شصتودومین نشست امنیتی مونیخ با محورهای نظم و امنیت جهانی، روز گذشته آغاز شده و برای فردا نیز ادامه دارد. آیندهی روابط اتحادیهی اروپا و امریکا، چالشهای نظم و امنیت جهانی، نقش قدرتهای بزرگ و رقابتهای ژئوپلیتیکی، تحولات خاورمیانه و بحرانهای آن، از محورهای اصلی این نشست است.
در این نشست، سران بیش از ۶۰ کشور، رهبران بیش از ۵۰ سازمان بینالمللی و نمایندگان ۱۱۵ کشور حضور دارند تا در بارهی چالشها وسیاستگذاریهای امنیتی جهانی گفتوگو کنند.
در روز نخست این نشست، اشتراککنندگان از فروپاشی نظم جهانی هشدار داده و خواستار اقدام جمعی برای احیای آن شدند. فریدریش مرتس، نخستوزیر آلمان، در محفل گشایش نشست مونیخ گفت که جهان امروزی بیشتر بر مبنای خواست قدرتهای بزرگ بنا شده است. او با انتقاد از دونالد ترامپ، رییسجمهور امریکا، گفت که این کشور با اقدام به تنهایی به حد نهایی قدرت خود رسیده و ممکن است نقش خود را به عنوان رهبر جهانی از دست داده باشد. به گفتهی نخستوزیر آلمان، «در عصر رقابت قدرتهای بزرگ، حتا امریکا نیز قدرت کافی برای عمل به تنهایی را نخواهد داشت؛ عضویت در ناتو تنها مزیت رقابتی اروپا نیست، بل که مزیت رقابتی امریکا نیز است؛ پس بیایید با هم اعتماد فرااتلانتیک را احیا کنیم.»
همزمان با این، امانوئل مکرون، رییسجمهور فرانسه، بر لزوم اروپای قوی و مستقل در ساختار امنیتی جهان تأکید کرده و از برخی سیاستهای امریکا در برابر نظم جهانی انتقاد کرد. «جهان باید به ظرفیتهای اروپا احترام بگذارد؛ اگر میخواهیم در قارهی اروپا و فراتر از آن جدی گرفته شویم، باید به جهان نشان دهیم که بدون تزلزل از منافع خود دفاع میکنیم.»
امروز نیز روز دوم این نشست بود؛ شرکتکنندگان در روز دوم شامل مارکو روبیو، وزیر امور خارجهی امریکا، ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهور اوکراین، اورسولا فون، رییس کمیسیون اروپا و نمایندگان شماری از کشورهای دیگر بود.
مارکو روبیو، وزیر خارجهی امریکا، در این نشست بر اهمیت اتحاد میان امریکا و اروپا تأکید کرد. او افزود: «ما متعلق به هم استیم؛ امریکا در صورت لزوم آمادهی عمل به تنهایی است، اما ترجیح میدهد همراه با متحدان اروپاییاش به مقابله با چالشهای فوری بینالمللی بپردازد.»
وزیر امور خارجهی امریکا، خواستار اصلاح و بازسازی نهادهای جهانی شد و افزود که سازمان ملل متحد، عملاً نقشی در حل درگیریهای فوری مانند جنگ در غزه نداشته است.
با این که نگرانیهای امنیتی در خاورمیانه بخشی از بحثهای نشست امنیتی مونیخ خواهد بود؛ اما نمایندهای از افغانستان و ایران در این نشست حضور نداشته و دعوت نشده اند.
شماری از آگاهان روابط بینالملل، به این باور اند که حضور نمایندهی امارت اسلامی در این گونه نشستها نقش مهمی در پاسخگویی افغانستان در برابر نگرانیهای جهانی داشته و زمینهی تعامل میان جامعهی جهانی و افغانستان را فراهم میکند.
نجیبالرحمان شمال، آگاه روابط بینالملل، میگوید: «متأسفانه افغانستان چهار سال سرپرست باقی مانده و تغییر در سیاستها نیامده تا مورد قبول جهان باشد؛ به همین دلیل، در این نشستها صحبتهایی که در بارهی افغانستان میشود، تأثیری چندانی روی افغانستان نداشته و بحثها یکجانبه خواهد بود.»
در نشست مونیخ، قرار است در کنار موضوعهای محوری، بحثهای جانبی و پنلهای تخصصی در بارهی جنگ اوکراین، اصلاح و بازسازی نهادهای بینالمللی و راهکارهای تقویت توان دفاعی اروپا نیز برگزار شود تا راهکارهای عملی برای مقابله با تهدیدهای جهانی و منطقهای بررسی شود.
