سرپل ولایتی الجهاد تومنیده کیتمه-کیت قوروقچیلیکلر، اوشبو تومندهگی چاروهچیلر تیریکچیلیگینی جدی قیینچیلیکلر بیلن روپهره قیلگن ایدی. اوت کملیگی، ییلاولر قوریگنی و سوو منبعلری کمهیگنی سبب، عایلهلردن قطاری چاروهلریدن بیر قسمینی قولدن بیرگنلر یا-ده اولرنی ساتیشگه مجبور بولگنلر.
شوندهی بیرحالده، یوز بیرگن سونگی یاغینگرچیلیکلر الجهاد تومنیدهگی چاروهچیلر آرهسیده امیدوارلیککه سبب بولگن. مذکور تومندهگی چاروهچیلردن بیری محمدزماننینگ سلاموطندار گه ایتیشیچه: «یاغینگرچیلیک بولمسه اوشه ییل بیزلر قیینچیلیک بیلن روپهره بولهمیز. اوت بولمسه چاروهلریمیز اورتهدن کیتهدی. ییلاولر بولگنیده چاروهلر باریب اوتلنهدی. شکر سونگی یاغینگرچیلیکلر سبب حوضلر سوودن تولگن و اهالی خوش دیر.»
الجهاد تومنیدهگی چاروهچیلردن قطاری باشقه بیری محمد صابرنینگ ایتیشیچه، اوتگن ییللردهگی قوروقچیلیکلر، هم زراعت همده چاروهچیلیککه سلبی تاثیر قویگن. «اوت یوق ایدی، سمان یوق ایدی و قیینچیلیک بیلن روپهره ایدیک. شکر حاضر اوسیملیک و ایکین هم کوپ بولدی. یاغینگرچیلیک یخشی ایدی و سوو ذخیره قیلدیم. سوو ذخیره قیلمهگنیمیز صورتده چاروهلر تلف بولهدی.»
شونینگدیک بو تومندهگی چاروهچیلردن باشقه بیری گلاحمدنینگ ایتیشیچه: «قریب برچه اهالی ایکینچیلیک و چاروهچیلیک بیلن شغللنگن. حاضر یخشی و کیلهجکنی تینگری بیلهدی. اوتگن ییل قیمتی ۴۰۰۰ و ۵۰۰۰ بولگنی قویلر بو ییل ۱۰ دن ۱۲ مینگ افغانی بولیشی ممکن. چاروهچی یامغیر و اوتگن بولگنیده چاروهچیلیککه قیزیقهدی.»
شوندهی بیرحالده، اقلیم اوزگریشلری بیلرمانلریدن قمرالدین پویانینگ ایتیشیچه، سونگی ییل لرده یاغینگرچیلیک کمهیگنی و حرارت درجهسی کوپهیگنی، سرپل ده ییلاولر و اوت مقداری و صفتینی کمهیتیرگن. اونگه کوره، گرچند سونگی یاغینگرچیلیکلر بیراز یخشی دیر، بیراق قوروقچیلیکلر زیانلرینی جبران قیلیش اوچون ییترلی بولمهی، طبیعی منبعلرنی یخشیراق مدیریت قیلیش و عملی حرکتلرگه نیاز بار. «بو وضعیت چاروهلرنینگ تلف بولیشی، سوت و گوشت تولید بولیشی کمهیشی، اوت قیمتی یوقاری کیتیشی همده چاروهچیلرنینگ قیینچیلیک بیلن روپهره بولیشیگه سبب بولگن. چاروهلر مناسب موسومده اوتنی ذخیره قیلسینلر، کوچلری ییتیشگن قدر چاروه سقلهسینلر و ییلاولر نوبت شکلده فایدهلنیشی کیرهک. شونینگدیک مهم بیر موضوع سوونینگ مدیریت بولیشی و شخصی ییرلرگه اوت ایکیلیشی هم یخشی بیر ییچیم یول دیر.»
یشش محیط مسئلهلری بوییچه ایش بیلرمان احمد فوادنینگ سلاموطندار گه ایتیشیچه، سونگی ییللرده اقلیم اوزگریشلری سرپل ده چاروهچیلیک سکتوری گه کینگ کولملی تاثیرلرنی قویگن. «سونگی پیتلرده اقلیم اوزگریشلری سرپل ده چاروهچیلیک و زراعت سکتوریگه تاثیر قویگن. شونینگدیک حرارت درجهسی کوپهیگنی همده منظم یاغینگرچیلیکلر کمهیگنی، ییلاولر قوریشیگه سبب بولیب، طبیعی اوتلر صفتی و مقداری کمهیگن، چونکه یاغینگرچیلیک بعضا آز و بعضا ایسه کوچلی بوران بیلن بیرگه یوز بیرهدی. اوشبو ترتیبسیزلیک چاروهچیلرنینگ پلانلرینی بوزیب و سوت، گوشت و یونگ تولیدی کمهیشیگه سبب بولگن.»
اونینگ آگاهلنتیریشیچه، اقلیم اوزگریشلری دوامی چاروهلر سلامتلیگینی هم تهدید قیله آلهدی؛ چونکه اوت و ایچیملیک سوو کملیگی، چاروهلر آرهسیده کسللیکلر ترقهتیلیشینی کوپهیتیرهدی.
شوندهی بیرحالده، سرپل ایکینچیلیک ریاستی مطبوعات مسئولی نصرالله حسینینینگ سلاموطندار ایتیشیچه، سونگی ییللردهگی دایمی قوروقچیلیکلر اوشبو ولایت ایکینچیلیگی و چاروهچیلیگی گه جدی زیانلرنی ییتیشتیرگن. جناب حسینینینگ کوپهیتیریشیچه: «یاغینگرچیلیک بیلن دهقانلر امیدوارلیگی هم کوپهیهدی. نیچه ییل جریانیدهگی قوروقچیلیکلر اهالی اینیقسه الجهاد تومنی یشاوچیلریگه کوپینچه قیینچیلیک یرهتگن، بیراق بو ییل شکر یاغینگرچیلیک بولیب و ییلاولر یخشی بولگن همده اوتلر چیققن. دهقانلر ایسه بو وضعیتدن خورسند دیر.»
اونگه کوره، ایچکی و تشقی نهادلر همکارلیگی بیلن اقلیم اوزگریشلری نتیجهسیده ییتیشهدیگن زیانلر کمهیشی و آگاهیلیک بیریش بوییچه برنامهلری بار.
مذکور خواطرلر بولگنی بیلن، الجهاد تومنیدهگی چاروهچیلر یاغینگرچیلیکلر دوامی همده مسئول نهادلر حمایتی، اوشبو منطقهده چاروهچیلیک وضعیتینینگ یخشیراق قیلیشی و اوتگن ییللردهگی زیانلرنینگ جبران قیله آلیشیگه امیدوارلر.
