لغمان که در شرق کشور موقعیت دارد، از ولایتهایی است که بخش عمدهی باشندگان آن از طریق کشاورزی امرار معاش میکنند. اکنون در منطقهی «بدیعآباد» از مربوطات مرکز این ولایت، کار کشت نهالهای عناب در ۹۰ جریب زمین آغاز شده است؛ پروژهای که بخشی از برنامهی بزرگتر توسعهی جنگلات مصنوعی در این ولایت به شمار میرود. با وجود کشت محصولات متنوع زراعتی در لغمان، در ماههای پسین تمرکز ویژهای بر کشت «عناب تربیوی» صورت گرفته است. بخش عمدهی این جنگلات در ولسوالی قرغهای و شهر مهترلام به ویژه در مناطق دشتی، ایجاد شده اند.
سردار زیار، مسئول مطبوعاتی ریاست زراعت لغمان، در این باره میگوید: «در حال حاضر ۱۵۰ هکتار جنگل عناب در لغمان احداث شده است. برای افزایش جنگلات مصنوعی نیز تلاشها ادامه دارد. در ابتدای سال جاری، ۱۸ هکتار جنگل عناب و ۱۵ هکتار جنگل چهارمغز ایجاد شده است. این نوع نهال به دلیل گلدهی مناسب، برای پرورشدهندگان زنبور عسل زمینهی کار فراهم میکند. همچنین، پروژهی احداث ۱۸ هکتار جنگل عناب از سوی برنامهی توسعهای ملل متحد تطبیق میشود که هزینهی آن ۱۱ میلیون افغانی است. این پروژه علاوه بر ایجاد فرصتهای کاری برای مردم محل، باعث کاهش فرسایش خاک و افزایش سطح ساحات سبز خواهد شد.»
به گفتهی او، این پروژه نه تنها در زیباسازی محیط نقش دارد، بل میتواند به بهبود شرایط اقلیمی منطقه نیز کمک کند. در همین حال، باشندگان محل که در این پروژه سرگرم کار اند، از اجرای آن ابراز خرسندی میکنند؛ اما خواستار گسترش چنین برنامههایی در بخش زراعت و حفاظت از جنگلات اند.
محمد ربانی، یک تن از کارگران این پروژه، میگوید: «ایجاد این جنگلات شدت سیلابها را کاهش میدهد؛ زیرا آبهای سیلابی پیش از رسیدن به قریه مهار میشود. همچنان، منطقهی سرسبزتر میشود و آلودگی هوا کاهش مییابد. اگر این نهالها به ثمر برسد، برنامهی پرورش زنبور عسل نیز تقویت خواهد شد.»
رحمینالله، یک تن دیگر از کارگران این پروژه، نیز میگوید: «ما خوشحال هستیم که در این پروژه کار میکنیم. روزانه ۴۰۰ افغانی دستمزد دریافت میکنیم و این کار برای اقتصاد خانوادههای ما مفید است. افزون بر این، منطقهی ما سرسبزتر خواهد شد.»
از سوی دیگر، کارشناسان محیط زیست، نیز ایجاد جنگلات مصنوعی عناب را اقدامی مؤثر در سازگاری با تغییرات اقلیمی میدانند. مصطفا حمید، کارشناس محیط زیست، در این باره میگوید: «جنگلات عناب در کاهش گرمایش هوا نقش دارند و به مدیریت بهتر شرایط اقلیمی کمک میکنند. این جنگلات میتوانند میزان بارندگی را متعادل سازند و مقاومت در برابر خشکسالی و سیلابها را افزایش دهند. همچنین، عناب محیط غنی برای زنبورهای عسل فراهم میکند و ایجاد آن در چارچوب یک اکوسیستم منظم، برای بقای جنگلات اهمیت اساسی دارد.»
به باور کارشناسان، اگر این جنگلات به گونهی درست مدیریت و حفاظت شوند، افزون بر افزایش تولید عسل در لغمان و ولایت همجوار آن ننگرهار، میتواند نقش مهمی در کاهش پیامدهای تغییرات اقلیمی، تقویت پوشش گیاهی و افزایش تابآوری جوامع محلی در برابر خشکسالی و سیلابها ایفا کند.
