حمدالله فطرت، معاون سخنگوی امارت اسلامی، میگوید در جریان سال روان میلادی بیش از ۷۹۱ هزار و ۲۲۰ شهروند افغانستان از ایران و پاکستان اخراج و به افغانستان بازگردانده شده اند؛ روندی که همزمان با افزایش بازگشتها، نگرانیهایی در بارهی اشتغال، مسکن و تأمین نیازهای اولیه خانوادهها ایجاد کرده است.
حمدالله فطرت امروز (یکشنبه، ۱ سنبله) گفته که در جریان سال روان ۱۰۲ هزار و ۳۰۱ خانواده، شامل ۵۷۱ هزار و ۸۲ تن، از پاکستان اخراج و به افغانستان بازگردانده شده اند.
به گفتهی او، از ایران نیز ۱۲ هزار و ۴۷۹ خانواده، شامل ۵۲ هزار و ۵۲۰ تن و ۱۶۷ هزار و ۵۵۰ فرد مجرد به افغانستان بازگشته اند.
معاون سخنگوی امارت اسلامی، میگوید که روند اخراج مهاجران از کشورهای همسایه همچنان ادامه دارد. «روند اخراج مهاجران از کشورهای همسایه همچنان جریان دارد و روزانه حدود دو تا سه هزار مهاجر از ایران و پاکستان اخراج میشوند و تا پایان سال روان شاید صدها هزار تن دیگر نیز به کشور بازگردند.»
در همین حال، شماری از خانوادههای بازگشته از نبود فرصتهای شغلی و بلندبودن کرایه خانه شکایت دارند و خواستار رسیدگی به مشکلات اقتصادی و فراهمشدن زمینهی کار و مسکن مناسب هستند.
یلدا، که ۲۰ روز پیش از ایران به افغانستان بازگشته، میگوید پس از بازگشت با نبود فرصتهای کاری برای زنان و افزایش کرایه خانه روبهرو شده است. «این جا با نبود کار برای خانمها و بلندبودن کرایه خانهها روبهرو هستیم. در ایران هم با مشکلات زیادی مواجه بودیم و با مهاجران افغان رویه درست صورت نمیگرفت.»
روحالله، باشندهی ولسوالی ترهخیل لغمان نیز، میگوید حدود دو ماه پیش از پاکستان به افغانستان بازگشته و پس از بازگشت با نبود فرصتهای کاری و مشکل مسکن روبهرو شده است. «دو ماه میشود که از پاکستان به کشور برگشتهام. این جا کار نیست و خانهای هم که داریم کوچک است. اگر کاری هم پیدا شود، بیشتر گلکاری است و کسی اجازه نمیدهد خانه آباد کنیم. از دولت میخواهیم برای ما زمین توزیع کند تا بتوانیم سرپناهی برای خانوادهمان بسازیم.»
سیدآغا، یکی دیگر از بازگشتکنندگان، میگوید در پاکستان خانه و کار داشتند، اما پس از بازگشت به افغانستان بدون سرپناه مانده اند. «ما در پاکستان زندگی میکردیم و خانه و کاری که داشتیم، همان جا ماند. این جا سرپناه نداریم، کرایه خانه بلند است، کار نیست و مواد خوراکی هم گران است. از دولت میخواهیم به مشکلات ما رسیدگی کند.»
آصفه ستانکزی، آگاه امور مهاجران، میگوید اگر روند بازگشت مهاجران بدون برنامهریزی و فراهمکردن زمینههای اشتغال، مسکن و خدمات اولیه ادامه یابد، میتواند مشکلات اقتصادی و اجتماعی جدی برای خانوادههای بازگشته ایجاد کند. «اگر این روند با سیاستهای مشخص برای ایجاد اشتغال، تأمین مسکن و دسترسی به خدمات صحی و آموزشی همراه نباشد، میتواند فشارهای بزرگی بر خانوادهها و در سطح گستردهتر بر افغانستان وارد کند.»
بر بنیاد دادههای ارائهشده از سوی امارت اسلامی، در پنج سال گذشته بیش از هشت میلیون مهاجر افغان از پاکستان، ایران و دیگر کشورها به افغانستان بازگشته اند.
