بازار خریدوفروش مواشی در شهر میمنه، مرکز فاریاب، این روزها با نزدیکشدن عید قربان، نسبت به هفتههای گذشته پرجنبوجوشتر شده است. دهها تن از باشندگان ولسوالیها و مناطق مختلف فاریاب، برای خرید مواشی به «گنج بازار» آمده اند، اما شماری از خریداران میگویند که افزایش چشمگیر قیمتها، خرید مواشی برای قربانی را برای بسیاری از خانوادهها دشوار کرده است.
غلامفاروق، یکی از خریداران از ولسوالی المار، میگوید که بهای مواشی در مقایسه با سال گذشته به گونهی چشمگیری افزایش یافته است و خانوادههای بسیاری، توان خرید مواشی را ندارند. «گنج بازار آمدم، حیوان برای قربانی میگرفتم. قیمت یک گوسفند ۱۰ تا ۱۱ هزار افغانی و قیمت یک بز هشت تا نُه هزار افغانی است. مال خیلی قیمت است؛ تا اندازهای که میبینید توان مردم نمیرسد، پول نیست، اقتصاد مردم ضعیف است. بارندگی زیاد شد، علف شد، اما مال و مواشی را ارزان نمیفروشند. اگر بازار نگیرد، دوباره با خود میبرند. بزغالهی پارساله را ۷۵۰۰ افغانی گرفتم، یک گوسفند را ۱۰ هزار افغانی. پارسال پنج هزار افغانی بود، خیلی قیمت شده نسبت به پارسال.»
غلامسخی، خریدار دیگری که برای خرید مواشی به بازار آمده است، نیز وضعیت اقتصادی مردم را نگرانکننده توصیف میکند. او، میگوید که در سالهای گذشته خانوادهها میتوانستند با شش تا هفت هزار افغانی یک رأس گوسفند بخرند، اما اکنون برای خرید همان مواشی باید تا ۱۰ یا ۱۲ هزار افغانی هزینه شود. «ما آمدیم که مال و مواشی شاید ارزان باشد، ولی قیمت بوده، از توان ما بالا است، گرفته نمیتوانیم. یک گوسفند کوچک ۱۰ یا ۱۲ هزار افغانی است، با این بیکاری و اقتصاد ضعیف مشکل است بگیریم.»
در همین حال، فروشندگان مواشی، میگویند که افزایش قیمتها بیدلیل نیست و عاملهای مختلفی در آن نقش دارد. عزیزالله، یکی از فروشندگان مواشی در «گنج بازار»، میگوید که با نزدیکشدن عید قربان، میزان تقاضا برای خرید مواشی همهساله افزایش مییابد و همین مسئله بر قیمتها تأثیر مستقیم میگذارد. او، میافزاید که بارندگیهای مناسب در سال روان سبب فراوانی علوفه و بهبود وضعیت مواشی شده است و دامداران نیز تمایلی به فروش ارزان مواشی خود ندارند.
عزیزالله، میگوید: «یک دلیلش همین است که امسال الحمدلله مال بسیار خوب بود، گندم، علف و دشتها خوب است، دهقان تا مجبور نباشد، مالش را سودا نمیکند؛ چون در بیرون کشتوکار خوب است، مردم از خوراکهی مال شان پریشان نیستند؛ به همین خاطر، قیمتها نسبت به سال گذشته بالا است. اوسط یک گوسفند را ۱۰ تا ۱۱ هزار افغانی میفروشیم، سالهای گذشته همین را هشت هزار افغانی میفروختیم.»
بسمالله خان، یکی دیگر از فروشندگان مواشی در «گنج بازار»، نیز میگوید که مواشی از ولسوالیهای مختلف فاریاب و حتا برخی ولایتهای دیگر به بازار میمنه انتقال داده میشود. او، میافزاید که افزایش انتقال مواشی به ولایتهای دیگر و حتا بیرون از کشور نیز در بلندرفتن قیمتها نقش داشته است.
شماری از باشندگان فاریاب، میگویند که با وجود موجودیت مواشی خوب و فراوان در بازار، کاهش توان اقتصادی مردم سبب شده است میزان خرید نسبت به سالهای گذشته کمتر باشد و بسیاری از خانوادهها تنها برای بررسی قیمتها به بازار مراجعه کنند.
تلاش کردیم پاسخ و اقدام مسئولان را در بارهی نظارت بر بازار و عاملهای افزایش بهای مواشی نیز داشته باشیم؛ اما مسئولان از پاسخگویی خودداری کردند.
در سالهای پسین، نوسانهای اقتصادی، افزایش بیکاری و کاهش درآمد خانوادهها، بر توان خرید مردم تأثیر گذاشته است. با این که بارندگیهای مناسب در سال روان سبب بهبود چراگاهها و افزایش علوفه شده و وضعیت مواشی را نسبت به برخی سالهای گذشته بهتر کرده، اما افزایش هزینههای زندگی و کاهش قدرت خرید مردم، بازار قربانی را با چالش روبهرو کرده است.
