در دامنههای کوهستانی غور، جایی که تغییرات اقلیمی با افزایش سیلابهای موسمی، فرسایش خاک و کاهش منابع آبی، زندگی مردم را با چالشهای جدی روبهرو کرده است، باشندگان برخی مناطق این ولایت با تکیه بر یک راهکار ساده، برای حفاظت از منابع طبیعی و کاهش آسیبهای ناشی از این پدیده تلاش میکنند. آنان با قورقکردن زمینهای دارای بوتههای خودرو و جلوگیری از تخریب پوشش گیاهی، تلاش کرده اند زمینهی احیای دوبارهی طبیعت و حفاظت از منابع طبیعی را فراهم کنند.
شماری از باشندگان غور، میگویند که چند سال پیش، زمانی که پوشش گیاهی مناطق در نتیجهی چرای بیرویهی دامها و کندن بوتهها به تدریج رو به نابودی میرفت، بزرگان و باشندگان محل تصمیم گرفتند بخشی از زمینها را قورق کرده و از بهرهبرداری بیرویهی آن جلوگیری کنند.
حیاتالله، یک تن از باشندگان غور، میگوید: «در این جا ما بوتهها و جنگلهای کوهی را قورق کردیم. ساحات زیادی وجود دارد که علفچر است و ما مانع رفتن گوسفندها به آن مناطق میشویم تا سرسبزی حفظ شود. پیش از قورقشدن این زمینها، سیلابها بسیار زیاد میشد و مردم واقعاً آسیب میدیدند. به همین دلیل تصمیم گرفتیم این ساحات را قورق کنیم.»
سلطاناحمد، یک تن دیگر از باشندگان غور، میگوید که پس از قورقشدن این مناطق، پوشش گیاهی نیز افزایش یافته است: «از زمانی که منطقهی ما قورق شده، درختانی مانند هالنج، چکه و برخی درختان طبیعی دیگر در منطقه افزایش یافته و رشد خوبی کرده است. همچنین، بوتهها نیز بسیار بیشتر شده اند.»
باشندگان غور، میگویند که با همکاری بزرگان محل و گماشتن چندین قورقبان، در چند سال گذشته توانسته اند صدها جریب زمین للمی را حفاظت و زمینهی احیای دوبارهی پوشش گیاهی را فراهم کنند. به گفتهی آنان، این اقدام به کاهش فرسایش خاک، مهار سیلابهای موسمی و حفاظت بهتر از منابع طبیعی کمک کرده است.
کارشناسان محیط زیست در غور، نیز از این اقدام مردم استقبال میکنند و میگویند که قورقکردن زمینهای دارای پوشش گیاهی، یکی از راههای کمهزینه برای حفاظت از منابع طبیعی است. عبدالبصیر سلطانی، کارشناس محیط زیست، میگوید که احیای پوشش گیاهی در زمینهای قورقشده میتواند به تقویت منابع آبی، رشد گیاهان کوهی و کاهش فرسایش خاک و سیلابهای موسمی کمک کند.
این کارشناس، میافزاید: «زمانی که در یک محیط پوشش سبز نباتی وجود داشته باشد، از جریانهای سطحی آب جلوگیری میشود. همچنین، هنگام بارندگی، نفوذپذیری آب در خاک افزایش مییابد و این موضوع نقش اساسی در جلوگیری از سیلابها دارد. پوشش سبز نباتی همچنین میتواند در کاهش اثرات تغییرات اقلیمی نقش داشته باشد.»
عبدالبصیر سلطانی، تأکید میکند که با توجه به پیامدهای تغییرات اقلیمی، گسترش چنین برنامههای مردمی در مناطق مختلف میتواند نقش مهمی در حفاظت از محیط زیست و استفادهی پایدار از منابع طبیعی داشته باشد.
مسئولان در ریاست زراعت، آبیاری و مالداری غور، میگویند که با همکاری مردم و ایجاد انجمنهای محلی در مرکز و ولسوالیها، برای حفاظت از منابع طبیعی تلاش کرده اند. ضیاءالحق جویا، مسئول مطبوعاتی این ریاست، میگوید: «ریاست زراعت به عنوان یک نهاد همکار، در بخش حراست و حفاظت از ساحات منابع طبیعی و پوشش گیاهی در مرکز و ولسوالیها با مردم همکاری داشته است. ایجاد انجمنهای حفاظت از منابع طبیعی و برگزاری برنامههای آگاهیدهی از جمله اقدامهایی بوده که در این راستا انجام شده است. امیدواریم در آینده برنامهها و پروژههای بیشتری در این بخش تطبیق شود.»
مسئولان در ریاست زراعت، آبیاری و مالداری غور، همچنین میگویند که برنامههای آگاهیدهی متعددی را برای باشندگان مناطق مختلف این ولایت راهاندازی کرده اند تا مردم را به حفاظت از زمینهای دارای پوشش گیاهی، مدیریت درست چراگاهها و جلوگیری از تخریب منابع طبیعی تشویق کنند.
قورقکردن زمینها در غور، نمونهای از تلاش جوامع محلی برای حفاظت از طبیعت در برابر پیامدهای تغییرات اقلیمی است. باشندگان این ولایت با حفاظت از زمینهای آسیبپذیر و احیای پوشش گیاهی، تلاش میکنند فرسایش خاک و آسیبهای ناشی از سیلابهای موسمی را کاهش دهند و منابع طبیعی را برای استفادهی نسلهای آینده حفظ کنند.
