۲۰ قابلو سره د مرکو پرمهال موندلې چې له روغتیايي مرکزونو د لرېوالي، ناسمو دودنو، د عامه پوهاوي کموالي او اقتصادي ستونزو له امله اړ شوي چې ځان او د ماشوم ژوند خپل برخلیک ته وسپاري.
