همزمان با روز جهانی مبارزه با بیابانزایی و خشکسالی، شماری از کشاورزان و دامداران در ولایتها، میگویند که خشکسالیهای پیهم به معیشت آنها آسیب زده است.
عزیزمحمد، دامدار در والسوالی ارگوی بدخشان، میگوید که کمبود علوفه و آب، به تغذیهی دامهایش صدمه زده است. «مواشی ما در حدود ۶۰۰ رأس است؛ خشکسالی ما را با کمبود علوفه و چراگاه مواجه کرده؛ مواشی ما لاغر شده و ما زیان دیدهایم.»
بسمالله، دامدار در ولسوالی گلران هرات نیز، میگوید: «آب و علوفه برای مالداران از همه چیز مهمتر است. چند سال میشود که کاشت در این جا کاهش یافته و علوفه بسیار کم شده است. وقتی مواشی را میفروشیم، پول آن به اندازهی خرید علوفه هم نمیشود.»
محمدرفیق، کشاورزی در ولسوالی گذرهی هرات، میگوید که خشکسالی میزان حاصلاتش را کاهش داده است. به گفتهی این کشاورز، «کمبود آب سبب میشود که محصول بارور نشود؛ گندم آب نیاز دارد تا حاصل بدهد.»
همین گونه، شهنامحمد، دیگر کشاورز در بلخ، میگوید که در سال روان بخشی از زمینهایش به دلیل خشکسالی بایر مانده است. «۱۰ جریب زمین دارم؛ اما یک تا دو جریب آن کاملاً خشک شده است؛ دو ماه میشود که آب به زمین نرسیده و درختان و محصولات زراعتی ما آسیب دیده است.»
همزمان با این، دفتر هیئت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما)، گفته که این کشور در خط مقدم تأثیرهای آبوهوایی قرار دارد. این نهاد، امروز در صفحهی فیسبوکش نوشته که افغانستان با خشکسالی طولانیمدت، تخریب زمین و کمبود آب روبهرو است؛ عاملهایی که به گفتهی یوناما معیشت و امنیت غذایی شهروندان این کشور را تهدید میکند. «چراگاهها برای جوامع مالدار و اکوسیستم افغانستان از اهمیت حیاتی برخوردار است؛ اما بخش بزرگی از آنها آسیب دیده است؛ درک ارزش این منابع، احترام به دانش محلی و سرمایهگذاری در احیای آنها میتواند در تقویت مقاومت در برابر چالشهای اقلیمی نقش داشته باشد.»
در سوی دیگر، وزارت زراعت، آبیاری و مالداری امارت اسلامی، میگوید که برنامههایی را برای کاهش پیامدهای خشکسالی و آسیبپذیری شهروندان اجرا کرده است. شیرمحمد حاتمی، سخنگوی این وزارت، میگوید: «برای کاهش اثرهای خشکسالی با همکاری نهادهای امدادرسان برنامههایی چون ساخت چکدمها برای مدیریت آبهای موسمی، توزیع بستههای کمک غذایی برای انسان و حیوان و آموزش دهقانان در زمینه استفاده از تخمهای مقاوم در برابر خشکسالی را اجرا کردهایم.»
وزارت زراعت، از نهادهای بینالمللی میخواهد که برای مقابله با پیامدهای تغییرهای آبوهوایی، همکاری شان با افغانستان را افزایش دهند.
با این همه، نجیبالله سدید، کارشناس محیط زیست، میگوید که بیابانزایی در افغانستان از عوامل طبیعی و انسانی تأثیر میپذیرد. به گفتهی او، تغییرهای آبوهوایی باعث افزایش خشکسالیها، سیلابها و بالارفتن درجهی حرارت میشود. «کشور ما در کمربند خشک زمین ما واقع و آسیبپذیر از بیابانزایی است و تغییرات اقلیمی شرایط را بدتر ساخته است؛ تقاضا بر آب و شورهی زمینها بیشتر شده است؛ تابستانهای گرم حتا پوشش گیاهی را از بین برده است.»
سیدشاه گهرپور، کارشناس منابع آبی نیز، قطع بیرویهی درختان، ازبینرفتن ساحههای سبز، نبود مدیریت مناسب منابع طبیعی و تغییرهای آبوهوایی را از عوامل اصلی گسترش بیابانزایی عنوان میکند. «نبود میکانیزم مدیریتی به ساحهی سبز است؛ تغییرهای آبوهوایی، درجهی حرارت، زمین سبز، گلها و سبزهها نمیتوانند سازگاری داشته باشند؛ اما با مدیریت منظم منابع آبی، ارائهی خدمات و اگاهی مردم، میتواند مؤثر باشد.»
۱۷ جون در ۱۹۹۵ از سوی مجمع عمومی سازمان ملل متحد به هدف افزایش آگاهی در بارهی پیامدهای تخریب زمین و خشکسالی، به عنوان روز جهانی مبارزه با بیابانزایی و خشکسالی نامگذاری شده است.






