هر کونی مشق قیلیش نهفقط عمومی ساغلیق اوچون بلکه خوفلی اوسیمته (تومور)لر گه قرشی کورهشیشده هم مهم اهمیت گه ایگه. بو حقده امریکانینگ کلینیک آنکولوژی جمعیتی (ASCO) تامانیدن اۉتکزیلگن کینگ کولملی تدقیقات نتیجهلری آرقهلی معلوم بولهدی. گاردین نشری خبر بیریشیچه، عالملر جسمانی مشغولاتلرنینگ سرطانی بار بیمارلر گه تأثیرینی علمی جهتدن تصدیقلشگه موفق بولیشگن.
سرپرست حکومت ساغلیقنی سقلش وزیرلیگینینگ ایتیشیچه، جاری میلادی ییل باشلنگنیدن حاضرگچه، ۱۶ کیشی کانگو کسللیگی طفیلی جان بیرگن.
۳-۴ یاش بالهنینگ دنیانی فعال اورگهنیش دوری. بو یاشده تنلب آلینگن مشغولاتلر نهفقط باله اوچون ذوقلی، بلکه عقلی، جسمانی و اجتماعی رواجلنیشی اوچون هم مهم دیر. اویینلر باله تفکرینی رواجلنتیرهدی، میده حرکتی مهارتلرنی مستحکملهیدی و صبر-طاقتنی اورگتهدی. رنگلرنی اجرهته آلیش، شکللرنی بیرلشتیریش آرقهلی بالهنینگ فکرلشی فعال رواجلنهدی.
بچهدان سرطانی تامیرلرنینگ بند بولیشی و یورهک کسللیکلریدن کیین، دنیا بویلب اولیمنینگ ایکینچی اساسی سببی حسابلنهدی و شفاکارلردن قطارینینگ ایتیشلریچه، عیاللر آرهسیده بچهدان سرطانی کسللیگینینگ ایکی توری انیقلنیب و اولردن بیری اولیمگه سبب بولهدی.
سلاموطندار رادیوسی تامانیدن افغانستاننینگ ۲۲ ولایتیده ۵۰۰ یاش اورتهسیده اۉتکزگن ینگی سوراوی نتیجهلری گه کوره، مملکت دهگی اکثریت یاشلر خورسند و قیغو اورتهسیدهگی اورتهچه روحی حالتده اېکنلری معلوم قیلینگن.
یاز موسمی-کوپچیلیک اوچون دام آلیش، سیاحتلر و ینگی تصوراتلر آلیش امکانیتیدیر. اما ارگانیزمده یشیرین بولگن ساغلیق معمالری بو فصلنینگ ذوقیدن تولیق بهرهمند بولیشگه خلَقیت بیریشی ممکن. شو سببلی یاز فصلنینگ باشلنیشی آلدیدن تنهنگیزنی تولیق تېکشیروودن اۉتکزیشینگیز مهم اهمیت گه ایگه. بو تېکشیرو «یازگی چېک-اپ» دیب اته لهدی و ساغلیق حالتینگیزنی عمومی بهالشنی نظرده توتهدی.
هرات ولایتی محلی مسئوللری، اوشبو قویاش ییل باشلنگنیدن بیری، بو ولایتده کانگو کسلی ۱۹ مثبت واقعهسی قید اېتیلگنینی معلوم قیلهدیلر.
انتیبیوتیک، باکتری عفونتلر گه قرشی کورهش اوچون بولگن دارو؛ ساغلیقنی سقلش ایش بیلرمانلرینینگ ایشانچی گه کوره، بو دارونی ناقانونی استعمال قیلیش نهفقط کسلنی دوالش گه یاردم بیرمهیدی، بلکه اوزاق مدت اوچون تنهنی بو دارو برابریده ایکّی برابر کوچلی قیلیشی ممکن.
حیض کوریشنینگ بوزیلیشلری؛ متخصصلرنینگ ایتیشیچه، حیض بوزیلیشلری یینگیلیدن آغیریگچه ۱۵۰ گه یقین علامت گه ایگه بولیب، کوپچیلیک یاش عیاللر بو حالتنی باشدن کېچرهدی. افغانستاننینگ سنتی جامعهسیده بو حالت، حیات شرایطلرینینگ چېکلنگنلیگی، اعتبارسیزلیک و اویت دیب حسابلنیشی سببلی کوپلب عیاللرنینگ اجتماعی حیاتیگه سلبی تأثیر کورستهدی.
خلقارا ساغلیقنی سقلش تشکیلاتی، خلقارا «تنباکوگه چیک قوییش» کونی مناسبتی بیلن ایتیشیچه، افغانستان اهالیسی آرهسیده اینگ کوپ ترقهلگن تنباکو توری ناس دیر.
عالملرنینگ تأکیدلشیچه، حددن تشقری کوپ اوخلش قان-تامیر کسللیکلری رواجلنیشی خوفینی آشیرهدی. تونگی اویقو دوامیلیگی توصیه اېتیلگن معیاردن آشگن اشتراکچیلرده سکته قیلیش خوفی ۲۳ فایز گه آشگن. اوزاق مدتلی کوندوزگی اویقو هم خوفلی بولیب چیققن. تدقیقاتده بیر یریم ساعتدن آرتیق دم آلیش قان-تامیر کسللیکلری احتمالینی ۲۵ فایز گه آشیرگن.
خلقارا ساغلیقنی سقلش تشکیلاتینینگ ایتیشیچه، افغانستان ده کسللیکنی انیقلش خذمتلری یخشیلنیشی و لابراتوارلر ظرفیتی آشیریلیشی اوچون، اوشبو مملکت کسلخانهلریگه ۱۹۴ قلم لابراتوار جهازلرینی یاردم بیرگن.
کیتمه-کیت حاملهدارلیک، افغانستانلیک آنهلرنینگ جسمانی و روحی سلامتلیگینی تهدید قیلهدی. شفاکارلر اونی آنهلر اولیمی عامللریدن بیلیب و روانشناسلر ایسه اونینگ جدی عاقبتلری توغریسیده آگاهلنتیرهدی.
بیرلشگن ملتلر تشکیلاتینینگ بالهلرنی قۉللب-قوتلش صندیغی، اوشبو هفته ایچیده ۱۰۰ متریک تُن دارو مخصوص چارتر اوچیشلر آرقهلی، افغانستان گه آلیب کېلینگنینی معلوم قیلگن.
زمانهوی تعلیم-تربیه و روانشناسلیک علمی معلوماتلرنینگ اولکن ارسینهلیگه (زرادخانه) ایگه، اولر آرهسیده میه بیلیمی علیحده اورین توتهدی. اگر عالملر انسان میهسینینگ رواجلنیش جریانی حقیده هلی تولیق توشینچه گه ایگه اېمسلیگینی کورسنگیز، ییترلی مقداردهگی فکتلر موجود بولیب، اولرنی توشینیب آته-آنهلر و بالهلر بیلن ایشلهیدیگن متخصصلرنینگ حیاتینی سېزیلرلی درجهده آسان لشتیرهدی.
افغانستاندi اوشبو میلادی ییلده بالهلر فلجی (پولیو) گه قرشی اېملش ایکّینچی کمپاینی، بوگون (۵-جوزا، دوشنبه) باشلندی. اسلام امیرلیگی ساغلیقنی سقلش وزیرلیگی گه کوره، بو کمپاین تورت کونگچه دوام تاپیب و مملکت مقیاسیده بیش یاشنی تولدیرمهگن ۱۱ میلیون ۸۰۰ مینگ باله پولیو گه قرشی اېملنیشلری ممکن.
