ضمیر کابلوف، نمایندهی ویژهی روسیه برای افغانستان، میگوید که تنشها میان پاکستان و امارت اسلامی روند اجرای پروژههای مشترک منطقهای کشورش در افغانستان را با تأخیر روبهرو کرده است.
کابلوف، میافزاید که کارهای عملی ساخت راهآهن افغان-ترانس و یک کارخانهی تصفیه نفت هنوز آغاز نشده و این پروژهها در مرحلهی طراحی باقی مانده است. «پروژهی خطآهن افغان- ترانس نیازمند ثبات و همکاری منطقهای است؛ افغانستان بخش بزرگی از فرآوردههای نفتی خود را از روسیه وارد میکند و نبود تولید داخلی اهمیت این طرح را افزایش داده است.»
در سوی دیگر، ذبیحالله مجاهد، سخنگوی امارت اسلامی، میگوید که تنشها و نبود تفاهم میان کشورها میتواند برنامههای اقتصادی را متأثر کند. مجاهد با تأکید بر اهمیت پیشبرد پروژههای اتصال منطقوی میافزاید که امارت اسلامی خواهان تقویت همآهنگی و حل اختلافها از راه گفتگو بوده و از کشورهای منطقه میخواهد برای تأمین امنیت پایدار و رشد اقتصادی مشترک گام بردارند. «پیشرفت اقتصادی منطقه یک اولویت است و به نفع تمام کشورهاست؛ مسایلی که مشکلات را به بار میآورد باید از راه گفتگو و تفاهم حل شود؛ در این راستا کشورهای منطقه رول دارد و از رول خود برای تأثیرگذاری امنیت درازمدت استفاده کنند.»
توافق تهیهی طرح تخنیکی و اقتصادی راهآهن افغان-ترانس در ۲۰۲۵ امضا شد و قرار بود تا اوایل ۲۰۲۶ تکمیل شود؛ اما به دلیل ناامنی این روند دستکم چند سال به تعویق افتاده است.
شماری از آگاهان مسائل اقتصادی، میگویند که ثبات سیاسی و امنیتی، شرط اساسی برای موفقیت پروژههای بزرگ اقتصادی در افغانستان است. محمدآصف ستانکزی، آگاه مسائل اقتصادی، میگوید: «اکثر پروژههای اقتصادی افغانستان وابسته به امنیت و ثبات سیاسی است که اثر مستقیم بالای پروژههای اقتصادی دارد.»
تا اکنون تلاشهای دیپلماتیک برای کاهش تنش میان امارت اسلامی و پاکستان به نتیجهای نرسیده است. پیشتر مقامهای روسیه گفته بودند که این کشور در صورت درخواست پاکستان و امارت اسلامی آمادهی میانجیگری میان دو کشور است.
