سلمهدوزی برای شماری از زنان در نورستان، فراتر از یک هنر سنتی، راهی برای کسب درآمد و کمک به تأمین هزینههای خانواده است؛ اما محدودبودن فرصتهای کاری، نیاز به آموزش و نبود برنامههای حمایتی برای بازاریابی محصولات، گسترش این حرفه را با چالش روبهرو کرده است.
زلیخا، ۲۸ساله، حدود یک سال است که سلمهدوزی میکند. او میگوید درآمد حاصل از این کار، هر چند اندک، به تأمین بخشی از نیازهای زندگیاش کمک میکند. «درآمدش زیاد نیست، اما برای مصارف روزمره، خرید لباس و وسایل شخصی و بعضی هزینههای خانواده کمک میکند. همین درآمد کم هم مهم است، چون باعث میشود که در تأمین هزینههای خانه سهم داشته باشم.»
شکیلا، ۳۱ساله نیز، نزدیک به سه سال است که به سلمهدوزی مشغول است. او میگوید درآمد این حرفه بخشی از هزینههای خانوادهاش را تأمین میکند و در برآوردهشدن نیازهای روزمره و آموزشی فرزندانش نقش دارد. «این درآمد برای خانوادهام کمک خوبی است. بیشتر پولی را که به دست میآورم، برای خرید نیازهای خانه، لباس و مصارف آموزشی کودکان مصرف میکنم.»
زهره، ۲۴ساله نیز، به دلیل محدودبودن فرصتهای کاری برای زنان، سلمهدوزی را انتخاب کرده است. او میگوید: «در منطقه ما فرصتهای کاری برای زنان خیلی محدود است. به همین دلیل سلمهدوزی را انتخاب کردم؛ هم یک هنر محلی است و هم میتواند برایم درآمد ایجاد کند.»
بیبی آمنه، ۲۷ساله و آموزگار در یکی از کارگاههای سلمهدوزی در نورستان، میگوید تلاش دارد این مهارت را به دختران دیگر نیز، آموزش دهد تا زمینهی یادگیری و اشتغال بیشتری برای آنها فراهم شود. «اگر فرصت و امکانات بیشتری داشته باشیم، میتوانیم در این زمینه شاگردان بیشتری را تربیت کرده و برای خود و دیگران فرصت اشتغالزایی پیدا کنیم.»
کارشناسان اقتصادی نیز آموزش، حمایت مالی و دسترسی به بازار را از عاملهای مهم گسترش این حرفه میدانند.
سید احمد، کارشناس اقتصادی، میگوید سلمهدوزی به دلیل خانگیبودن و نیاز به سرمایه اندک، میتواند به منبع درآمد زنان و دختران تبدیل شود. «سلمهدوزی میتواند منبع خوبی برای درآمد پایدار زنان در نورستان باشد؛ زیرا از تولیدات خانگی است و با سرمایهگذاری اندک انجام میشود. اگر بازار مناسب، آموزش و حمایت مالی فراهم باشد، زنان میتوانند به طور مستمر درآمد کسب کنند.»
با این حال، نبود برنامههای حمایتی برای توسعهی این حرفه و بازاریابی محصولات آن، یکی از چالشهایی است که در این زمینه مطرح میشود.
لقمان حکیم، سرپرست ریاست صنعت و تجارت نورستان، میگوید: «ما تا اکنون هیچ برنامهای برای حمایت از محصولات سلمهدوزی یا گسترش بازار فروش آنها راهاندازی نکردهایم.»
با وجود محدودیتهای موجود، سلمهدوزی برای شماری از زنان و دختران فرصتی برای آموختن مهارت و کسب درآمد فراهم کرده است؛ فرصتی که به گفتهی زنان و کارشناسان، با آموزش بیشتر، حمایت مالی و ایجاد بازار مناسب میتواند گسترش یابد و نقش بیشتری در اقتصاد خانوادهها ایفا کند.





