تخار دهگی عیاللردن قطارینینگ ایتیشلریچه، توییملی آوقتلردن آزراق فایدهلنیش و کمبغللیک، باش اَیلنمه و بیحال بولیشلریگه سبب بولگن.
تخار یشاوچیسی بولمیش بصیرهنینگ ایتیشیچه، توییملی آوقتلردن آزراق فایدهلنه آلیش، اونینگ کمقانلیک و تیری کسللیکلریگه چلینتیرگن. «درست آوقتلنه آلمهدیم؛ کوزلریم اطرافی قپ-قاره بولیب حلقه اورگن؛ قول و ایاغلری اویوشیب قالهدی؛ شفاکارلر کمقانلیک تاثیری دیر دیهدی. بو کسللیک حیاتیم گه تاثیر قویگن.»
شونینگدیک تخار یشاوچیلریدن باشقه بیری شیمانینگ ایتیشیچه: «اوچ پیتدن یالغیز بیر پیتی آوقت پیشیرهمیز. سبزهوات و میوه هیچ ییمهیمیز. بالهلریم شیربهشیر بولگن و تورموش اورتاغیم ایشسیز دیر.»
شوندهی بیرحالده، تخار ده نسایی ولادی متخصصلرینینگ ایتیشلریچه، کمقانلیک کسللیگی کوپراق حاملهدار عیاللر آرهسیده کوریلیب و اونینگ اصلی سببی ایسه، ناساغلام آوقتلنیش و باله دنیا گه کیلتیریش آرهسیده از فاصله بارلیگی دیر.
اولرگه کوره، هر کونی معاینه اوچون مراجعت قیلهدیگن هر ۱۰ عیالدن ۸ تهسی کمقانلیک قیینچیلیگی بیلن روپهره دیر. تخار دهگی شفاکارلردن بیری الاههنینگ ایتیشیچه: «عیاللردن کوپ قطاری توقیش آرهسیده فاصلهبیریشنی رعایت قیلمهیدی و توقیش پیتیده کم قانلیک بیلن روپهره بولهدی. تنهلریگه نیاز بولگن آهننی قیته آلیشدن آلدین، ینه حاملهدار بولهدیلر و انه شوو سبب، قیینچیلیکلری کوپراق بولهدی.»
تخار ساغلیقنی سقلش ریاستی مسئوللرینینگ ایتیشلریچه، عیاللر آرهسیده کمقانلیک میزانی اوتگن ییلگه قرهگنده ۱۰ فایز آشگن. اوشبو ولایت ساغلیقنی سقلش ریاستی باشلیغی احمدولی احمدزینینگ ایتیشیچه، تخار ولایتیدهگی برچه ساغلیقنی سقلش مرکزیلریده کم قانلیککه چلینگن عیاللر اوچون تقویتی دارولر بولیب و شفاکارلر نیاز اساسیده اونی کسللرگه بیرهدیلر. «حاملهدار عیاللر هر آی ساغلیقنی سقلش مرکزلریگه کیلهدیلر. کلینیکلرده قابلهلر تقویتی تابلیتلر جملهدن فلوک اسیدنی اولرگه بیرهدی.»
کم قانلیک، افغانستان بولیب عیاللر آرهسیدهگی اینگ کینگ ترقهلگن ساغلیق قیینچیلیکلردن بولیب و شفاکارلرنینگ ایتیشیچه، کمبغللیک، ناساغلام آوقتلنیش، توییب آوقتلنمسلیک، دوالنیش خذمتلریدن آزراق فایدهلنیش، اونینگ اساسی عامللریدن دیر. ایتیش کیرهک که، حاملهدار و سوت بیرهدیگن آنهلر کوپراق قان کملیک کسللیگیگه چلینیش خوفی آستیده دیر.



