در حالی که بزکشی به عنوان یکی از نمادهای فرهنگی و هویت ملی افغانستان شناخته میشود، یافتههای این گزارش نشان میدهد که این ورزش با چالشهای جدی از جمله خطرهای جانی، کمبود حمایتهای مالی و درآمد ناکافی، روبهرو است. این گزارش بر بنیاد گفتوگو با ۱۸ چاپانداز جوان از ولایتهای بدخشان، تخار، بغلان، کندز و پنجشیر تهیه شده است و همه گفتوگوشدگان تجربهی آسیبدیدگی را در جریان بزکشی داشته اند.
نمایشگاه محصولات محلی زیر عنوان «ارائه بازار»، روز پنجشنبه، ۲۷ قوس، در شهر فیضآباد، مرکز بدخشان، گشایش یافت. در این نمایشگاه، دهها غرفه به عرضه و نمایش تولیدهای داخلی اختصاص یافته که در آن صنایع دستی بومی، فرآوردههای لبنی محلی، عسل طبیعی، غذاهای سنتی، پوشاک اصیل بدخشانی و دیگر تولیدهای وطنی، به نمایش گذاشته شده است.
شماری از باشندگان و فرهنگیان لوگر، خواستار ساخت یک موزیم معیاری و اساسی در این ولایت برای نگهداری آثار باستانی اند. آنها، به سلاموطندار میگویند که لوگر دارای آثار و مناطق باستانی زیاد است و لازم است برای نگهداری از آنها یک موزیم معیاری ساخته شود. به گفتهی آنها، با ساخت یک موزیم معیاری در لوگر، توجه گردشگران داخلی و بیرونی نیز به این ولایت بیشتر جلب خواهد شد.
یافتههای سلاموطندار از گفتوگو با ۴۸ جوان (۳۸ پسر و ۱۰ دختر) در ۱۶ ولایت افغانستان نشان میدهد که علاقهمندی جوانان و حضور آنها به رشتههایی مانند رسانه، نویسندگی، شاعری، سینما، نقاشی، گرافیک و عکاسی در سالهای پسین کمرنگ شده است. نبود زمینههای مناسب کاری و نبود پشتیبانیهای فرهنگی، سبب شده که شماری از جوانان انگیزهی خود را از دست بدهند.
نمایشگاه چهارروزهی آثار مینیاتوری و نقاشی، زیر نام «نون و نقطه» روز چهارشنبه، ۲۸ عقرب، از سوی گروه هنری افق با همکاری ریاست اطلاعاتوفرهنگ هرات در تالار «علامه صلاحالدین سلجوقی» این ولایت گشایش یافت.
امروز (سهشنبه، ۲۹ میزان)، روز ملی زبان اوزبیکی است. از این روز، همهساله در افغانستان و بیرون از این کشور از سوی گویندگان آن گرامیداشت میشود. امسال، از روز ملی زبان اوزبیکی چند روز پیش در کابل و شماری دیگر از ولایتها و بیرون از کشور بزرگداشت شد. شماری از فرهنگیان، استادان دانشگاهها و جوانان، روز جمعه، ۲۵ میزان، در برنامهای زیر نام «جایگاه زبان اوزبیکی در افغانستان» در کابل، از این روز بزرگداشت کردند.
مسئولان ریاست معارف هرات، میگویند که یک نهاد در این ولایت شش مکتب میسازد. رحمتالله جابر، رییس معارف هرات، میگوید که کار ساخت دو مکتب در ولسوالی انجیل و چهار مکتب دیگر در ولسوالی رباطسنگی این ولایت آغاز شده است. جابر، تأکید میکند که این شمار مکتب با پشتیبانی یک نهاد به ارزش ۴۰۰ هزار دالر ساخته میشود. رییس معارف هرات، میافزاید که ساخت ساختمانهای معیاری، ایجاد فضای آموزشی مصون و مجهزکردن امکانات برای مکتبها، از اولویتهای این ریاست است.
مکتب ابتدائیهی «امام هادی» در ساحهی «قلعهی امیرمحمدخان» شهر غزنی، یکی از این مکتبها است که در جریان سال گذشته با همکاری مالی مردم ساخته شده است و اکنون بیش از ۱۰۰۰ دانشآموز دختر و پسر در زمانهای جداگانه در آن سرگرم آموزش اند؛ دانشآموزانی که پیش از این در اتاقهای فرسودهی یک ساختمان کرایی آموزش میدیدند.
در روزگاری که محدودیت بر زندگی دختران افغان سایه افکنده، شماری از دختران جوان در هرات با امید و علاقهی فراوان، به هنر تذهیب رو آورده اند و با زبان بیکلام رنگ و قلم سخن میگویند و در پناه این هنر، به دنبال حفظ آرامش و امید برای آیندهی شان هستند. به گفتهی این دختران، هنر برای شان تبدیل به پناهگاهی امن در دل تاریکیها و محدودیتهای روزافزون شده است.
در شهر جلالآباد، مرکز ننگرهار و ولسوالیهای اطراف آن، بیشتر وقتها مشاعرههای فرهنگی برگزار میشود که در آن شمار بسیاری از شاعران و نویسندگان جوان شرکت میکنند. این برنامهها، برای شاعران جوان فرصتی شمرده میشود تا ذوق و استعداد خود را نشان دهند و در عین حال، سخنانی را که بیان آنها به زبان ساده برای شان دشوار است، در قالب شعر به دیگران منتقل کنند.
زندگی در شهرها در کنار برخی آسانیها، محدودیتها و چالشهایی نیز دارد که فعالیتها و امور روزمرهی شهروندان را کمی دشوار و فشارهای روانی روزانهی آنها را بیشتر میکند. به باور روانشناسان، برای رهایی یا مقابله با این فشارها و خستگیهای ذهنی، نیاز است که خانوادهها برای تفریح وقت بگذارند.
در جوامعی با ساختارهای محافظهکارانه که زنان با محدودیتهای فرهنگی و اجتماعی متعددی روبهرو اند، ایجاد فضاهای خدماتی ویژهی بانوان میتواند گامی مؤثر در مسیر توانمندسازی و حفظ سلامت آنان باشد. یکی از نمونههای موفق در این زمینه، کلینیک دندانپزشکی بانو نصیبه سعادت در بامیان است که با فراهمکردن محیطی کامل زنانه، توانسته اعتماد گستردهی بانوان را جلب کرده و خدمات مؤثری ارائه دهد.
در حالی که جوانان در افغانستان از بیکاری بیداد میکنند و شماری برای یافتن کار ناگزیر به مهاجرت میشوند، صنایع بومی و سنتی که میتواند فرصتهای کاری ارزشمندی را در کشور فراهم کند، در آستانهی فراموشی و رکود قرار گرفته است.
مسئولان محلی در غزنی، از آغاز کار ساخت دو گردشگاه در این ولایت خبر میدهند و میگویند که قرار است این گردشگاهها از سوی شهرداری غزنی در «چوک فرخی» و «پلان سوم» شهر غزنی ساخته شوند.
در دل کوههای تاریخی بامیان، جوانانی زندگی میکنند که با انگیزه و خلاقیت تلاش میکنند تا گردشگری این ولایت را زنده نگه دارند. از راهنمایی گردشگران گرفته تا معرفی جاذبهها در شبکههای اجتماعی، آنها نقش مهمی در رونق این صنعت دارند. بامیان، با طبیعت دستنخورده و آثار تاریخیاش، سالها است میزبان گردشگران داخلی و بیرونی است. در این میان، جوانان نقش فعالی در معرفی و پشتیبانی از این صنعت ایفا میکنند.
حج، جشنی از ایمان و شکوه بندگی و پنجمین رکن اسلام است که هر سال میلیونها مسلمان را از سراسر جهان به سوی خانهی خدا میکشاند و این مناسک فرصتی است تا مسلمانان از هر گوشهی جهان در دل صحراهای سرزمین وحی گرد هم آیند و پیمان بندگی و ایمان خود را تازه کنند.
