شماری از زنان در سمنگان، میگویند که مشکلهای اقتصادی، دوربودن مرکزهای صحی، کمبود امکانات و محدودیت در دسترسی به خدمات درمانی، برخی از زنان را در این ولایت ناگزیر کرده است که زایمان در خانه را انتخاب کنند.
پزشکان متخصص نسایی_ولادی، با تأیید مشکل موجود در دسترسی به خدمات درمانی در این ولایت، تأکید دارند که زنان باردار باید به هدف پیشگیری از بروز خطرهای بیشتر، پیش از نزدیکشدن به زمان زایمان، باید معاینههای لازم را منظم انجام دهند و برای زایمان حتمی به یکی از مرکزهای صحی مراجعه کنند.
مسئولان محلی در سمنگان، نیز با اشاره به کمبود کارمندان مسلکی میگویند که تلاش دارند این کمبودی را در مرکزهای درمانی برطرف و در بارهی پیامدهای زایمان خانگی، آگاهیدهی کنند. شماری از زنانی که تجربهی زایمان خانگی را دارند، میگویند که زایمان در خانه و بدون نظارت کارکنان صحی، چالشها و خطرهای بسیاری برای آنان و نوزادان شان به همراه داشته است.
حوریه رحیمی ۳۰ساله، باشندهی ولسوالی روی دوآب سمنگان، میگوید: «به خاطر دوربودن شفاخانه و نبود امکانات کافی، مجبور شدم در خانه زایمان کنم. با این که سومین طفلم بود، خیلی نگران بودم. در وقت زایمان تنها قابلهی محل و خواهرم همراهم بودند. درد زیاد بود و چند ساعت طول کشید. بعد از تولد طفل، خونریزی پیدا کردم و بسیار ضعیف شده بودم. حالا فهمیدم که زایمان در شفاخانه امنتر است و برای بارداری بعدی حتمی کوشش میکنم زیر نظر داکتر باشم.»
زهرا ظهور ۲۸ساله، باشندهی ولسوالی فیروزنخچیر، نیز میگوید: «به دلیل مشکل اقتصادی و این که خانواده اجازهی رفتن به شفاخانه را نداد، در خانه زایمان کردم. در دوران بارداری زیاد به پزشک مراجعه نکرده بودم. وقتی درد شروع شد، مادرم و یک خانم باتجربهی محل پیشم بودند و کمک کردند. خیلی سخت و نگرانکننده بود و احساس ترس داشتم.»
با این حال، شماری از پزشکان متخصص نسایی_ولادی، نیز با اشاره به پیامدهای زایمان در خانه، تأکید میکنند که زنان برای پیشگیری از خطرهای احتمالی زایمان، به مرکزهای صحی و پزشکان متخصص مراجعه کنند.
سمینه عزیزی، پزشک متخصص نسایی_ولادی، در این باره میگوید: «ما در شفاخانه بیشتر مادرانی را میبینیم که بعد از زایمان خانگی با مشکلهای جدی انتقال داده میشوند. هنوز هم بعضی خانوادهها به دلیل کمبود آگاهی، مشکلهای اقتصادی یا دوربودن راه مرکزهای درمانی، در خانه زایمان میکنند. بخشی از مرگومیر مادران نیز به زایمان خانگی ارتباط دارد. توصیهی ما این است که زنان باردار باید معاینههای منظم انجام دهند و برای زایمان حتمی به مرکز صحی مراجعه کنند.»
مریم شریم، دیگر پزشک متخصص نسایی_ولادی، نیز در این باره میگوید: «زمانی که زایمان تحت نظر کارمندان صحی انجام نشود، ممکن مشکلهایی مانند طولانیشدن درد زایمان، ضعف مادر یا نیاز فوری به کمک پزشکی به وجود بیاید. هنوز هم در برخی جاها، نبود دسترسی آسان به خدمات صحی و کمبود آگاهی باعث میشود خانوادهها زایمان خانگی را انتخاب کنند. پیشنهاد ما این است که برای زایمان حتمی به مرکزهای صحی مراجعه کنند تا خطرها کاهش یابد.»
مسئولان در ریاست صحت عامهی سمنگان، میگویند که به منظور کاهش زایمانهای خانگی، برنامههای آگاهیدهی و تقویت خدمات صحی در روستاها را روی دست گرفته اند. شبنم عاصم، مدیر عمومی صحت باروری ریاست صحت عامهی سمنگان، به سلاموطندار میگوید: «تلاش میشود خدمات صحی در شفاخانهها و کلینیکها تقویت شود و قابلههای مسلکی در مناطق مختلف فعالیت داشته باشند. البته در بعضی روستاها هنوز هم کمبود امکانات صحی، فاصلهی زیاد تا مرکزهای درمانی و نبود پزشکان زن مشکلهایی را ایجاد کرده است. همچنین، برنامههای آگاهیدهی از طریق رسانهها، کارمندان صحی و نشستهای اجتماعی، روی دست داریم.»
این در حالی است که بر بنیاد تازهترین گزارش دفتر همآهنگکنندهی کمکهای انساندوستانهی ملل متحد (اوچا) در افغانستان، در سال روان میلادی احتمالاً در هر ۱۰۰ هزار زایمان در افغانستان، حدود ۶۰۰ زن جان خود را از دست خواهند داد. به گفتهی این نهاد، دوربودن مرکزهای صحی، دسترسی محدود زنان به خدمات صحی و کمبود امکانات درمانی، از عاملهای اصلی افزایش مرگومیر مادران در کشور به شمار میرود.
