همزمان با روز جهانی آلزایمر، شماری از خانوادهها، میگویند که فراموشی و ناتوانی در انجام برخی کارهای روزمره، زندگی افراد مبتلا به این بیماری و اطرافیان شان را با دشواری روبهرو کرده است. امروز (دوشنبه، ۳۰ سنبله برابر با ۲۱ سپتمبر)، روز جهانی آلزایمر است. آلزایمر، یکی از شایعترین گونههای زوال عقل است که با اختلال حافظه و دیگر تواناییهای شناختی همراه است و با پیشرفت بیماری، انجام فعالیتهای روزمره را برای فرد دشوار میکند.
پزشکان، میگویند که فراموشکردن رویدادهای تازه، تکرار پرسشها، گمکردن وسایل، سردرگمی در بارهی زمان و مکان و مشکل در انجام کارهای آشنا، از نشانههای آلزایمر است که باید جدی گرفته شود.
هما، باشندهی هرات، میگوید که مادرش حدود دو سال است به آلزایمر مبتلا شده و گاهی مصرف دارو و گفتوگوهایش را فراموش میکند. «مادرم حدود دو سال میشود آلزایمر دارد و گاهی اصرار به کاری میکند که انجام نداده است. دوا هم میخورد، فراموش میکند که دوا خورده و زمانی که با کسی صحبت میکند، چند لحظه بعد فراموش میکند که با او صحبت کرده است. به مرکز درمانی هم مراجعه کردیم، اما نتیجه نگرفتیم.»
سفار، باشندهی بدخشان، میگوید که پسر کاکایش با نشانههای فراموشی روبهرو است و این وضعیت مشکلات بسیاری برای خانواده ایجاد کرده است. «زمانی که چیزی را برایش میسپردم، وقتی بیرون میرفت و دوباره به خانه میآمد، اگر از او میپرسیدی، یادش میرفت چیزی را که برایش داده بودیم کجا برده است. او را بارها برای تداوی به شفاخانههای فیضآباد و کابل انتقال دادیم؛ اما با وجود آن، این علائم هنوز هم در وجودش است و به گونهی کامل درمان نشده است.»
سراج، باشندهی کندز، نیز میگوید که پیش از این با بیماری فراموشی روبهرو بوده و حتا انجام کارهای روزمره، مانند خرید نان، برایش دشوار شده بود. «من دچار بیماری فراموشی شده بودم و حالا هم مشکل دارم. جایی که میرفتم، مثلاً دکان، یا کاری که در خانه برایم میگفتند، فراموش میکردم. مثلاً میگفتند برو نان بیاور، میرفتم کوچه، میگشتم و برایم بسیار سخت بود. بسیار تمرین میکردم و خانوادهام نیز با مشکل روبهرو بودند.»
در همین حال، سازمان ملل متحد، اعلام کرده است که آلزایمر بر حافظه، عملکردهای شناختی و توانایی انجام کارهای روزمره تأثیر میگذارد و بر ارائهی مراقبتهای باکیفیت برای افراد مبتلا و پشتیبانی از مراقبتکنندگان آنان تأکید کرده است.
عبدالصبور حسین، پزشک متخصص بیماریهای داخلهی عمومی، میگوید که درمان قطعی برای ازبینبردن آلزایمر وجود ندارد؛ اما برخی داروها میتوانند به کنترل نشانهها کمک کنند و در برخی بیماران، درمانهای مشخص در مراحل اولیه میتواند روند بیماری را کندتر کند.
او، میافزاید: «یکسری تغییرات در سبک زندگی وجود دارد که باعث میشود از پیشرفت سریع مرض جلوگیری شود. مثلاً ورزشهای منظم باعث میشود روند مرض کندتر پیش برود؛ کنترل فشار خون، کنترل مرض شکر یا دیابت و کنترل بیماریهای عروقی نیز مهم است. یکسری فعالیتها نیز توانایی اجتماعی و قدرت شناختی را بالا میبرد.»
سازمان جهانی بهداشت، پیش از این گفته که در ۲۰۲۱ حدود ۵۷ میلیون تن در جهان با زوال عقل زندگی میکردند و هر سال نزدیک به ۱۰ میلیون مورد جدید به این شمار افزوده میشود.
روز جهانی آلزایمر در ۲۱ سپتمبر ۱۹۹۴ به ابتکار سازمان بینالمللی آلزایمر راهاندازی شد و هدف آن افزایش آگاهی در بارهی این بیماری و دیگر گونههای زوال عقل و جلب توجه بیشتر به نیازهای افراد مبتلا و خانوادههای آنان است.
