کابل؛ شهری که هزینه‌های زندگی در آن هر روز سنگین‌تر می‌شود

کابل، پایتخت افغانستان، سال‌هاست که به‌ عنوان بزرگ‌ترین مرکز اداری، تجاری و خدماتی کشور شناخته می‌شود؛ اما هم‌زمان به یکی از پرهزینه‌ترین شهرهای افغانستان نیز، تبدیل شده است. افزایش بهای مواد خوراکی، کرایه‌ی خانه، هزینه‌ی رفت‌وآمد و سایر خدمات، فشار اقتصادی بر خانواده‌ها را بیش‌تر کرده است.

نعمان، باشنده‌ی پل محمودخان در شهر کابل، می‌گوید که هزینه‌های زندگی در پایتخت نسبت به گذشته افزایش یافته است. به گفته‌ی او، افزایش کرایه‌ی خانه، بهای گاز و هم‌چنان کم‌بود آب، فشار اقتصادی بیش‌تری بر خانواده‌اش وارد کرده است. «هزینه‌های زندگی نسبت به گذشته در کابل بسیار افزایش یافته و این فشار را در همه بخش‌های زندگی احساس می‌کنم. کرایه‌ی خانه چند برابر افزایش یافته و تأثیر منفی بر زندگی‌ام گذاشته است. یک نفر کار می‌کنم، درآمدم کم است و مصارف زندگی زیاد شده است.»

سوریا، باشنده‌ی خیرخانه‌ی شهر کابل نیز، با شکایت از بلندبودن هزینه‌های زندگی، می‌گوید که افزایش کرایه‌ی خانه، بهای مواد خوراکی، آب، فشار اقتصادی زیادی بر خانواده‌ها وارد کرده است.  «هزینه‌های زندگی افزایش یافته، در حالی که درآمد خانواده‌ها کاهش یافته است. بخش بزرگی از درآمد خانواده‌ها صرف کرایه خانه می‌شود، چون کرایه‌ها افزایش یافته است. هزینه‌های مواد غذایی و سایر نیازهای اولیه، ترانسپورت و بل‌های آب و برق نیز بلند رفته است.»

کارشناسان اقتصادی، افزایش هزینه‌های زندگی در کابل را ناشی از عامل‌های مختلف می‌دانند؛ از جمله افزایش جمعیت، کم‌بود کالاهای مصرفی، بازگشت شمار زیادی از مهاجران از کشورهای همسایه، محدودبودن فرصت‌های شغلی، وابستگی بازار به واردات و کاهش قدرت خرید مردم که نقش اثرگذاری در این بخش دارند.

امیدالله قاسم‌زی، کارشناس اقتصادی، می‌گوید: «عامل‌های متعددی در افزایش هزینه‌های زندگی نقش دارند؛ از جمله افزایش نفوس، کم‌بود کالاهای مصرفی و وضعیت منطقه که تا حدودی تأثیر مستقیم بر افزایش هزینه‌ها دارد. افزایش نفوس پس از موج بزرگ بازگشت افغان‌ها از کشورهای همسایه نیز سبب شده که کرایه خانه و دیگر هزینه‌های زندگی افزایش یابد.»

در همین حال، روان‌شناسان هشدار می‌دهند که فشارهای اقتصادی تنها بر وضعیت مالی مردم تأثیر نمی‌گذارد، بل سلامت روان آن‌ها را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد. به گفته‌ی آن‌ها، نگرانی از تأمین هزینه‌های زندگی می‌تواند اضطراب، استرس، ناامیدی و اختلاف‌های خانوادگی را افزایش دهد.

محمدالله بلوچ، یکی از روان‌شناسان، می‌گوید خانواده‌هایی که برای تأمین نیازهای اولیه زندگی با مشکل مواجه ‌اند، بیش‌تر در معرض فشارهای روانی قرار می‌گیرند. «زمانی که اقتصاد یک شهر ضعیف شود، خانواده‌ها نمی‌توانند نیازهای اولیه زندگی‌ شان را تأمین کنند. این وضعیت به ‌صورت خودکار باعث افزایش فشارهای روانی مانند استرس، اضطراب و مشکلات خلقی و در نهایت افسردگی می‌شود. این فشارها می‌تواند بر جوانان، سرپرستان خانواده و افرادی که در جست‌وجوی کار هستند، تأثیر منفی بگذارد.»

کابل، به ‌عنوان پایتخت و پرجمعیت‌ترین شهر افغانستان، در سال‌های اخیر با افزایش چشم‌گیر هزینه‌های زندگی روبه‌رو شده است؛ وضعیتی که تنها به افزایش بهای چند قلم کالا محدود نمی‌شود، بل بخش‌های مختلف زندگی خانواده‌ها، از تأمین مسکن و مواد خوراکی گرفته تا آب، انرژی و هزینه رفت‌وآمد را تحت تأثیر قرار داده است.