سرپل ولایتیدهگی ایریم عیاللر اقتصادی قیینچیلیکلر و بعضی عایلهوی معمالر سببلی وقتیده طبی مرکزلر گه مراجعت قیله آلمهگنلرینی ایتهدیلر. جمعیت و ساغلیق بیلرمانلرینینگ تأکیدلشیچه، برچه عایله اعضالرینینگ سلامتلیگیگه دقت قیلیش و وقتیده دوالش، کسللیک ترقهلیشینی آلدینی آلیب و عایله سلامتلیگینی سقلش گه یاردم بیرهدی.
حقوقشناسلر هم، فقهی قرهشلر و عملدهگی قانونلر گه تیهنیب، ضرور دوالنیش خرهجتلرینی نفقهنینگ بیر قسمی دیب حسابلهیدیلر. شونینگدیک، ایر تامانیدن خاتیننینگ دوالنیش خرهجتلرینی تولش اسلام اخلاقی و یخشی معامله تماییللریدن بیری بولیب، شریعتده بونگه علیحده اعتبار قرهتیلگن.
سرپلدهگی ایریم عیاللر، اقتصادی چیکلاولرگه قوشیمچه، انده-سنده کسللیکلرینی دوالش اوچون وقتیده طبی مرکزلر گه مراجعت قیله آلمسلیکلرینی بیلدیرهدی.
بیل آغریق و جسمانی راحتسیزلیکلردن شکایت قیلهیاتگن عیاللردن بیری، مالیهوی قیینچیلیک سببلی، منتظم روشده کوریکدن اوتیش و دوالنیشنی دوام ایتتیره آلمهگنینی ایتهدی.
اوشبو عیاللردن باشقه بیریگه کوره، منتظم روشده دوالنیش و کوریکدن اوتیشگه احتیاجی بولسه-ده، بیراق اقتصادی قیینچیلیک سببلی دوالنیش جریانینی دوام ایتتیره آلمهگن.
باشقه بیر عیالنینگ ایتیشیچه، شفاکار توصیهسی بیلن بعضی کوریکلر گه احتیاجی بولگن؛ اما مالیهوی قیینچیلیک یا کی انده-سنده ایرینینگ «شفاکار گه مراجعت قیلیش و ساغلیق خرهجتلرینی تأمینلش عیالنینگ مسئولیتی» توشونچهسی سببلی طبی مرکزلر گه کیچ مراجعت قیلگن.
سرپل یشاوچیلریدن باشقه بیری، اقتصادی معمالر سببلی بعضاً دوالنیشینی کیینراق مدت گه قالدیریشگه مجبور بولگن. اولرنینگ فکریچه، بوندهی حالتلر ایریم ایرلرنینگ بیپروالیگی یا کی ییترلیچه اعتبار بیرمسلیگی، علمی اساسگه ایگه بولمهگن قرهشلر همده ایریم عایلهلردهگی یاشی اولوغ کیشیلرنینگ «بونینگ کیرهگی یوق، اوزی توزهلیب کیتهدی»، دیگن علمی و طبی اساسگه ایگه بولمهگن توصیهلری عاقبتیده یوز بیرهدی.
شو بیلن بیرگه، طبیات ساحهسیده بیلرمانلر، کسللیک ترقلگن حالده، وقتیده طبی مرکزلر گه مراجعت قیلیش و عایله توانی باریچه یاردم بیرسه، کسللر احوالی یخشیلنیب و کیینگی عوارض آلدی آلینیشیگه یاردم بیریشی ممکن دییدیلر.
باشقه تاماندن حقوقشناسلرنینگ ایتیشیچه، اگر عیالنینگ ساغلیغی و سلامتلیگینی سقلش اوچون دوالنیش ضرور بولسه، اونینگ خرهجتلرینی تأمینلش عایلهوی حیاتنینگ اساسی احتیاجلری دایرهسیده کوریب چیقیلیشی ممکن. ایریم فقهلرنینگ قرهشلریگه کوره، ایر اوزینینگ مالیهوی امکانیتی دایرهسیده بو بارهده مسئولیت و قوللب-قوتلش رولیگه ایگه.
حقوقشناس محمد شفیع عالمی ایریم زمانهوی فقهلرنینگ قرهشلریگه تیهنیب، شوندهی دییدی: «اگر عیال کسل بولیب قالسه و دوالنیش یا کی ضرور مراقبتلر گه احتیاج سیزسه، ایریم زمانهوی فقهلر نظریده، بو خرهجتلرنی ایرنینگ مالیهوی امکانیتی دایرهسیده تأمینلش عایله گه یخشی مناسبتده بولیش و اونینگ ضرور احتیاجلرینی قاندیریش تماییللریگه ماس دیب قرهلهدی.»
ینه بیر حقوقشناس احمد سهیل رئوفی هم، عیالنینگ مستقل درآمد گه ایگه بولیش حقوقی نقطهی نظردن ایرنینگ بو بارهدهگی رولی و مسئولیتینی اتوماتیک روشده بیکار قیلمسلیگینی ایتهدی. اونینگ سوزلریگه کوره، نفقه بیلن باغلیق دعوالرنی کوریب چیقیشده دوالنیش ضرورتی، ایرنینگ مالیهوی امکانیتی و طبی حجتلر محکمهده بهانهلنهدیگن اینگ مهم عامللردن حسابلنهدی. او شوندهی دییدی: «اگر عیال دوالنیشگه احتاج سیزسه، ایر اوزینینگ مالیهوی امکانیتی درجهسیده ضرور دوالنیش خرهجتلرینی تأمینلشده همکارلیک قیلیشی و یاردم کورسهتیشی مقصد گه موافق دیر. اگر کیلیشماوچیلیک یوزه گه کیلسه، مسئله ضرور حجتلر تقدیم ایتیلگن حالده، قانونی یوللر و شرایط حکملریگه موافق کوریب چیقیلیشی ممکن.»
باشقه تاماندن، دینی مسئلهلر بوییچه متخصص خدیجه رشیدی هم شوندهی دییدی: «اسلام ایرلرنی اینیقسه خاتینلری کسل بولگن پیتده، اولر گه یخشیلیک قیلیشگه، مسئولیتلی بولیشگه و قوللب-قوتلشگه چقیرهدی. اونینگ ایتیشیچه، حنفی فقهده دوالنیش خرهجتلری واجب نفقهنینگ بیر قسمی صفتیده اعتراف ایتیلگن بولسه-ده، ایریم زمانهوی علمالر بوگونگی شرایط و احتیاجلرنی حسابگه آلیب، ضرور دوالنیش خرهجتلرینی عایلهوی حیاتنینگ اجرهلمس احتیاجلریدن بیری دیب بیلگن و کسل تورموش اورتاغیگه مالیهوی یاردم همده کمک بیریشگه چقیرگن.»
«قرآنکریمده: «وَعَاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ»؛ یعنی عیاللر بیلن یخشیلیک بیلن معامله قیلینگلر. شونینگدیک پیامبر اکرم صلیالله علیه وسلم: «سیزلرنینگ اینگ یخشیلرینگیز – اوز عایلهسیگه اینگ یخشی مناسبتده بولگنلرینگیز دیر» دیب ایتگنلر. شونگه کوره، اسلامی اخلاق نقطهی نظریدن یخشی معامله و عایلهوی مسئولیت ایرککدن، اگر مالیهوی امکانیتی بولسه، خاتینی کسللیک دوریده اونی قوللب-قوتلشنی و دوالنیش خرهجتلرینی تأمینلشده یاردم بیریشنی طلب قیلهدی.»
حنفی فقهده خاتیننینگ دوالنیش خرهجتلری واجب نفقهنینگ بیر قسمی صفتیده حسابلنمهگن بولسه-ده، زمان شرایطی و احتیاجلرینی حساب گه آلگن حالده، ایریم زمانهوی فقهلر جملهدن مقارن فقه ساحهسیده تنیقلی عالملردن بیری بولگن وهبة الزحیلی، عیالنینگ دوالنیش خرهجتلرینی ایرنینگ مسئولیتلریدن بیری دیب حسابلهگن. اونینگ فکریچه: «ایلگری دوالنیش اساسی احتیاجلردن بیری حسابلنمهگن ایدی، چونکی آدملر عادتده دوالنیشگه کمراق احتیاج سیزگنلر، تورموش طرزی و زمان شرایطلری باشقچه بولگن. شو سببلی فقهلرنینگ اجتهادلری هم اوشه دورنینگ عرف-عادتلری و شرایطلری اساسیده شکللنگن. بیراق بوگونگی کونده دوالنیشگه بولگن احتیاج آزیق-آوقت و باشقه ضرور احتیاجلر کبی، حتا کوپلب حالتلرده حیاتنینگ اینگ مهم احتیاجلریدن بیری حسابلنهدی. چونکی کسل انسان کوپینچه دوالنیشنی باشقه کوپلب احتیاجلردن اوستون قویهدی. شونینگ اوچون، بو گروهدهگی فقهلر نظریده داری-درمان و دوالنیش خرهجتلرینی تولش ایر زمهسیدهگی مسئولیت دیب قرهلهدی.»
