یافتههای سلاموطندار از گفتوگو با ۱۲ زن که تجربهی زایمان در خانه را داشته اند و گفتوگو با ۲۰ قابلهی سنتی (به زبان محلی به آن کمپیر، دَده و مادرکلان میگویند)، نشان میدهد که دوری از مرکزهای درمانی، رسم و سنتهای محلی، کمبود آگاهی، مشکلات اقتصادی و دشواری راهها، زنان را ناگزیر کرده است تا جان خود و نوزادان شان را به دست سرنوشت بسپارند.
زرغونه محبت، پزشک متخصص نسایی_ولادی، میگوید که حدود ۲۵ تا ۳۰ درصد از زنان بادار مراجعهکننده به معاینهخانهاش، به دیابت بارداری مبتلا اند. او، پیامدهای ابتلا به دیابت بارداری را ازدستدادن نوزاد پیش از زایمان یا در جریان زایمان، «صدک»، چاقی، فشار بلند خون و چندگانگی بارداری، عنوان میکند.
مقامهای نایجریا، اعلام کردند که افراد مسلح با حمله به یک مکتب شبانهروزی در ایالت کبی در شمالغرب این کشور ۲۵ دختر دانشآموز را ربوده اند.
همزمان با ۱۷ نومبر، روز جهانی دانشجو، شماری از دانشجویان دختر در افغانستان خواستار بازگشایی دانشگاهها و بازگشت به آموزش شدند. آنها میگویند که آموزش ستون اصلی پیشرفت و توسعهی افغانستان است.
این بخشی از حرفهای زهرای ۲۸ساله، باشندهی بادغیس است. زهرا که دوران سومین بارداریاش را میگذراند، میگوید که نه تنها نمیداند چه حقوقی دارد، بل حتا فرصت استراحت ندارد و با گذشت شش ماه از بارداریاش، تنها یک بار توانسته است با پول قرض نزد قابله برود.
در گفتوگوی سلاموطندار با ۱۱ زن از باشندگان این مغارهها، تصویر روشنی از زندگی در این تاریکی سنگی نمایان میشود. آنان، از روزهایی میگویند که باد سرد از شکافهای سنگ میوزد و آتش اندک شان به دود مبدل میشود. از شبهایی که صدای زوزهی گرگ و سُرخوردن سنگ از دامنه، دل شان را میلرزاند.
بواسیر یا هموروئید، از جمله بیماریهای شایع میان زنان باردار در لغمان است. این بیماری بیشتر در ماههای پایانی بارداری به وجود میآید و هرچند به صورت مستقیم به جنین آسیب نمیزند؛ اما سبب درد، خارش و فشار شدید فیزیکی و روحی بر مادر میشود.
سرخوردگی، ناامیدی، حس حقارت، دلزدگی از روابط خانوادگی و در نهایت حس بیارزشی و پامالشدن حقوق در خانواده، پیامدهایی اند که دختران گفتوگوشده در این گزارش میگویند به سبب تبعیض خانوادههای شان با آن روبهرو شده اند و حق برابر ندارند. روانشناسان، هشدار میدهند که چنین رفتارهایی سبب کاهش اعتمادبهنفس و شکلگیری زخمهای روانی در دختران میشود. عالمان دین، نیز تأکید میکنند که برتریدادن پسر بر دختر برخلاف آموزههای اسلامی و از گناهان کبیره است.
غزنی از ولایتهایی است که با داشتن ۱۸ ولسوالی، زمینهی مساعد برای کشت فرآوردههای کشاورزی و پرورش دام را فراهم کرده است. در این میان، نقش زنان در فعالیتهای کشاورزی، نگهداری دام و تولید فرآوردههای لبنی، چشمگیر و تأثیرگذار است. شماری از زنان دامدار و کشاورز در غزنی، در گفتوگو با سلاموطندار از دستآوردها و چالشهای کاری خود سخن میگویند.
یافتههای سلاموطندار از گفتوگو با ۲۴ زن نشان میدهد که اشتغال زنان، عامل تعیینکننده در موفقیت مدیریت مالی خانوادهها است. زنان شاغل نه تنها در تأمین هزینههای خانواده سهیم اند، بل توان پسانداز نیز دارند؛ اما زنان بیکار با وجود نقش فعال در تصمیمگیریهای اقتصادی، به «مدیران بیدرآمد» تبدیل شده اند که مدیریت مالی را برای آنان به چالش پیچیده بدل کرده است.
پزشکان در برنامهی ملی کنترل سرطان در شفاخانهی صدری ابن سینا در کابل، میگویند که آگاهینداشتن زنان، مراجعهنکردن به موقع آنها به مرکزهای درمانی و کمبود خدمات درمانی، سبب شده اند زنان در کشور به گونهی پنهان قربانی سرطان سینه شوند. به گفتهی آنان، سبک زندگی ناسالم، شیردهی نامنظم، اضافهوزن، استفاده از داروهای هورمونی، ژنتیک و استرس بیش از اندازه، از عاملهایی اند که زنان را به سرطان سینه مبتلا میکند.
شماری از حقوقدانان، میگویند که نبود قوانین مشخص و حمایتی از زنان، سبب ایجاد چالشها در بخشهای مختلف به ویژه در عرصهی تجارت که از معدود زمینههای فعالیت زنان در افغانستان به شمار میرود، شده است. به گفتهی آنان، ملغیشدن قانون اساسی و نبود قوانین جایگزین، زمینهی برخوردهای سلیقهای را با زنان تجارتپیشه در ادارههای دولتی و غیردولتی فراهم کرده است.
سازمان جهانی کار اعلام کرده که برای پشتیبانی از زنان در حال درمان اعتیاد در غزنی، دورههای آموزشی مهارتهای کسبوکار برگزار کرده است.
این نهاد، امروز (چهارشنبه، ۷ عقرب / ۲۹ اکتبر) در اکس نوشته که ۲۵ زن در حال درمان، در این برنامه شرکت کرده و مهارتهای عملی در زمینهی ایجاد و مدیریت کسبوکارهای کوچک را فرا گرفته اند.
در حالی که بیشتر گفتمانها در بارهی حقوق زنان بر دختران نوجوان و زنان جوان تا میانسال متمرکز شده، زنان سالمند در حاشیهی مطلق قرار گرفته اند. آنان که سالها ستون خانواده و جامعه بوده اند، امروز در فقر، انزوا و نبود کامل حمایتهای دولتی و اجتماعی زندگی میکنند.
حق آموزش زنان و دختران، از جمله حقوق بنیادین بشری است که در اسناد متعدد بینالمللی بر اهمیت آن تأکید شده است. همچنان نتیجهی تاریخی نگاه اسلام به برابری زن و مرد در آموزش، با استناد به شواهد قرآنی، روایی و واقعیتهای عینی نشان میدهد که اسلام همواره خواهان ایجاد فرصتهای مناسب آموزشی برای تمامی زنان و دختران بوده است.
پزشکان در کنر، میگویند که کمبود کلسیم در بدن سبب ضعف استخوانها، خرابشدن دندانها و بروز مشکلات مختلف صحی میشود. به گفتهی آنان، این کمبود به ویژه برای زنان میتواند پیامدهای جدی به دنبال داشته باشد. سمیعالله، پزشک متخصص ارتوپدی در کنر، در بارهی اهمیت کلسیم میگوید که کمبود آن استخوانها را ضعیف میکند.
