در جادهها و کوچههای هرات، جایی میان هیاهوی روزمره و رفتوآمد موترها، جوانی مسیر متفاوتی انتخاب کرده است؛ مسیری که بوی کاغذ و واژهها میدهد. غلامفاروق محمودی، جوانی ۳۴ساله، میگوید که پس از سالها فعالیت در این حرفه، به این نتیجه رسیده است که میتوان دسترسی مردم به کتاب را آسانتر کرد.
او، با یک موتر ساده، بیش از یک ماه میشود کاری را آغاز کرده که شاید در نگاه نخست کوچک به نظر برسد؛ اما در عمق خود، پیوندی تازه میان مردم و کتاب ساخته است. «سالیان سال است که کتابفروشی دارم، با شرکت در نمایشگاهها و برگزاری نمایشگاههای خیابانی کتاب به این نتیجه رسیدم که پیک کتاب میتواند نتیجهی بهتری داشته باشد. به همین دلیل، تصمیم گرفتم موتر کتاب را فعال کنم تا بتوانیم دسترسی بیشتر هموطنان عزیز به کتاب داشته باشیم.»
«پیک کتاب»؛ ایدهای که از یک علاقهی شخصی آغاز شد و اکنون به خدمت فرهنگی تبدیل شده است. به گفتهی غلامفاروق، راهاندازی پیک کتاب، ۴۰۰ تا ۵۰۰ هزار افغانی هزینه برداشته است. محمودی، میافزاید که بخش عمدهی کتابها از بازارهای داخلی تهیه میشود و بیشتر سفارشها مربوط به نویسندگان داخلی است.
او، میگوید: «سفارشها مشخص نیست، بعضی روزها ۱۰ تا ۱۵ کتاب سفارش دارم در هرات و سفارشهای بیرون از هرات. کتابهایی که تهیه میکنم، بیشتر از خود هرات است و بیشترین آمار سفارش کتاب ما از نویسندههای داخلی است.»
او، اکنون هر روز سفارشها را از طریق تماس تلفنی و شبکههای اجتماعی دریافت میکند و کتابها را در گوشهوکنار شهر توزیع میکند. به گفتهی محمودی، این کار فقط یک منبع درآمد نیست؛ بل تلاشی است برای زندهنگهداشتن فرهنگ مطالعه. «ما برای سفارشگیری از هموطنان عزیز ما برای اخذ کتاب چندین راه داریم، از قبیل اطلاعرسانی داریم، از طریق صفحات اجتماعی و برگزاری نمایشگاههای سیار است. در بخش سفارشگیری، بیشتر خواهران عزیز ما پیشقدم استند.»
در سوی دیگر، شماری از مشتریان پیک کتاب، از این اقدام استقبال میکنند و میگویند که راهاندازی این پیک، دسترسی به کتاب را برای بسیاری از خانوادهها و جوانان آسانتر کرده است.
لطیفه سادات، یک تن از مشتریان پیک کتاب، میگوید: «وقتی یک پیک کتاب به محل ما میآید، شاهد بودم که جوانان و کودکان علاقهمند میشوند که از کتاب بازدید و یک کتاب انتخاب کنند. این کار در بلندرفتن سطح آگاهی مردم جامعه بسیار مؤثر است.»
ذبیحالله، یکی دیگر از مشتریان این پیک، میگوید که راهاندازی چنین برنامههایی میتواند تأثیر مثبتی بر علاقهمندی نوجوانان و جوانان به مطالعه داشته باشد. او، باور دارد که گسترش چنین ابتکارهایی میتواند در بلندرفتن سطح آگاهی و ترویج فرهنگ کتابخوانی در جامعه نقش مهمی ایفا کند. «من فکر میکنم این کار تأثیر بسیار مثبتی روی علاقهمندی نوجوانان و جوانان به مطالعه دارد و میتواند فرهنگ کتابخوانی را در جامعه بیشتر ترویج کند.»
در همین حال، مسئولان در ریاست اطلاعاتوفرهنگ هرات، میگویند از برنامههایی که در راستای ترویج فرهنگ کتابخوانی و تشویق جوانان به مطالعه راهاندازی میشود، پشتیبانی میکنند. عبدالمتین عادل، آمر فرهنگ و هنر ریاست اطلاعاتوفرهنگ هرات، میگوید: «ریاست اطلاعاتوفرهنگ به خاطر رشد فرهنگ کتابخوانی و در جهت این که جوانان عزیز از شبکههای اجتماعی به فرهنگ کتابخوانی رجوع کنند، همهجانبه حمایت کرده و ما در صدد این هستیم که فرهنگ کتابخوانی را بیشتر رشد دهیم تا خلاهای فکری و احتماعی جوانان ما از آدرس مطالعه پر شود.»
غلامفاروق، میافزاید که در صورت پشتیبانی از سوی مسئولان حکومتی و بازرگانان، قصد دارد دامنهی کارش را گسترش دهد. «در صورتی که امکانات بیشتری داشته باشم و از سوی مسئولان و تجاران حمایت شوم، کوشش میکنم صددرصد برنامههای وسیعتر، بزرگتر و کلانتری داشته باشم.»
این ابتکار، به پلی میان کتاب و خانههای مردم تبدیل شده است؛ پلی که شاید بتواند میان تمام دشواریها، چراغ مطالعه را روشنتر نگه دارد.
