با شدتگرفتن گرمای هوا، نیاز شهروندان به آب و برق افزایش یافته است؛ اما همزمان، پرچاویهای طولانی برق و کمبود آب، مشکلات آنها را افزایش داده است. شماری از شهروندان، میگویند که قطع مکرر برق، استفاده از وسایل برقی برای خنککردن خانهها را ناممکن ساخته و زندگی روزمره، کار و استراحت خانوادهها را مختل کرده است.
عبدالوکیل، باشندهی شهر چاریکار، مرکز پروان، میگوید که پرچاویهای برق بدون برنامهی مشخص انجام میشود و همین موضوع برنامههای روزانه او و خانوادهاش را بر هم زده است.«معلوم نیست برق چه وقت میآید و چه وقت میرود. هیچ زمان مشخصی ندارد که مردم بدانند در کدام ساعت برق قطع میشود تا کارهای شان را تنظیم کنند.»
محمدرفیق مومند، باشندهی منطقه دهمزنگ کابل نیز، میگوید که در شبانهروز، تنها چند ساعت محدود به برق دسترسی دارند؛ مسئلهای که نظم زندگی روزانهی آنها را بههم زده است. او میافزاید: «کمبود برق زندگی ما را خیلی با مشکل روبهرو کرده است؛ برق درست نداریم در ۲۴ ساعت شاید یک ساعت برق بیاید یک ساعت برق در این گرمی هیچ مشکلی را حل نمیکند.»
در مقابل، محمدصادق حقپرست، سخنگوی شرکت برقرسانی افغانستان (برشنا)، میگوید که افزایش دمای هوا، مصرف بیشتر برق و کمبود تولید و واردات برق، این شرکت با افزایش پرچاوی واداشته است. «افغانستان به حدود چهار هزار مگاوات برق نیاز دارد، اما اکنون تنها حدود ۷۵۰ مگاوات برق در اختیار داریم و طبیعی است که پرچاویها بیشتر شود. برق کابل هم از بند نغلو و برق وارداتی تأمین میشود.»
در کنار پرچاویهای برق، کمبود آب نیز فشار بر شهروندان در این روزهای گرم را بیشتر افزایش داده است. باشندگان کابل و شماری از ولایتها میگویند کاهش منابع آب به ویژه در روزهای گرم تابستان، زندگی روزمرهی آنان را با دشواری روبهرو کرده و حتا دسترسی به آب آشامیدنی را به یک چالش بدل ساخته است.
رؤیا، باشندهی شهر هرات، میگوید: «بعضی روزها تا نیم روز هیچ آب نداریم؛ در این گرما کولر داریم؛ اما آب نیست. آبی که در جریان روز میگیریم کمی از آن را در یخچال میگذاریم، اما تا شب تمام میشود. ما حتا آب کافی برای نوشیدن نداریم.»
ذبیحالله، باشندهی ولسوالی سیدکرم پکتیا، میگوید که به دلیل دسترسی محدود به آب با مشکلات جدی روبهرو شده است. «امسال خشکسالی بسیار شدید است؛ کمبود آب ما را با مشکلات گستردهای روبهرو کرده است. نه آب آشامیدنی به گونه منظم به ما میرسد و نه آب کافی برای آبیاری کشتزارها در اختیار داریم.»
مروارید، باشندهی دارالامان کابل اما کمبود برق را عاملی برای محدودیت دسترسی او خانوادهاش به آب عنوان میکند. «کمبود آب ما را با مشکل جدی روبهرو کرده است؛ اول برق نیست و وقتی هم برق میآید، در روز فقط دو بار واترپمپ ما آب میکشد. هر بار که برق برای چند دقیقه وصل میشود، همه سطلها را پر میکنیم؛ اما باز هم این آب برای مصرف روزانه کافی نیست.»
در همین حال، رحمتالله صارم، سخنگوی شرکت دولتی آبرسانی شهری، میگوید که کاهش بارندگی، افزایش جمعیت، تغییرهای آبوهوایی و استخراج بیرویهی آبهای زیرزمینی، از عوامل اصلی کاهش منابع آب به ویژه در کابل، است. او میافزاید که برای کاهش این مشکل، برنامههایی روی دست گرفته شده است. «پروژهی بزرگ TP1 برای کابل تصویب شده که با تکمیل آن، نزدیک به یکونیم میلیون تن به آب آشامیدنی دسترسی خواهند داشت؛ همچنان شبکههای جدید آبرسانی در کابل و برخی ولایتها فعال شده است. از همه میخواهیم که در مصرف آب صرفهجویی کنند.»
دفتر همآهنگکننده کمکهای انساندوستانهی سازمان ملل متحد (اوچا) نیز به تازگی هشدار داده که زنان و کودکان بیشترین بار کمبود آب را به دوش میکشند. به گفتهی اوچا، در بسیاری از مناطق افغانستان، خانوادهها برای دسترسی به آب آشامیدنی ناچارند مسیرهای طولانی را طی کنند و خشکسالی و تغییرهای آبوهوایی نیز، بحران کمبود آب را تشدید کرده است.






