شماری از باشندگان کابل، هرات، فاریاب و لوگر از کمبود دارو در شفاخانهها و مرکزهای صحی دولتی شکایت دارند. آنها میگویند که هنگام مراجعه به این مرکزها، با نبود داروهای مورد نیاز روبهرو میشوند و ناگزیرند بیشتر داروها و حتا برخی تجهیزات ابتدایی پزشکی، مانند دستکش، را از بازار تهیه کنند.
فیضمحمد، باشندهی فاریاب، میگوید در دو ماه گذشته چهار بار به شفاخانهی ۳۰۰ بستر این ولایت مراجعه کرده، اما نتوانسته داروی مورد نیاز بیمار خود را دریافت کند. «چهار بار، هر ۱۰ تا ۱۵ روز، به شفاخانه ۳۰۰ بستر فاریاب مراجعه کردم، اما هر بار گفتند دارو نداریم و دیر میرسد. حتا یک جفت دستکش هم ندارند و برای پایواز هم تا ۲۴ ساعت غذا داده نمیشود.»
صفیالله، باشندهی هرات نیز، میگوید که در یک سال گذشته هنگام مراجعه به شفاخانهی حوزهای این ولایت، بارها با کمبود دارو روبهرو شده است. «هر بار که برای گرفتن دارو مراجعه کردیم، گفتند دارو موجود نیست و شاید چند روز دیگر برسد. این مشکل اتفاقی نبود و چندین بار با آن مواجه شدیم.»
ندا، باشندهی ناحیهی هفتم شهر کابل نیز، از نبود دارو در مرکز صحی نزدیک محل زندگیاش شکایت دارد.
همزمان، شکیبخان، باشندهی لوگر، میگوید: «در شفاخانههای دولتی لوگر چالشهای زیادی در ارائهی خدمات درمانی وجود دارد که یکی از مهمترین آنها کمبود دارو است. اگر هم دارو موجود باشد، به اندازهای نیست که پاسخگوی نیاز همه بیماران باشد.»
در همین حال، شماری از پزشکان شفاخانههای دولتی نیز، تأیید میکنند که کمبود دارو و تجهیزات پزشکی، روند ارائهی خدمات درمانی را با مشکل روبهرو کرده است.
شاهپور عرب، متخصص داخلهی کودکان در شفاخانهی صحت طفل، میگوید: «برای ارائهی خدمات به بیماران، به ویژه بیماران بستری، با مشکلهای زیادی روبهرو استیم که یکی از مهمترین آنها کمبود دارو است و بیشتر داروها باید از بیرون تهیه شود. برخی معایناتی که برای بیماران تجویز میشود، در شفاخانه انجام نمیشود. در سوی دیگر، داروهایی که از بیرون تهیه میشوند، همیشه کیفیت مطلوب ندارند و ممکن است نتیجه درمان را تحت تأثیر قرار دهند. ما میدانیم که بیشتر بیمارانی که به شفاخانههای دولتی مراجعه میکنند، با مشکل اقتصادی روبهرو استند.»
سید توفیقالله هاشمی، متخصص جراحی عمومی و یورولوژی، در بارهی پیامدهای این وضعیت هشدار میدهد. «زمانی که دارو به صورت منظم مصرف نشود، مقاومت بدن در برابر آن افزایش مییابد و حتا استفاده از داروهای دیگر نیز ممکن است مؤثر واقع نشود. برخی بیماران نیز به دلیل مشکل اقتصادی، پس از دریافت نسخه توان تهیه دارو را ندارند و به خانه بازمیگردند؛ در نتیجه بیماری پیشرفت میکند و ممکن است دیگر با دارو قابل درمان نباشد.»
در همین حال، مسئولان وزارت صحت عامهی امارت اسلامی، کمبود دارو در مرکزهای صحی دولتی را تأیید میکنند و میگویند که برای رفع این مشکل با نهادهای همکار گفتوگو کرده اند.
شرافتزمان امرخیل، سخنگوی این وزارت، میگوید: «برای بیماران بستری، در مرکزهای صحی دارو در اختیار داریم؛ اما برای بیماران بخش سراپا در مرکز و ولایتها با کمبود دارو مواجه استیم. برخی شفاخانههای ولایتی که از سوی نهادها تمویل میشوند، بیشتر با این چالش روبهرو استند. برای حل این مشکل، با نهادهای مربوط نشستهایی داشتهایم. همچنان داروخانههایی را که دارو را با قیمت غیرمجاز به فروش میرسانند، مهر و لاک میکنیم. تلاش ما این است که این مشکل را از طریق بودجه داخلی حل کنیم.»
این در حالی است که نورجلال جلالی، وزیر صحت عامهی امارت اسلامی، ۲۰ اپریل سال روان اعلام کرده بود که عملکرد ضعیف برخی مؤسسههای همکار در شماری از ولایتها، روند ارائهی خدمات درمانی را با اختلال روبهرو کرده است. به گفتهی او، این چالشها باعث تأخیر در پرداخت معاش کارکنان صحی و نیز تأمیننشدن بهموقع دارو و تجهیزات پزشکی شده است.
