رؤیای یافتن کار و ساختن آیندهی بهتر، برای پنج جوان باشندهی ولسوالی چمتال بلخ به سفر بدون بازگشت بدل شد. در روستای «قاسم جان» چمتال امروز خانههایی که چند روز پیش جوانان شان را با امید بدرقه کرده بودند، میزبان مراسم سوگواری است. این پنج جوان حدود یک هفته پیش برای سفر به ایران به راه افتاده بودند و در جریان عبور از دشتهای نیمروز، بر اثر تشنگی و گرمای شدید جان باختند؛ اکنون پس از انتقال به زادگاه شان به خاک سپرده میشوند.
عبدالخبیر، پدر یکی از قربانیان، با صدایی که اندوه در آن موج میزند، میگوید که پسر ۱۹سالهاش با اصرار فراوان توانست رضایت خانواده را برای رفتن به سفر به دست آورد. «بسیار اصرار کرد تا اجازهی رفتن گرفت؛ از نیمروز یکشنبه حرکت کردند. دوشنبه هرچه تماس گرفتم، شماره خاموش بود. آخرهای روز جواب داد و گفت دو موتر بودند، یکی در دشت خراب شده. بعد از آن دیگر خبری نشد تا این که مسئولان نیمروز با من تماس گرفتند.»
محمد(نام مستعار ) از نزدیکان محمدشکیب، یکی از جانباختگان این رویداد، میگوید این جوانان تنها برای یافتن کار و تأمین نان خانوادههای شان راه مهاجرت را در پیش گرفته بودند. «این جوانها به خاطر یک لقمه نان رفتند تا برای پدر و مادر خود یک لقمه نان حلال بیاورند؛ قضا و تقدیر بود همین قسم از بین رفتند.»
در میان جمعیت عزادار، همصنفیهای قربانیان نیز حضور دارند؛ جوانانی که تا چند روز پیش در یک صنف درس میخواندند، اما امروز برای آخرین بار دوستان شان را بدرقه میکنند. آنها از امارت اسلامی میخواهند زمینهی کار و آموزش را برای جوانان فراهم کند تا فردی ناچار نشود برای یافتن آیندهی بهتر، راه پرخطر مهاجرت غیرقانونی را در پیش گیرد.
معین، یکی از دوستان قربانیان، میگوید: «آنها برای کار رفته بودند. همصنفیهای من بودند؛ متین و شکیب برای ساختن آیندهی شان راهی این سفر شدند.»
محمد صابر، یکی دیگر از دوستان قربانیان، نیز میگوید که بسیاری از جوانان به دلیل نبود فرصتهای شغلی و آموزشی، ناچار به مهاجرت غیرقانونی میشوند. «خواست ما از حکومت این است که برای جوانان زمینه تحصیل و کار را فراهم کند تا دیگر مجبور نشوند کشور را ترک کنند و جان شان را در مسیر قاچاق از دست بدهند.»
محمد یونس، از باشندگان روستای قاسمجان در بلخ، این رویداد را فاجعهی بزرگ برای روستا میداند. «این یک فاجعه غمانگیز برای قریه ماست. پنج تن از جوانان ما به دلیل بیکاری و نداشتن آینده روشن، راه مهاجرت را در پیش گرفتند، اما هرگز به مقصد نرسیدند و در ریگزارها و دشتهای سوزان جان باختند.»
محمدفتح رشیدی، یکی از بزرگان محل، میگوید بیشتر قربانیان بین ۱۷ تا ۱۹ سال داشتند و شماری از آنها دانشآموزان صنف یازدهم بودند. او از نهادهای مسئول میخواهد این پرونده را به گونهی جدی بررسی کنند تا ابعاد این رویداد روشن شود. «این جوانان برای کار عازم ایران شده بودند، اما در مسیر با این حادثه روبهرو شدند. امروز مراسم خاکسپاریشان برگزار میشود. حدود یک هفته پیش حرکت کرده بودند و سه تا چهار روز پیش به خانواده یکی از آنها اطلاع داده شد. براساس اطلاعاتی که به ما رسیده، قاچاقبران آنها را در مسیر رها کرده اند.»
در همین حال، گلمحمد قدرت، سخنگوی فرماندهی امنیهی نیمروز، میگوید پنج جانباختهی این رویداد همگی باشندگان ولایت بلخ بودند و عملیات جستوجو برای یافتن دیگر اعضای این گروه همچنان ادامه دارد. «چهارده تن هنوز ناپدید استند. نیروهای ما منطقه را بررسی کرده اند، اما تا اکنون مورد تازهای یافت نشده است. پنج نفری که اجسادشان پیدا شده، همگی باشندگان مزارشریف اند و عملیات جستوجو و نجات همچنان ادامه دارد.»
پیش از این، مسئولان محلی در نیمروز، تأیید کرده بودند که این پنج نفر عضو یک گروه ۱۹نفره بودند که قصد داشتند به گونهی غیرقانونی وارد ایران شوند. سرنوشت ۱۴ تن دیگر این گروه همچنان نامعلوم است.
