بوتون جهان یورهک کونی بیلن، ایریم یشاوچیلرنینگ ایتیشیچه، یورهک کسللیکلرینی دوالش خرهجتلرینینگ یوقاریلیگی بیمارلرنینگ دوالنیشنی قیینچیلیک بیلن دوچ قیلگن.
بدخشان ولایتیدن بولگن نسیم گه کوره، قرینداشلریدن بیری یورهک کسللیگیگه چلینگن و اقتصادی قیینچیلیک سببلی اوزینی دوالهی آلمهگن. او شوندهی دییدی: «اقتصاد ضعیفلیگی سببلی اونی دوالهی آلمهدیک؛ ایندی انده-سنده یورهک باسیمی آشهدی؛ سیگیر یا کی قوییمیز بولسه ساتیب اونی دوالش گه مصرف قیلهمیز، بیراق ینه هم بو پول اونینگ دوالشگه ییتمهیدی.»
بغلان ولایتیدن بولگن سبا، ابهسینینگ قیزی یورهک کسللیگیگه چلینگن و عایلهسی قیزلرینی دوالش اوچون انده-سنده قرض آلیشگه مجبور بولیشلرینی بیلدیرهدی. او شوندهی دییدی: «شفاکار، معاینه، دارو و باریب-کیلیش خرهجتی یوقاری ایدی و هردایم بو مقدار پولنی تولش گه قوربلری ییتمهیدی؛ انده-سنده قوشنیلر و قرینداشلردن قرض آلیشگه مجبور بولهدیلر و بعضی پیتلرده پوللری یوقلیگی سببلی برچه دارولرنی آلالمهیدیلر.»
غور یشاوچیسی بولگن ذبیحالله، آنهسی یورهک کسللیگیگه چلینگنینی ایتهدی. اونینگ ایتیشیچه، دوالش صرف-خرهجتلری یوقاری بولیشیگه قرهمی، طبی مرکزلرنینگ اوزاقلیگی ینهده قیینچیلیکلرینی کوپهیتیرگن. اونگه کوره: «آنهمنینگ یورهک کسللیگی بار و هر ایکی-اوچ آی اونی کابل گه آلیب باریشگه مجبور میز؛ چونکه غورده امکانیت و ستندرد شفاخانهلر بو کسللیکنی دوالش اوچون یوق. کوریک، تیکشیرو، دارو و باریب-کیلیش خرهجتی یوقاری و قوربیمیز ییتمهیدی.»
باشقه تاماندن، اسلام امیرلیگی ساغلیقنی سقلش وزیرلیگی سوزلاوچیسی شرافتزمان امرخیلنینگ ایتیشیچه، کابلده یورهک کسللیگیگه چلینگنلرنی دوالش خذمتلری کوپهیگن و ولایتلرده هم بو کسللیک دوالنیشی اوچون سعی-حرکت قیلینماقده. او شوندهی دییدی: «اوتمیشده جملهدن بالهلر اوچون یورهک کسللیگی خذمتلری کورسهتیلمسدی؛ بیراق حاضر کابلده بالهلر اوچون یورهک و جراحلیک خذمتلری کورستیلهدی و ولایتلرده هم یورهک کسللیگی خذمتلری کورسهتیلیشیگه سعی-حرکت قیلماقدهمیز.»
جهان ساغلیقنی سقلش تشکیلاتی گه کوره، یورهک کسللیگی دنیا بویلب اولیم عامللریدن حسابلنهدی. میلادی ۲۰۲۲-ییلده دنیا بویلب قریب ۱۹ میلیون ۸۰۰ مینگ کیشی یورهک کسللیگی سببلی وفات ایتگن. بیراق بیرلشگن ملتلر تشکیلاتی بوتون جهان یورهک کسللیگی مناسبتی بیلن ایتیشیچه، یورهک کسللیکلریگه چلینیش خوفینی جسمانی فعالیت، بنگیوار مادهلرنی چیکیش و الکول ایچیملیکلری استعمالینی ترک ایتیش آرقهلی کمهیتیریش ممکن.
برچهسی بیلن، عمومی داخله شفاکاری عبدالصبور محسین، یخشی آوقتلنیش و سپورت قیلیش بیلن یورهک کسللیگیگه چلینیش خوفینی کمهیتیریش ممکن دییدی.
میلادی ۲۰۰۰-ییلده جهان ساغلیقنی سقلش تشکیلاتی تامانیدن یورهک-قان تامیر کسللیکلری حقیده خبردارلیکنی آشیریش، آدملرنی کسللیکلرنینگ آلدینی آلیش، اوز وقتیده تشخیص قیلیش و یورهک سلامتلیگیگه غمغورلیک قیلیشگه اوندهش مقصدیده، ۲۹ سپتمبر بوتون جهان یورهک کونی دیب اعلان قیلینگن.
