قووانچ: بو ایجابی حسی حالت بولیب، ایچکی خاطر جمعلیک، ممنونلیک، امید و حیاتدن ذوق آلیش تویغولری بیلن بیرگه کیچهدی. قووانچ شخصی یوتوقلر، ساغلام اجتماعی مناسبتلر، روحی خوفسیزلیک و کوندهلیک یاقیملی تجربهلر نتیجهسیده یوزهگه کېلیشی ممکن.
قیغو: بو سلبی حسی حالت بولیب، او بیزاوتهلیک، روحی توشکونلیک، امیدسیزلیک و حیات شرایطلریدن ناراضیلیک بیلن بیرگه کیچهدی. بو حالت ایشسیزلیک، عایلهوی باسیملر، خوفسیزلیکنینگ یوقلیگی، امکانیتلرنینگ یېتیشمسلیگی یا که شخصی مغلوبیتلر کبی معمالر گه طبیعی مناسبت صفتیده یوزه گه کېلیشی ممکن.
مسئله بیانی
افغانستاننینگ حاضرگی شرایطیده، یاشلر جمعیت، اقتصادیات، فرهنگ و روحی ساحهلرده کېنگ کولملی معمالر بیلن دوچ دیر. ناتینچلیک، ایشسیزلیک، تعلیم چېکلاولری، مهاجرت، جنسیتی کمسیتیش و عایلهوی باسیملر یاشلرنینگ حیاتی و روحی سلامتلیگیگه مستقیم تأثیری بولگن عامللردن سنلهدی. شونی اوچون یاشلرنینگ روحی و عاطفی احوالی – جملهدن اولرنینگ خورسندلیک و غمگینلیک حسلری – نهفقط انسانی ضرورت بلکه انسانی و اجتماعی ساحهلرده ترقی قیلیش ریجهلر اوچون اونملی دیر.
افغانستان یاشلری اورتهسیده روح سلامتلیگی و حسلری توغریسیده انیق معلوماتلر یوقلیگی طفیلی، بو سوراو مملکتنینگ تورلی حدودلریده یاشلرنینگ خورسندلیک و غمگینلیک درجهسینی انیقلش مقصدیده اۉتکزیلگن. بو تدقیقات دولت ادارهلری، نادولتی تشکیلاتلر، یېتکرمهلر و اجتماعی فعاللر گه یاشلرنینگ روحی احوالی حقیده کوپراق معلوماتلری بولیب و اولرنینگ حیاتی یخشیلنیشی اوچون ایریم ریجهلرنی طرح و عملگه آشیریش گه یاردم بیریشی ممکن.
اساسی سوراقلر
افغانستاندهگی یاشلر اورتهسیده خورسندلیک و غمگینلیک درجهسی قیسی احوالده؟
اولرنینگ خورسندلیک و غمگینلیگیگه نیمهلر سبب بولگن؟
یاشلر، قیغو و روحی باسیملرنی کمهیتیریش اوچون قیسی اصوللردن قوللنیشلری کېرهک؟
دمآلیش و حیاتدن ذوقلنیش اوچون وقت اجره تهدیلر می؟
اولر، جمعیت قیینچیلیکلرینی کمهیتیریشده قنچهلیک رولی بارلیگینی اویلهیدی؟
روحی قیینچیلیکلر کوپهیشینی آلدینی آلیش اوچون قندهی تکلیفلر بار؟
تدقیقات تاریخی
سۉنگی ییللرده، افغانستانده یاشلرنینگ روحی و عاطفی احوالی اجتماعی، امنیتی، اقتصادی و فرهنگی عامللر طفیلی سیزیلرلی درجهده اۉزگرگن. سۉنگی دههلرده حاکم توزوملرنینگ ثباتسیزلیگیگه قرهگندن و نهایت افغانستانده سیاسی اۉزگریشلر همده اجتماعی، فرهنگی و حتا بیلیم ساحهسیدهگی کېنگ اۉزگریشلر، یاشلرنینگ روحی و تویغولری گه سلبی تأثیر قویگن. بعضی یاشلر امیدسیزلیک، توشکونلیک و اجتماعی یککهلنیش حسینی باشدن کېچریشلری ممکن. عینحالده، بیرقطار یاشلر موجود قیینچیلیکلر گه قرهمسدن، امید و انگیزهلرینی سقلب و یخشی کېلهجک اوچون ریجه توزیش گه سعی-حرکت قیلهدیلر.
گزارشلر و میدانی کورینیشلر یاشلرنینگ روحی احوالی ایری بولیشیگه اشاره قیلسهده، بیراق حاضرگه قدر یاشلرنینگ خورسندلیک و غمگینلیک میزانینی تېکشیریش اوچون برچه تامانلمه و سیستماتیک سوراو اۉتکزیلمهگن.
بو سوراو، معلوماتلر بوشلیغینی تولدیریش مقصدیده بوتون مملکت بویلب اۉتکزیلیب، تورلی ولایتلردن یاشلرنینگ اشتراکیده عملگه آشیریلگن. مقصد – یاشلرنینگ حسی و روحی حالتی حقیده ېنهده واقعیراق تصویر بیریش همده اولر بیلن ملاقات، ارهلشوو و مقصدلی قۉللب-قوتلش اوچون زمینه یرهتیش دیر.
تدقیقات غایهلری
افغانستاندهگی یاشلر اورتهسیده خورسندلیک و غمگینلیک حقیقی رقمینی انیقلش؛
یاشلر حیاتیده خورسندلیک و غمگینلیک اصلی عامللری و سببلرینی اورگهنیش؛
مملکتدهگی روحی و اجتماعی معمالر بیلن یاشلرنینگ کورهشیش اسلوبلرینی تېکشیریش؛
مملکتده کېلهجک اجتماعی، تعلیم و روانشناسلیک سیاستلری گه یاردم بیریش اوچون یاشلرنینگ روحی احوالینی انیقلش؛
تدقیقات باشلنیشی و توگش زمانی
بو تدقیقات میلادی ۲۰۲۵-ییل، ۲۵ فبروریده باشلنیب و اوشبو ییل ۲۲-اپریلده توگهگن.
تحلیل اصولی
بو تدقیقات چاپ اېتیلگن و دیجیتال یاپیق سواللرنی توزیع قیلیش بیلن ییغیلگن و «SPSS» دستوریدن قوللـهنیلیب تحلیل اېتیلگن.
تدقیقات معمالری
افغانستان یاشلری اورتهسیده خورسندلیک و غمگینلیک موضوعسی تېکشیریلیشی اینیقسه سنتی بیر جامعهده، شبههسیز معما و قیینچیلیکسیز بولمهگن. اوشبو تدقیقات جریانیده تورلی قیینچیلیکلر بیلن روپهره بولیب و بعضی حالتلری قوییده ذکر بولگن.
فرهنگی و اجتماعی توسقینلیک و جامعهده عیاللر گه یرهتیلگن چېکلاولر، اکثریت منطقهلرده یاش قیزلردن سوراق سورهی آلمسلیک.
حاکم سیاسی و اجتماعی وضعیت گه قرهگنده، اکثریت یاشلر تویغو، امید یا که ناراضیلیکلری حقیده صادقلیک بیلن جواب قیتریشمهگن.
اکثریت جواب قیترگنلر سوراو معناسیدن خبرلری بولمهگن یا که اونی اونیمسیز اتهگنلر – اولرنینگ قناعت بیریش و جواب قیتریش گه حاضر قیلیش اوچون کوپ وقت صرفلنیشی گه سبب بولگن.
جواب قیترگنلردن بعضیلری جامعهنینگ منفی قضاوتلریدن قورقیب، تویغولری، روحی قیینچیلیکلری اینیقسه ایشسیزلیکلرینی بیان قیلیشده قیزیقمهی و حقیقی احواللرینی یاشیریش گه حرکت قیلدیلر.
جواب قیترگنلردن بعضیلرینینگ انترنتدن فایدهلنه آلمسلیک و آنلاین سواللرنی تولدیریش حقیده معلوماتلری یوقلیگی، معلومات ییغیشنی قیینچیلیک بیلن دوچ قیلدی.
تدقیقات اۉزگریشلری
خورسندلیک و غمگینلیک، وظیفه، تحصیل، عایلهوی قیینچیلیک درجهسی، دمآلیش امکانیتلری، مهاجرلیکنی تجربه قیلیش، حاکم عنعنهلر بو تدقیقات اۉزگریشلرینی اۉز ایچیگه آلهدی.
تدقیقات خلاصهسی
سلاموطندار افغانستان ۲۲ ولایتیده اۉتکزگن بو سوراودن اساسی مقصد، یاشلر اورتهسیده خورسندلیک و غمگینلیکنی انیقلش بولگن. اوشبو سوراو ده ۵۰۰ یاش قتنشگن. سوراو گه کوپراق کابلدن ۱۴. فایز، هراتدن ۱۲ فایز و فاریابدن ۱۱.۲ فایز اشتراک اېتگنلر؛ عینحالده نیمروز، فراه و هلمند ولایتلری ۰.۲ فایز اشتراکچی بیلن اېنگ آز قتنشگن ولایتلردن بولگن.
اوشبو سوراو گه، یاشلر اۉز خورسندلیک و غمگینلیکلری گه ۱ دن ۱۰ نمره بیریشگن. معلومات اساسیده، ۳۰.۸ فایز یاشلر اۉزلرینی غمگین، ۴۹ فایز یاشلر خورسندلیک و غمگینلیک اورتهسیده و ۲۰.۲ فایز یاشلر اۉزلرینی خورسند اتهگنلر.
وظیفه ساحهسیده، ۴۲ فایز یاشلر بیکار، ۳۴.۲ فایز وظیفهدار و ۲۳.۶ فایز یاشلر طلبه بولگنلر. بو، سوراو گه قتنشگن یاشلر اورتهسیده بیکارلیک رقمی کوپلیگیدن درک بیرهدی.
یاشلر خورسندلیک و غمگینلیکلری اوچون تورلی دلیلرنی بیان قیلگن. اولرنینگ ۳۷.۲ فایزی عایله، ۲۹.۲ فایزی وظیفه یا که تحصیل، ۱۴.۴ فایزی اورتاق، ۱۳.۴ فایزی دمآلیش فعالیتلر ۵.۸ فایزی جشن و محلی مراسملرنی خورسندلیک دلیلی عنوان قیلگن.
غمگینلیک بولیمیده، یاشلر تورلی عامللرنی بیان قیلگن. اولرنینگ ۴۵ فایزی ایشسیزلیک، ۲۳.۶ فایزی عایلهوی قیینچیلیک، ۱۹.۹ فایزی دمآلیش امکانیتلری یوقلیگی، ۶.۸ فایزی ناتینچلیک و ۴.۸ فایزی مملکت گه قیتیشنی، غمگینلیک سببی دیگنلر.
غمگینلیک حسینی کمهیتیریش اوچون، ۴۴.۲ فایز یاشلر دعا یا که عبادت قیلهدیلر، ۲۸.۸ فایزی اورتاقلری یا که عایلهلری بیلن صحبت قیلیشهدی، ۱۹.۶ فایزی اشوله تینگلهیدی یا که فیلم کورهدی و ۷.۴ فایزی اېسه دمآلیش فعالیتلرده اشتراک اېتهدیلر.
گزارش تفصیلاتی
سلاموطندار یاشلرنینگ خورسندلیک و غمگینلیگینی انیقلش اوچون افغانستان ۲۲ ولایتیده سوراو اوتکزگن، بو سوراو گه ۵۰۰ یاش اشتراک اېتگن – کابل ۱۴ فایز، هرات ۱۲ فایز، فاریاب ۱۱.۲ فایز بیلن اېنگ کوپ اشتراک اېتگن ولایتلر همده نیمروز، فراه، هلمند، ۰.۲ فایز اشتراکچی بیلن اېنگ پس اشتراک اېتگن ولایتلردن دیر.

اوشبو سوراو ده اشتراک اېتگن ۵۰۰ یاش اۉز خورسندلیک و غمگینلیکلری حسی اوچون ۱ دن ۱۰ گچه نمره بیریشگن، معلومات اساسیده، ۳۰.۸ فایز بو یاشلر غمگین بولیمی، ۴۹ فایز خورسندلیک و غمگینلیک اورتهسیده و ۲۰.۲ فایزی اېسه اۉزلرینی خورسند بیلهدیلر.

سلاموطندار بیلن صحبت قیلگنلرنینگ ۵۹.۶ فایزی عیال و ۴۰.۴ فایزی ایرکک دیر.

بو سوراو گه اشتراک اېتگنلردن ۴۸.۲ فایزی ۱۸ دن ۲۵ یاشر، ۳۹.۴ فایزی ۲۵ دن ۳۰ یاشر و ۱۲.۲ فایزی ۳۰ دن ۳۵ یاشر بولگنلر.

اوشبو سوراو گه جواب قیترگنلردن ۸۷.۶ فایزی شهرلیک و ۱۲.۴ فایزی قیشلاقلیک بولگن.

بو سوراوده مذکور یاشلرنینگ ایش احوالی تېکشیریلگن – اولرنینگ ۴۲ فایزی ایشسیز، ۳۴.۴ فایزی وظیفهدار و ۲۳.۶ فایزی طلبه بولگنلر.

اوشبو سوراو گه اشتراک اېتگن ۵۰۰ یاش، اولرنینگ خورسندلیگی تورلی سببلر گه باغلیقلیگینی اېتگنلر، ۳۷.۲ فایزی عایله، ۱۴.۴ فایزی اورتاق، ۲۹.۲ فایزی ایش یا که تحصیل، ۱۳.۴ فایزی دمآلیش فعالیتلر و ۵.۸ فایزی جشن و محلی مراسملرنی خورسندلیکلری دلیلی اتهگنلر.

بو یاشلرنینگ ۵۲.۲ فایزی، دمآلیش اوچون ییترلیچه وقتلری بولگنی و ۴۷.۸ فایزی اېسه دم آلیش یا که تیریکچیلیکدن ذوقلنیش اوچون انیق وقتلری یوقلیگینی اېتگنلر.

سوراو گه اشتراک اېتگن یاشلر، غمگینلیک سببلرینی معلوم قیلگن – ۴۵ فایز یاشلر ایشسیزلیک، ۲۳.۶ فایزی عایلهوی قیینچیلیکلر، ۱۹.۹ فایزی دمآلیش امکانیتلری یوقلیگی، ۶.۸ فایزی ناتینچلیک و ۴.۸ فایزی مملکت گه جبری قیتیش دیگنلر.

سوراو گه قتنشگن ۵۰۰ یاشدن ۴۴.۲ فایزی دعا یا که عبادت، ۲۸.۸ فایزی اورتاق یا که عایله بیلن صحبت قیلیش، ۱۹.۶ فایزی اشوله تینگلش یا که فیلم کوریش و ۷.۴ فایزی دمآلیش فعالیتلرده اشتراک اېتیشنی غمگینلیکنی کمهیتیریش دلیلی عنوان قیلگنلر.

تکلیفلر
ایشانچلر گه اساسلنگنده یاشلر، بیر جمعیتنینگ ستون فقراتینی تشکیل بیرهدی و اولرنینگ روحی احوالی مستقیم طرزده بیر مملکتنینگ کېلهجک برقرارلیگی و ترقیاتی گه تأثیری بار. یاشلر اورتهسیده خورسندلیک و غمگینلیک، فقط شخصی نیاز اېمس، بلکه اجتماعی و ملی ضرورت سنلهدی. بو تدقیقاتنینگ معلوماتی گه قرهگنده، افغانستاندهگی یاشلرنینگ خورسندلیک و غمگینلیگ درجهسی فرقلی دیر شونی اوچون اولرنینگ روحی احوالینی یخشیلش خصوصیده حرکت قیلینیشی حس بولهدی. قوییدهگی تکلیفلر آلیب باریلگن تدقیقات نتیجهلریگه اساسلنیب تقدیم اېتیلگن.
شهر مرکزلری و قیشلاقلرده یاشلر اوچون مصحلتی و روحی خذمت کورسهتیش امکانیتی یرهتیلیشی.
ناامیدلیک و انگیزهنی آشیریش مقصدیده ایش و اوقیش امکانیتلری یرهتیلیشی.
یېتکرمهلر و اوقوو نهادلری آرقهلی روح سلامتلیگی حقیده آگاهیلیک بیریش.
ملی مقیاسده یاشلرنینگ روحی حالتینی منتظم کوزهتیش و دلیللر گه اساسلنگن ییچیملر تقدیم اېتیش و شونگه اوخشش تدقیقاتلرنی دوام اېتتیریش و کېنگهیتیریش ضرور.






