سلام‌وطندارنینگ باله‌لری توغمه یوره‌ک (یوره‌ک تیشیگی) کسللیگیگه چلینگن ۱۴ نفر عیال بیلن اوتکزگن صحبت نتیجه‌سی شونی کورسته‌دی که، توغروق وقتیده طبیات مرکزلریدن فایده‌لنه آلمسلیک و اوشبو کسللیک حقیده ییترلی معلوماتی یوق‌لیگی، یوره‌ک تیشیگی بیلن توغیلگن باله‌لرنی وقتیده انیقله‌ی آلمسلیکه سبب بولگن.
گزارش‌ده صحبت قیلگن ۱۴ نفر عیالدن ییتی نفری، حامله‌دارلیک دوری و توغروق پیتیده طبی مرکزلر گه باره آلمسلیگینی، بیش نفری اوشبو مرکزلردن کم فایده‌لنیشنی و ایکی نفری ایسه شفاکار و طبی مرکزلر گه مراجعت قیلیش اهمیتی حقیده خبری یوقلیگینی ایتگنلر. اولردن تورت نفر عیال حامله‌دارلیک پیتیده اوز باشیمچه‌لیک بیلن دارو استعمال قیلگن.
پنجشیر ولایتیدن بولگن بی‌بی امری، باله‌سی یوره‌ک تیشیگ کسللیگیگه چلینگن ایتیشیچه، طبی مرکزلردن فایده‌لنه آلمسلیگی سببلی قیزی‌نینگ کسللیگیدن کیچ خبر بولگن. اونینگ کوپه‌یتیریشیچه: «قیزیم‌نینگ یوره‌گی تیشیک؛ حامله‌دارلیک پیتیده طبی مرکزلردن فایده‌لنه آلمسدیم؛ برچه باله‌لریم اوی‌ده توغیلگن؛ قیزیم انچه ییلدن بیری کسل ایدی فرانسوی‌لر کسلخانه‌سیگه آلیب باردیک، شفاکارلر توغمه یوره‌ک کسللیگی بارلیگینی ایتدیلر.»
اوچ باله‌سی توغمه یوره‌ک کسللیگیگه چلینگن زیب‌النساء شونده‌ی دییدی: «ایکی قیزیم توغمه یوره‌ک کسللیگی سببلی وفات ایتدی؛ قیزیم اوچ یاشلی یوره‌گی ۱۰ ملی تیشیک ایدی، احوالی یخشی ایدی ایندی یخشی بولدی دیب اویله‌دیم؛ بیر کون ییقیلیب توشدی شفاکار گه آلیب بارگچ یوره‌ک تیشیگی ۲۳ ملی متر کته‌ر گنینی ایتدیلر.»
گزارش‌ده صحبت قیلگن ۱۰ عیال، چقه‌لاقلری توغیلگن بیرینچی کونده یاق توغمه یوره‌ک کسللیگیگه چلینگنلری بیللی بولمه‌گنینی ایتگنلر. پروان ولایتیدن بولگن فهیمه‌نینگ ایتیشیچه، ایکی ییل ایلگری باله‌سی‌نینگ توغمه یوره‌ک کسللیگیگه چلینگنینی سیزگن. او شونده‌ی دییدی: «بیر کون قولیمنی باله‌م‌نینگ یوره‌گی اوستیده قویدیم یوره‌ک اوریشی تیز ایدی؛ شفاکار گه مراجعت قیلدیم و او ییرده ایسه توغمه یوره‌ک کسللیگیگه چلینگنینی بیلدیم؛ کیین ایسه قیزیل آی گه ثبت قیلدیم.»
میدان‌وردک ولایتی یشاوچیسی مرضیه گه کوره، باله‌سی اوچ آی‌لیک بولگنیدن کیین توغمه یوره‌ک کسللیگیگه چلینگنینی بیلگن. او شونده‌ی دییدی: «سنچیق بولدی صحت طفل گه مراجعت قیلدیم، توغمه یوره‌ک کسللیگیگه چلینگنینی ایتدیلر؛ بوندن اول اونینگ کسللیگی حقیده خبریم یوق ایدی.»
یوره‌ک تیشیگی، توغمه کسللیک بولیب بونده یوره‌ک بوشلیق‌لرینی بیر-بیریدن اجره‌تیب توروچی دیوار تولیق شکللنمه‌یدی و اونده تیشیک قاله‌دی. توغمه یوره‌ک کسللیگی‌نینگ بیلگیلری برچه باله‌لرده بیر خیل بولمه‌یدی و ایریم چقه‌لاقلرده حیاتی‌نینگ دستلبکی دوریده یققال بیلگیلر کوزه‌تیلمه‌یدی.
ایریم شفاکارلرنینگ ایتیشیچه، آنه‌نینگ حامله‌دارلیک دوریده عفونت‌لر و نظارت قیلینمه‌گن کسللیک‌لر گه چلینیشی، دارولرنی اوز باشیمچه‌لیک بیلن قبول قیلیش، قندلی دیابت، آرتیقچه وزن همده جینتیک عامللر باله‌لرده توغمه یوره‌ک کسللیگی تاپیلیشیگه سبب بولیشی ممکن. کابل‌ده باله‌لر یوره‌ک کسللیک‌لری بوییچه متخصص محمدصابر صافی شونده‌ی دییدی: «آنه‌ده‌گی ایریم نظارت قیلینمه‌گن کسللیک‌لر، یوقوملی کسللیک‌لر، دارولرنی اوز باشیمچه‌لیک بیلن قبول قیلیش و یوقاری قان باسیمی هم چقه‌لاقلرده توغمه یوره‌ک کسللیک‌لری‌نینگ تاپیلیشیگه سبب بوله‌دی. بیراق بعضاً آنه‌ده هیچ قنده‌ی خوف عاملی انیقلنمه‌یدی، شونگه قره‌می، چقه‌لاق یوره‌ک تیشیگی بیلن توغیله‌دی.»
افغانستان قیزیل آی جمعیتی باله‌لرده توغمه یوره‌ک کسللیگی حالتلری سونگی ییللرده سیزیلری درجه‌ده آشگنینی معلوم قیله‌دی. افغانستان قیزیل آی جمعیتی سوزلاوچیسی عبدالقدیم ابرارنینگ ایتیشیچه، قویاش ۱۴۰۴-ییلده توغمه یوره‌ک کسللیگیگه چلینگن باله‌لر سانی ۱۴۰۳-ییلگه نسبتن قریب اوچ مینگ نفر گه کوپه‌یگن. او شونده‌ی دییدی: «قویاش ۱۴۰۳-ییلده تشکیلاتی‌میزده توغمه یوره‌ک کسللیگیگه چلینگن اوچ مینگ ۵۰۰ نفر باله رویخط گه آلینگن بولسه، ۱۴۰۴-ییلده بو کورستکیچ قریب ییتی مینگ نفر گه ییتگن.»
افغانستان قیزیل آی جمعیتی تامانیدن تقدیم ایتیلگن معلومات‌لر گه کوره، حاضرده اوشبو تشکیلات‌ده توغمه یوره‌ک کسللیگیگه چلینگن ۳۵ مینگ نفر باله رویخط گه آلینگن بولیب، هر ییلی اوشبو کسللیکه چلینگن ایکی مینگ نفر باله دوالنه‌دی.
باشقه تاماندن، اسلام امیرلیگی ساغلیق‌نی سقلش وزیرلیگی توغمه یوره‌ک کسللیگیگه چلینگن باله‌لر گه کورستیله‌دیگن طبی خذمت‌لرنی کینگه‌یتیریش بوییچه سعی-حرکتلر دوام ایته‌یاتگنینی معلوم قیله‌دی. اوشبو وزیرلیک سوزلاوچیسی شرافت‌زمان امرخیل شونده‌ی دییدی: «وزیرلیک توغمه یوره‌ک کسللیگیگه چلینگن باله‌لر گه صفتلی طبی خذمت کورسه‌تیش اوچون حرکت قیلماقده. ایلک بار باله‌لر سلامت‌لیگی شفاخانه‌سیده باله‌لر اوچون یوره‌ک جراح‌لیگی بولیمی ایشگه توشیریلدی.»
توغمه یوره‌ک کسللیگیگه چلینگن باله‌لرنی تشخیص و دوالش جریانیده دوالش مرکزلریگه ییتیب باریش امکانیتی‌نینگ چیکلنگنی اساسی معمالردن بیری حسابلنه‌دی. جهان ساغلیق‌نی سقلش تشکیلاتی جاری ییلده خلق‌ارا یاردم مبلغ‌لری‌نینگ قیسقریشی عاقبتیده میلادی ۲۰۲۵-ییلده کمیده ۴۲۲ ته بیرلمچی طبی یاردم مرکزی و سیار طبی گروه‌لر فعالیتی توخته‌تیلگنینی معلوم قیلدی. بو حالت تخمیناً اوچ میلیون ۳۰۰ مینگ کیشی‌نینگ طبی خذمت‌لردن فایده‌لنیش امکانیتیگه سلبی تأثیر کورستماقده.
