در روزگاری که مشکلات اقتصادی، زندگی بسیاری از خانوادهها را با دشواری روبهرو کرده، قرض حسنه هنوز هم به عنوان یکی از سنتهای پسندیده در میان شهروندان جایگاه ویژهای دارد؛ سنتی که بر پایهی همدلی، اعتماد و کمک بنا شده است.
شماری از شهروندان، میگویند که این سنت در روزهای دشوار، جان و زندگی خانوادهها را نجات داده و مشکلات شان را حل کرده است.
طاهر، باشندهی کاپیسا، میگوید که وقتی پسرش بیمار بود، با گرفتن قرض از همکارانش توانست خطر مرگ احتمالی او را برطرف کند. «پسرم در شفاخانه بود؛ به همکارم گفتم یک مقدار پول برایم قرض حسنه بده؛ همکارم کمک کرد و در همان لحظه برایم خیلی مفید واقع شد.»
زمان، باشنده شهر کابل، دادن قرض حسنه را سنتی پسندیده میان شهروندان عنوان کرده و میگوید که در این رابطه قرضدهنده بایستی صبور باشد و قرضگیرنده نیز برای ادای آن بکوشد. به گفتهی زمان، «هر زمانی که قرض میگیریم، باید در وقت مناسب پس بدهیم؛ کسانی که قرض میدهند صبور باشند تا کسی که قرض گرفته برای شان پس بدهد.»
احمد، باشندهی پروان نیز، قرضدهی در میان شهروندان را سنتی نیک میداند که در روزهای دشوار نیازی را برآورده میکند. در یک اداره کار میکنم و همکارایم حدود ۷۰ هزار افغانی برایم قرض حسنه دادند؛ وقتی معاش گرفتم کمکم قرض همه را دادم؛ این کار خیلی ثواب دارد.»
جامعهشناسان نیز، میگویند که گسترش «قرض حسنه» به عنوان عرف، میتواند نقش مهمی در کاهش فشارهای اقتصادی و تقویت اعتماد میان مردم داشته باشد. آنها، تأکید میکنند که صداقت، تعهد و بازپرداخت بهموقع، از عوامل مهم پایداری این سنت نیک است.
عبدالله ریحان، یکی از جامعهشناسان، میگوید که دادن قرض حسنه نه تنها مشکلات مردم را حل میکند، بل که سبب تقویت دوستی، رفاقت و همدلی میان افراد جامعه میشود. او اما تأکید میکند، افرادی که قرض میگیرند باید برای حفظ اعتماد، قرض خود را در زمان مقرر بازپرداخت کنند. «شریعت اسلامی هم به دادن قرض حسنه امر کرده است؛ اما امروزه این عرف در میان مردم کمتر شده و اعتبار از بین رفته است؛ مردم می ترسند که ممکن پول شان پرداخت نشود.»
قرض حسنه، قرضی است که بدون درخواست سود و تنها برای گرهگشایی از مشکل دیگران به آنها داده میشود. این سنت، از گذشتهها در میان شهروندان رواج داشته و امروز نیز در محلهها و میان اقوام، به عنوان یک راه انسانی برای کمک به دیگران ادامه دارد.
