در شماری از محلههای شهر چاریکار، مرکز پروان، نانواییهای خانگی بخشی از نیاز روزمره باشندگان را تأمین میکنند. خانوادههایی که توانایی یا امکانات پخت نان در خانه را ندارند، خمیر خود را برای پخت به این نانواییها میسپارند؛ روندی که سالهاست در این شهر رایج است.
با این حال، شماری از باشندگان از کاهش وزن نان، تفاوت در کیفیت و رعایتنشدن حق مشتری در این نانواییها شکایت دارند. به باور آنها، نبود نظارت مشخص و معیارهای روشن سبب شده این مشکل به گونهی دوامدار ادامه پیدا کند.
قدریه، ۵۵ساله و باشنده یکی از ناحیههای چاریکار، میگوید که از کمشدن وزن نان و استفاده از مواد سوختی غیرمعیاری در برخی نانواییهای خانگی نگران است. «توان این را نداریم که خود ما تنور روشن کنیم و چوب بخریم تا نان بپزیم. خمیر آماده میکنیم و شش دانه نان را در تنورهای خانگی میپزند. دو یا چهار دانه نان را یکجا میگیرند و در بدلش پول هم میدهیم. اگر اعتراض کنیم، دیگر نان ما را نمیپزند. حتی بشکه را برای گرمشدن تنور میسوزانند. حتی لباس را داخل تنور میاندازند تا تنور داغ شود و نان پخته کنند. خواهش ما این است که این موضوع بررسی شود.»
ساجده، باشندهی دیگر چاریکار، که پس از تجربهی کاهش وزن نان دیگر خمیر خود را به این نانواییها نمیفرستد، میگوید: «یک بار که خمیر فرستادم، چهار دیشک بود، برای ما سه دانه نان پخته شد. بار دیگر پنج دیشک فرستادم، باز هم سه نان داده شد. یک روز که شش دیشک فرستادم، باز هم سه نان دادند. بعد فهمیدیم که خمیر ما کم میشود؛ هم پول میگیرند و هم نان کم میشود. از دولت میخواهیم بررسی کند که چرا چنین مشکل پیش آمده است.»
شهرام، یکی دیگر از باشندگان چاریکار نیز، از وضعیت موجود شکایت دارد و میگوید که از فعالیت نانواییهای خانگی باید نظارت دقیق شود. «نانواییهایی که در اطراف خانه ما استند، وقتی خمیر میبریم، نان را کمتر از حقش میپزند. قبلاً یک بوری آرد برای یکونیم ماه کفایت میکرد، اما حالا ۱۵ تا ۲۰ روز هم کافی نیست.»
در همین حال، مسئولان محلی میگویند که شهروندان در صورت مواجهه با مشکل، میتوانند شکایتهای خود را به نهادهای مربوط ثبت کنند تا بررسی شود.
رازمحمد یاسر، شهردار چاریکار، میگوید: «نانواییهایی که در داخل خانهها فعالیت میکنند، همشهریان ما میتوانند مشکل خود را با ریاست صحت عامه، ادارهی محیط زیست یا مقام ولایت شریک کنند تا از طریق ادارات ذیربط رسیدگی شود. برخی مشکلهای اجتماعی نیز وجود دارد و ما بر اساس اصول کاری خود نمیتوانیم به داخل خانههای مردم مراجعه کرده و بر شیوه پختوپز این نانواییها نظارت مستقیم داشته باشیم.»
باشندگان چاریکار، تأکید دارند که ادامهی این وضعیت میتواند اعتماد میان نانوا و مشتری را کاهش دهد. آنها خواهان وضع مقررات روشن، تعیین معیارهای دقیق برای وزن و کیفیت نان، نظارت منظم نهادهای مسئول و آگاهیدهی در بارهی حقوق مشتری و فرهنگ امانتداری استند.





