افغانستاننینگ بیش ولایتیده ۱۰ دن ۱۲-صنفلرده اوقیدیگن ۲۵ اوغیل اوقووچی بیلن سلاموطندار آرقهلی اوتکزیلگن صحبتگه کوره، موجود تعلیم اسلوبلری اوشبو اوقووچیلرنینگ اوقوو احتیاجلرینی فایدهلی روشده تامین قیله آلمهگن. صحبت قیلگن اوقووچیلردن ۱۸ تهسی مسلکی اوقیتووچی کملیگی، ۱۱ تهسی بیر پیتده زمانهوی تعلیم اوسکونهلری و درسلیک کملیگیدن شکایت قیلهدیلر.
کابل شهریدهگی ۱۲-صنف اوقووچیسی بولمیش ۱۸ یاشر نعمتالله، درسلیکلر کملیگی و ایسکیرگنیدن شکایت قیلیب و ایتیشیچه، درسلیک کملیگی سبب کتابلرنینگ اوزی ساتیب آلیشگه مجبور بولگن. «مکتبیمیزده کتاب کوپ، مکتبیمیز کتابلردن قطارینی قیشده بیردی؛ بیراق مذکور کتابلر ایسکیرگن ایدی و اقتصادی قیینچیلیگیمیز بولگنی بیلن، اولردن قطارینی ساتیب آلیشگه مجبور بولدیم.»
شونینگدیک کابل شهری ۱۱-صنف اوقووچیسی ۱۷ یاشر ضراراحمد آمر، کتاب کملیگی و تعلیم صفتی قوییلیگیدن شکایت قیلهدی. «مکتب آرقهلی کتاب بیریلهدیگن کون باره آلمهگن ایدیم و ایرتهسی کون باردیم کتاب یوق دیدیلر. مکتب باشلنگنیده یالغیز نیچه کتابنی بیردیلر و قالگنینی بازاردن آلیشگه مجبور بولدیم.»
اوقووچیلردن قطارینینگ ایتیشلریچه، صنفلردهگی درس بیریش اصولی اوقووچیلرنینگ یادلشگه و اولرنینگ یازیب آلیشیگه تیهنیب و بحث، تدقیق و تنقیدی فکر اوچون ییترلی فرصت یوق. جهازلنگن لابراتوارلر، ستندرد کتابخانهلر و کمپیوتر صنفلری کملیگی، تورلی ولایتلرده اوقووچیلرنینگ روپهره بولگن باشقه قیینچیلیکلریدن دیر.
سمنگان ولایتی مکتبلریده ۱۱-صنف اوقووچیسی بولمیش ۱۷ یاشر محمد، درس بیریش طرزینینگ ستندرد بولمهگنیدن شکایت قیلهدی. «مکتبیمیزدهگی اوقوو سیستمی نظری و میخانیک شکلده دیر. امکانیت کملیگی سبب اوقیتووچیلر درسلرنی ستندرد و عملی شکلده بیرمهیدیلر. درسلردن کوپینچهسی یالغیز تشریحی و نوت آلیش شکلده بیان بولهدی.»
دایکندی دهگی ۱۲-صنف اوقووچیسی بولمیش ۱۸ یاشر سیدعنایتالله هم، اوقوو طرزینینگ ستندردسیزلیگیدن شکایت قیلهدی. «مکتبیمیز درس بیریش کوپراق نوت آلیش گه تیهنهدی. اوقیتووچیلریمیز مهم موضوعلرنی نوت آلینگنلر دیهدی و اوقووچیلردن مذکور موضوع حقیده تدقیق قیلیب و اوقیشیمیزنی ایستهیدیلر. مضمونلردن قطاری اینیقسه ساینسی مضمونلرده بیراز عملی ایش بولهدی، لیکن اوشبو ایشلر لابراتوارلردهگی آز امکانیتلرگه چیکلنگن. اوقیتووچیلر اساسیده موضوعلرنی ایتهدیلر، بیراق وسیلهلر کملیگی سبب، درسلردن قطاری یالغیز نظری شکلده درس بیریلهدی.»
بو بیلن بیرگه، جهازلنگن لابراتوارلر، ستندرد کتابخانهلر، کمپیوتر صنفلری و اوقوو وسیلهلری کملیگی، اوقووچیلرنینگ روپهره بولگن قیینچیلیکلردن باشقه بیری دیر. سرپل دن بولمیش ۱۲ صنف اوقووچیسی ۱۸ یاشر احمدفرید، جهازلنگن کتابخانه و لابراتوار یوقلیگی توغریسیده شوندهی دیدی: «مکتبیمیزدهگی اینگ مهم قیینچیلیک درسلیک کملیگی، جهازلنگن لابراتوار یوقلیگی، مناسب چوکی و میز کملیگی، کمپیوتر و تکنالوژی وسیلهلر یوقلیگی دیر.»
بو توغریده هرات دن بولمیش ۱۱-صنف اوقووچیسی ۱۷ یاشر ذبیحاللهگه کوره: «مکتبیمیزدهگی اینگ مهم قیینچیلیکلردن بیری لابراتوار و کمپیوترلب بولیمی یوقلیگی دیر. اونچهلیک امکانیتگه ایگه ایمس و انه شوو سبب اوقووچیلرگه یخشی بیر شکلده درس بیریلمهیدی.»
شونینگدیک هرات مکتبلریدن بیریده ۱۱ صنف اوقووچیسی بولمیش ۱۸ یاشر عتیق سباوون و کابل دهگی مکتبلردن بیریده ۱۲-صنف اوقووچیسی بولمیش عزیزاللهنینگ ایتیشلریچه، صنفلرده اوقووچیلر سانی کوپلیگی همده اوقووچیلر ظرفیتینی آشیریش اوچون اوقوو دستورلری کملیگی، درس بیریش صفتینی قویی کیلتیریب و اوقووچیلر درست شکلده اوقه آلمهیدیلر.
عتیق سباووننینگ کوپهیتیریشیچه: «صنفلرده اوقووچیلر سانی جوده کوپ دیر. بعضا ییر یوقلیگی سبب، اوقووچیلر توریب توختهب درس اوقهدیلر. مذکور گوجوملیک، اوقووچیلرنینگ درس گه آز اعتبار قرهتیشی و تعلیم صفتی کمهیشیگه سبب بولهدی.»
شونینگدیک عزیزالله گه کوره: «اوقووچیلر سانی صنفلرده کوپ بولیب و بو موضوع سبب، درس فضاسی آرام بولمهیدی. نتیجهده اوقیتووچیلر اوقووچیلردن برچهسیگه بیر برابر شکلده اعتبار قرهته آلمهیدیلر.»
شوندهی بیرحالده، عایلهلردن قطارینینگ ایتیشلریچه، قیزلر یوزیگه مکتبلر ایشیگی یاپیق قالگنی بیرحالده، اوغیل اوقووچیلر هم کوپینچه قیینچیلیک جملهدن کتاب کملیگی و درس صفتی قوییلیگی بیلن روپهره دیر.
ایکی اوغلی لیسه دورهسیده درس اوقهدیگن محمدصالحنینگ ایتیشیچه: «اوغیللریم مکتبده کوپینچه قیینچیلیک بیلن روپهلر، کتابلری یوق، اوقیتووچیلری سانی آز و درس گه قیزیقمهیدیلر. حکومتدن بو قیینچیلیکلرنی جدی آلیب و تعلیم اسلوبینینگ تغییر بیریشینی سورهیمیز.»
کابل شهریده دولتی مکتبلردن بیریدهگی اوقیتووچی نازنین، برق یوقلیگی و کتاب کملیگینی مکتبلریدهگی اساسی قیینچیلیکلردن بیلیب و ایتیشیچه، کتاب کملیگی و درسلیک یوقلیگی اوقووچیلر قیزیقیشینی کمهیتیرگن. «کتاب کملیگی و برق یوقلیگی همده مسلکی اوقیتووچیلر کملیگی قیینچیلیکلریمیزدن ایدی که حاضر الحمدالله بیراز حل بولگن. من دایم جان و دلیمدن درس بیرهمن و اوقوو اوسکونهلری بیلن صنفگه باریش اوچون سعیوحرکت قیلهمن.»
شوندهی بیرحالده، تعلیم بوییچه بیلرمانلردن قطارینینگ ایتیشلریچه، عملی مهارتلر کوچلنیشی، تدقیقات توغریسیده اوقووچیلر تشویق بولیشی، اوقوو تکنالوژیلریدن فایدهلنیش و درس دستورلرینی ینگیلش، اوقیش صفتینی یخشیلشده مهم اورینگه ایگه بوله آلهدی.
تعلیم بوییچه بیلرمان محبوبالله موحدنینگ ایتیشیچه: «۲۱-یوز ییلده بولگنیمیز بیلن، دستلبکی امکانیتلر چیکلنگن؛ متخصص اوقیتووچیلر کملیگی، اوقوو امکانیت یوقلیگی و درسلیک بیلن درس مادهلری کملیگی. تکنالوژیدن فایدهلنه آلمسلیک و بیللی رشتهبندلیک یوقلیگی درس بیریش جریانی همده تعلیم جریانیگه زیان ییتیشتیرگن قیینچیلیکلردن دیر.»
بشر حقوقی کوزهتووچیسی ۲۰۲۳-ییلده ترقهتگن گزارشیده، اوغیللر اوقهدیگن مکتبلردن عیال اوقیتووچیلر چیقریلیشی، مسلکی اوقیتووچیلر کملیگی، جسمانی جزالش کوپهیگنی، اوقوو دستورلریده آرتگه قیتووچی تغییرلر و مکتبلرنی ترک قیلیش کوپهیگنینینگ اوغیل اوقووچیلرنینگ تعلیمی برابریدهگی اینگ مهم قیینچیلیکلر بولگنیدن آگاهلنتیرگن.
