در ولایتهای دورافتاده، بسیاری از زنان به دلیل محدودیتهای اقتصادی با مشکلات فراوانی روبهرو استند، اما نادیه، باشندهی ولسوالی «نرنگ» کنر، با پشتکار خود ثابت کرده که حتا از خانه نیز میتوان درآمدزایی کرد.
همزمان با شدتگرفتن سرما در افغانستان، شماری از خانوادههای زلزلهزده در ولسوالی نورگل کنر، میگویند که با گذشت ماهها از زمینلرزهی این ولایت، هنوز زیر
زرغونهی ۳۵ساله، باشندهی کنر و مادر سه فرزند، سه سال پیش در یک برنامهی آموزشی زراعتی ویژهی زنان اشتراک کرد؛ برنامهای که هدف آن آموزش شیوههای ایجاد و مدیریت باغچههای خانگی بود. او پس از پایان این دوره، در کنار خانهاش یک باغچهی کوچک سبزی ایجاد کرد؛ اقدامی که به گفتهی خودش، آغاز راهی تازه در زندگیاش بود.
زمینلرزهی پسین در کنر، افزون بر تلفات و ویرانی گستردهی خانهها، آسیبهای جدی و چندلایهای بر منابع طبیعی، زیربناهای اقتصادی و اکولوژیکی منطقه برجا گذاشته است. یافتههای پژوهشی که از سوی سلاموطندار انجام شده است، نشان میدهد که پیامدهای این فاجعه، طیف وسیعی از نابودی منابع آب و جنگلات، کشاورزی و دامداری را در بر میگیرد.
یافتههای این نظرسنجی، نشان میدهد که سه ماه پس از زمینلرزهی مرگبار در کنر، ۹۷.۴ درصد باشندگان نظرسنجیشده، نشانههای روانی دارند و ۶۸ درصد کودکان زیر پنج سال با سوءتغذیه و بیماری دستوپنجه نرم میکنند. از سویی هم، بیماریهای ناشی از آب آلوده، شایعترین مشکلات بهداشتی در میان آسیبدیدگان به شمار میرود.
سلاموطندار در نتیجهی نظرسنجی میدانی ۱۰۶۱ خانوادهی آسیبدیدهی زمینلرزه در کنر، وضعیت زنان و کودکان را پس از این زمینلرزه بررسی کرده است؛ اقشاری که به دلیل محدودیتهای جنسیتی، وابستگی اقتصادی و مانعهای فرهنگی، بیش از همه آسیب دیده و با چالشهایی روبهرو اند. یافتههای نظرسنجی، نشان میدهد که زنان پس از زمینلرزه در کنر بیشترین آسیب را در بخش سلامت جسمی و روانی، تغذیه و مراقبتهای بارداری و زایمان متحمل شده اند.
صندوق پشتیبانی از کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف)، اعلام کرده که در پی زمینلرزه در کنر، هزاران خانوادهای که خانههای خود را از دست داده، با سرمای شدید و دمای زیر صفر درجه سانتیگراد روبهرو استند.
به گفتهی یونیسف، این نهاد در حال توزیع کیتهای زمستانی برای بیش از شش هزار خانوادهی آسیبدیده است تا از کودکان در برابر سرمای شدید محافظت شود.
این نظرسنجی توسط مؤسسهی رسانهای سلام افغانستان (رادیو سلاموطندار) روی ۱۰۶۱ خانوادهی آسیبدیده در ولسوالی سوکی کنر انجام شد. پاسخدهندگان، بیشتر مردان (۹۹.۵ درصد) با سطح سواد پایین (۶۱.۳ درصد بیسواد) و مشاغل کشاورزی-دامداری (۳۲.۶ درصد) بودند. یافتههای نظرسنجی، نشان میدهد که ۱۳.۲ درصد خانوادهها دستکم یک کشته داشتند؛ در حالی که ۴۲.۹ درصد خانوادهها زخمی داشتند که از این میان، ۲۵.۵ درصد زخمی شدید بودند. عمدهترین علت مرگ، قرارگرفتن زیر آوار و سقوط از ارتفاع بوده است. بحران جابهجایی نیز وسیع است؛ به طوری که ۹۲.۴ درصد از خانوادهها مجبور به ترک خانه شدند که از این شمار ۶۷.۱ درصد به صورت موقت و ۲۵.۳ درصد به صورت دائم آواره شدند.
مؤسسهی رسانهای سلام افغانستان (رادیو سلاموطندار) امروز (یکشنبه، ۲۳ قوس) در نشستی در کابل با حضور مسئولان ادارهی ملی آمادگی مبارزه با حوادث، وزارت زراعت، آبیاری و مالداری، یونسکو، نهادهای پشتیبان رسانهها و فعالان حقوق زن، نتیجهی نظرسنجی تازهاش در بارهی آسیبدیدگان زمینلرزه در کنر را همگانی کرد. در این نظرسنجی در بارهی وضعیت بهداشتی مردم، وضعیت زنان و تأثیر زمینلرزه بر زراعت و مالداری، با ۱۰۶۱ خانواده گفتوگو شده است.
ذبیحالله مجاهد، سخنگوی امارت اسلامی، اعلام کرده که در نتیجهی حملههای پاکستان بر دو ولایت چهار غیرنظامی زخمی شده اند.
سازمان پزشکان بدون مرز، گزارش داده که زمینلرزهی کنر، یکی از مرگبارترین رویدادهای طبیعی در ده سال پسین در افغانستان بوده که ۲۲۰۰ تن در
زمینلرزهی نهم سنبله در ولسوالی چوکی (څوکی) کنر، در کنار تلفات درشت انسانی و ویرانیهای گستردهای که بهجا گذاشت، به دامداری در این ولسوالی نیز زیان جدی وارد کرده است. این آسیبها در مناطق اندرلچک و فهوسیری ولسوالی چوکی بیشتر بوده است.
به دنبال درخواستهای آسیبدیدگان زمینلرزهی مرگبار در کنر برای ساخت سرپناه دایمی، مسئولان در ریاست شهرساز و مسکن این ولایت، میگویند که کار ساخت خانهها برای آسیبدیدگان در دو ولسوالی آغاز شده است.
شماری از باشندگان روستای «امریو» در دری دیوهگل ولسوالی سوکی (څوکی) کنر، میگویند که پس از زمینلرزهی این ولایت، دسترسی شان به آب آشامیدنی محدود شده است.
شماری از باشندگان روستای «فهوسیری» ولسوالی چوکی (څوکی) کنر، میگویند که زمینلرزهی منابع آبی در این ولسوالی را از بین برده است.
مسئولان ریاست معارف کنر، میگویند که روند آموزش در ولسوالی سوکی (چوکی) این ولایت پس از زمینلرزهی پسین دوباره به حالت عادی بازگشته و تلاشها برای بازسازی مکتبهای تخریبشده در این ولسوالی ادامه دارد.
به گفتهی مسئولان، زمینلرزهی نهم سنبلهی سال روان زیانهای سنگینی به بخش معارف وارد کرده و در نتیجهی آن، بیش از۳۰۰ دانشآموز و آموزگار جان باخته و زخمی شده اند.
