قوشنی مملکتلردن قاچقینلرنینگ مملکت گه قیتریلیشی کوپهیگنی، غزنینینگ بیر قطار بولیملریده اوی-جای قوریلیش بوییچه چیکلاولر و گروی همده کرایی اوی آلیشده ایستهکلر آشگنی، اوشبو ولایتده اویلر قیمتی کوپهیشیگه سبب بولگن.
کرایی و گروی اویلرده حیات کیچیرهدیگن غزنی ولایتی یشاوچیلریدن قطارینینگ سلاموطندار گه ایتیشلریچه، یخشیراق قیمت بیلن کرایی و گروی بیر اوی تاپیش، اولر اوچون جدی بیر قیینچیلیککه اوزگرگن.
غزنی شهرینینگ پشتونآباد یشاوچیسی احمدهلالنینگ ایتیشیچه، اوتگن ییللرگه قرهگنده بو ولایتنینگ بیر قطار بولیملریده قیمتلر ایکی برابر کوپهیگن. «اوتگن ییلگه قرهگنده اوی کرایهسی و گرویسی کوپهیگن. بیر اتاقنی بوندن آلدین ۱ مینگ یا-ده ۱۲۰۰ افغانیگه کرایه آلگنیمیز بیرحالده، حاضر ۲مینگ-۲۵۰۰ افغانیگه ییتیشگن. شونینگدیک اوی و اتاق گرویسی هم آشگن. ایته آلهمیز که قریب بیر یریم یا-ده ایکی برابر کوپهیگن.»
شونینگدیک بو ولایت نوآباد شهرچهسی یشاوچیسی فاطمهنینگ ایتیشیچه: «اوی کرایهسی کوپ آشگن. بیر اتاقنی حتا ۳ مینگ افغانیگه هم کرایهگه بیرهدیلر. سببی ایسه مملکت گه قیتهدیگن قاچقینلر سانی کوپهیگنی دیر. ایکی اتاقنی ۲ مینگگه کرایه آلهر ایدیک، حاضر ۶ مینگ افغانیگه آلینهدی.»
باشقه بیر تاماندن، کرایی و گروی اویلر آلیش اوچون ایستهکلر کوپهیگنی، اهالیگه اوی تاپیشنی قیینلشتیرگن. غزنی ده یشاوچیلردن بیری سیداحمد گه کوره: «سونگی آییلرده، غزنی ولایتیده اوی و بلاکلر کرایهسی یوقاری کیتگن و اهالی کوپینچه اقتصادی قیینچیلیکلر بیلن روپهره دیر. بوندن آلدین کرایهسی ۵۰۰۰ افغانی بولگن اویلر، حاضر ۱۰-۱۲ مینگ افغانی بولگن. کون اوتیشی بیلن اوی و بلاک کرایهسی کوپهیماقده.»
شونینگدیک غزنی شهریدهگی سودا قوللنمه دفترلریدن بیرینینگ ایگهسی احمدجاوید شوندهی دیدی: «کونده ۱۰-۲۰ کیشی اوی اوچون مراجعت قیلهدی و اولردن یالغیز بیر-ایکی تهسی گه اوی تاپیب بیره آلهمیز. اولردن قطارینینگ اوی کرایه آلیشگه امکانیتی ییتیشمهیدی. قیشلاقلرگه کیتیشگه مجبور بولهدیلر.»
شوندهی بیرحالده، غزنی ده محلی مسئوللر، بو ولایتدهگی اهالینینگ باشپنه قیینچیلیگی حلی اوچون سعیوحرکت بولیشنی بیان قیلیب و ایتیشیچه، مملکت گه قیتریلگن ۱۸۰۰ عایله اوچون قاچقینلر شهرچهسیده ییر ترقهتیلیش جریانی باشلهنیب و بو شهرچهنینگ ایکینچی فازیده ییر ترقهتیلیش جریانی هم یقینده باشلنیشی ممکن.
غزنی حاکمی سوزلاوچیسی عزتالله سعیدینینگ سلاموطندار گه ایتیشیچه، بو نمرهلر ترقهتیلیشی بیلن، اوشوب ولایتده اوی کرایهسی و گرویسی بیراز کمهیهدی. «قاچقینلرگه ییر ترقهتیلهدی. ایکی فازی بار که بیرینچی فازی ۱۹۰۷ جریب و ایکیچی فازی ۴۰۰۰ جریب. انشاءالله قاچقینلرگه ترقهتیلهدی و قاچقینلرنینگ دایمی باشپنه گه ایگه بولیشی ممکن. مذکور اویلر بیلن انشاءالله اویلر کرایهسی و بو توغریدهگی قیینچیلیکلرنینگ حل بولیشی ممکن.»
بو بیلن بیرگه، بیلرمانلرنینگ ایشانچیگه کوره، هر کونی ایران و پاکستان دن افغانستانلیک قاچقینلرنینگ قیتریلیشی، مملکتده باشپنهسیزلیک و اوی کملیگی قیینچیلیگینی کوپهیتیریب و اهالیگه اوی و باشپنه قوریلیشی اوچون کوپراق سعیوحرکت بولیشی کیرهک.
