در پی تشدید خشکسالی و کاهش منابع آب، شماری از کشاورزان در میدانوردک به کشت هنگ (آنغوزه) به عنوان یک گزینه بدیل زراعتی و منبع تازهی درآمد روی آورده اند؛ گیاهی که به گفتهی آنها، در مقایسه با بسیاری از محصولات کشاورزی به آب و هزینه کمتری نیاز دارد.
حضرت خان، یکی از کشاورزان ولسوالی سیدآباد میدانوردک، میگوید که پس از افزایش مشکلات ناشی از کمبود آب برای کشت محصولات زراعتی، به کشت هنگ روی آورده است.
به گفتهی او، هنگ به آب و هزینه کمتری نیاز دارد و در مقایسه با بسیاری از محصولات کشاورزی، میتواند درآمد خوبی برای کشاورزان داشته باشد. او میافزاید که اکنون کشت هنگ در شهر میدانشهر و بسیاری از ولسوالیهای این ولایت رواج یافته و شماری از کشاورزان از این طریق صدها هزار افغانی درآمد به دست میآورند. «سه سال میشود که هنگ کشت میکنم و در سالهای گذشته نیز آن را کشت کردهام. سال گذشته ۲۴ هزار بوته هنگ کاشتم که از میان آن، از دو هزار بوته ۴۰ کیلوگرم محصول به دست آوردم. هر کیلوگرم را به ۱۱ هزار افغانی فروختم و سود خوبی به دست آوردم. هنگ سود خوبی دارد، اما برای بهدستآوردن محصول آن باید مدتی انتظار کشید.»
در همین حال، شماری از کشاورزان در ولسوالیهای نرخ و جلریز نیز، به سلاموطندار میگویند که در سالهای اخیر، دسترسی به آب برای کشاورزی کاهش یافته و به همین دلیل، شمار بیشتری از کشاورزان به کشت هنگ روی آورده اند.
این کشاورزان از حکومت، به ویژه وزارت زراعت، آبیاری و مالداری، میخواهند که برای گسترش کشت مسلکی هنگ، بهبود کیفیت محصول و بازاریابی آن، آموزشها و راهنماییهای لازم را در اختیار شان قرار دهد.
صالح محمد، کشاورزی در میدانوردک که هنگ کشت میکند، میگوید: «هنگ در مقایسه با میوهها و سبزیها، محصول و درآمد بهتری دارد. افزون بر این، آبوهوا و شرایط اقلیمی میدانوردک برای کشت هنگ بسیار مناسب است و این گیاه محصول باکیفیتی میدهد که از فروش آن میتوان سود خوبی به دست آورد.»
کریمالله، یکی دیگر از کشاورزان در میدانوردک، خواستار گسترش برنامههای آموزشی و بازاریابی برای فرآوردههای هنگ شده است. «خواستم از حکومت این است که آگاهی مردم را در بارهی کشت هنگ افزایش دهد و برای فروش محصولات آن، زمینهی بازاریابی مناسب را فراهم کند. سبزههایی مانند رومی به آب و کود زیادی نیاز دارند؛ اما هنگ به آب، کود و هزینه بسیار کمتری نیاز دارد و سود آن نیز بیشتر است.»
در همین حال، کارشناسان زراعت میگویند که با توجه به کمبود آب و تشدید خشکسالی، کاشت محصولاتی که به آب کمتری نیاز دارند، برای کشاورزان اهمیت بیشتری یافته است.
به گفتهی آنها، میدانوردک از نظر اقلیم و شرایط طبیعی برای کشت هنگ مناسب است و میزان کشت این گیاه در سالهای اخیر در این ولایت افزایش یافته است.
با این حال، کارشناسان تأکید میکنند که برای بهبود تولید و افزایش کیفیت محصول، باید آموزشهای مسلکی و راهنماییهای عملی در اختیار کشاورزان قرار گیرد.
نصروالدین بهیج، کارشناس زراعت، در این باره میگوید: «در ولایت ما هنگ کشت میشود و در گذشته نیز کشت شده است. افزون بر این، در شماری از ولسوالیهای ما به دلیل تغییرات اقلیمی، خشکسالی به وجود آمده و آب مورد نیاز برای زراعت کاهش یافته است. از همین رو، کشت هنگ که به آب و هزینه کمتری نیاز دارد، برای ولایت ما مناسب است. کشاورزان این ولایت نیز با کشت هنگ آشنایی خوبی دارند.»
کارشناسان تأکید میکنند که برای گسترش کشت هنگ، باید در زمینهی بازاریابی، ارائهی رهنمودهای زراعتی، بهبود کیفیت تولید و ترویج روشهای مناسب کشت، مشورههای لازم در اختیار کشاورزان قرار گیرد.
بر بنیاد معلومات ریاست زراعت، آبیاری و مالداری میدانوردک، اکنون در ولسوالیهای حصه اول و حصه دوم بهسود، سیدآباد، جلریز، نرخ و جغتو، در دهها جریب زمین هنگ کشت شده است.
رفیعالله بهیر، آمر امور زراعتی ریاست زراعت میدانوردک، به سلاموطندار میگوید که در سه سال گذشته، کشت هنگ در این ولایت به گونهی چشمگیری افزایش یافته و بخشی از محصولات آن به ولایتها و کشورهای دیگر نیز انتقال داده میشود. «هنگ یکی از کاشتهای مهم اقتصادی برای کشاورزان به شمار میرود. این گیاه در شماری از مناطق میدانوردک به گونهی طبیعی میروید و در برخی مناطق دیگر نیز به صورت کاشتشده تولید میشود.»
مسئولان میگویند که کشت هنگ میتواند به عنوان یکی از گزینههای مناسب برای مناطق کمآب مورد توجه قرار گیرد؛ اما برای گسترش پایدار آن، لازم است زمینهی بازاریابی تقویت شود، کیفیت و میزان تولید بهبود یابد و کشاورزان به آموزشها و راهنماییهای مسلکی دسترسی پیدا کنند.
در شرایطی که خشکسالی و کمبود آب از چالشهای جدی کشاورزان در افغانستان است، کشت محصولاتی مانند هنگ که به آب کمتری نیاز دارند، میتواند افزون بر صرفهجویی در مصرف آب، منبع درآمد تازهای برای کشاورزان فراهم کند.






