یقین شرقده توقنشوولر کوچهیشی و هرمز بوغوزینینگ یاپیلیشی، انرژی بازاریگه باسیم آرتیب و نفت نرخلری دنیا بویلب آشدی؛ بو حالتدن افغانستان هم تأثیرلندی و یقینده هر لیتر تیل نرخی ۱۰ دن ۱۵ افغانیگچه آشگن.
پایتخت کابل شهریده تیل ساتووچیلردن ایمل، سونگی ۱۵ کون ایچیده تیل و گاز نرخلری آشگن و هر لیتر تیل ۶۱ افغانیدن ۷۰ افغانیگه ییتگنینی ایتهدی. او شوندهی دییدی: «پترول ۶۱ افغانی ایدی، ۶۴ افغانی بولدی و ایندی ۷۰ افغانی گه ییتگن. گاز هم ۵۰ دن ۶۰ افغانی گه آشگن و دیزل هم ۶۲ دن ۶۶ افغانی گه ییتگن. سونگی ۱۵ کون ایچیده بو اوزگریشلر بولگن.»
کابل شهریده گاز ساتووچی رحیمخدا، گاز نرخی آشیشی بارهسیده شوندهی دییدی: «کوپ اوزگریش کیلگن؛ دییرلی ۱۵ یا کی ۲۰ کون آلدین گاز ۵۰ افغانی ایدی، بیراق حاضر ۶۵ دن ۷۰ افغانی گه آشگن.»
کابل بلدیهسینینگ وکیلی و مدنی مصلحتچیسی نعمتالله بارکزی گه کوره، نفت ایشلب چیقروچی و صادر قیلووچی مملکتلردهگی توقنشوو اینیقسه هرمز بوغوزی یاپیلیشی دنیا بویلب نفت بازاریگه تأثیر قویگن و افغانستان هم بوندن تأثیرلنگن. اونینگ ایتیشیچه: «تیل حقیده بیلگهنینگیزدیک، نفت نرخی گه دالرنینگ افغانیگه نسبتی بیلن بیرگه، ایشلب چیقروچی و صادر قیلوچی دولتلر شرایطی، ایران و اسرائیل اوروشی همده هرمز بوغوزی مسئلهسی دنیا بویلب نفت بازاریگه تأثیر قویگن و اونینگ نتیجهسیده افغانستانده هم پترول و دیزل نرخلری آشگن.»
تیل نرخی آشیشی، افغانستان یشاوچیلرینینگ تشویشی گه سبب بولگن. کابل شهریده هیداوچیلردن عارفی، نرخ آشیشی او و همکسبلرینینگ درآمدیگه سلبی تأثیر قویگنینی بیلدیرهدی.
او شوندهی دییدی: «فقط شو مقدارده ایشلهیمیز. ۱۰۰ یا کی ۱۵۰ افغانی قالسه، همهسی تیل گه صرفلنهدی و بیز گه هیچ نرسه قالمهیدی. یشاوچیلرنینگ اقتصادی احوالی هم یخشی ایمس، ایشسیزلیک سبب ۲۰ افغانیدن آرتیق یول حقی بیره آلمهیدیلر.»
کابل شهریده هیداوچیلردن باشقه بیری محمد زبیرنینگ ایتیشیچه، تیل نرخی آشیشی سببلی، اولر هم یول حقینی کوپ آلیشگه مجبور بولگنلر. اونگه کوره: «۲۰۰ افغانی تیل اوچون صرفلنهدی، یول حقینی کوپ آلیشگه مجبورمیز. تیل هم قیمت بولگن یول اوزاقلیگی و قریبلیگینی حسابلهیمیز.»
هر بشکه برنت خام نفت قیمتی ایندی دنیا بازارلریده تخمیناً ۱۱۰ دالر بولگن. ایرانده اوروش باشلنیشیدن آلدین، برنت نفت قیمتی هر بشکهده قریب ۷۰ دالر ایدی، بیراق هرمز بوغوزینینگ عملی یاپیلیشی و دنیا بازارلریده انرژی ییتکزیب بیریشدهگی اوزیلیشلر طفیلی، نرخلر سیزیلرلی درجهده آشگن.
اوشبو مثلسیز نفت نرخینینگ آشیشی، کوپراق اوز احتیاجلرینی دنیا بازاریدن وارد قیلهدیگن افغانستان کبی مملکتلر گه تأثیر کورستدی و یاقیلغی نرخلرینینگ آشیشیگه سبب بولگن.
