با گذشت ماهها از آغاز فشارهای تازه بر مهاجران افغان در پاکستان، هزاران خانواده در این کشور همچنان در وضعیت دشوار انسانی به سر میبرند. نبود مدرکهای قانونی، تهدید اخراج، بازداشتهای گسترده و محدودیت دسترسی به خدمات نخستین، زندگی را برای بسیاری از مهاجران افغان در پاکستان دشوار کرده است.
وزیری، یکی از مهاجران افغان در شهر پیشاور، میگوید که روند تخریب اردوگاههای مهاجران در پاکستان، خانوادههای بسیاری را با مشکل بیسرپناهی روبهرو کرده است. او، از وضعیت مهاجران در پاکستان، چنین روایت میکند: «بر بنیاد فرمان دولت پاکستان، مهاجرین نهایت دچار مشکل اند؛ مهاجرینی که در اسلامآباد و لاهور قرار دارند، تمام شان اخراج شده و متباقی مهاجرینی که در ۴۲ کمپ قرار دارند، به خصوص در خیبرپشتونخواه تا سه روز فرصت داده تا اخراج شوند. آب و برق بالای شان قطع شده است.»
نوید سروری، یکی دیگر از مهاجران افغان در پاکستان، با نگرانی از شدتگرفتن بازداشت مهاجران توسط پلیس این کشور، میگوید: «مهاجرینی که در خیبرپشتونخواه زندگی میکنند، تا آخر دسمبر برای شان گفته شده که کمپ/اردوگاه را ترک کنند و بیشتر کسانی که کارت داشتند و در مکتب و پوهنتون/دانشگاه درس میخوانند، اخراج کرده و دکانداران را دکانهای شان را گرفته و مهاجرین در وضعیت سردرگمی به سر میبرند.»
در هفتههای پسین، پاکستان در ادامهی فشار بر مهاجران، روند بازداشت را شدت داده و به شمار بازداشتیها افزوده است. بر بنیاد گزارش سازمان ملل متحد، میزان بازداشت مهاجران از ۱۴ دسمبر تا ۲۰ دسمبر سال روان، در مقایسه با یک هفته پیش آن ۱۴ درصد افزایش یافته است.
فرهاد قیومی، مهاجر افغان در پاکستان، با شکایت از کمتوجهی کمیساریای عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان، میگوید که این سازمان در عمل در پاکستان فعالیت ندارد و مهاجران در وضعیت سردرگمی به سر میبرند. «وضعیت مهاجرین نگرانکننده و بحرانی است … اکنون نمیفهمم که وضعیت مهاجرین افغان مربوط کدام نهاد میشود و حکومت پاکستان هم شش ماه میشود که اخراج اجباری را شروع کرده و هنوز هم ادامه دارد.»
مسئولان در امارت اسلامی، میگویند که به بازگشتکنندگان از کشورهای همسایه مانند پاکستان، غذا، لباس و سرپناه موقت فراهم شده است و کمک نقدی نیز ارائه میشود. احمدالله وثیق، رییس کمیسیون رسیدگی به مشکلات مهاجرین، میگوید که روزانه هزاران تن به افغانستان بازگشت میکنند و تلاش میشود که به نیازهای آنها رسیدگی شود.
وثیق، میافزاید: «به تمام کمیتههای مربوطه وظایف مشخص سپرده شده تا به مشکلات مهاجرین به گونهی جدی رسیدگی شود و در کنار دیگر کمکها، کمک نقدی هم شود. همچنان، روند انتقال رایگان مهاجرین از مرزها به ولایتهای شان و کابل نیز ادامه دارد و تصمیم دیگر این کمیسیون، سرعتبخشیدن به روند توزیع زمین در شهرکهای مهاجرین و آمادهسازی فوری امکانات در این مناطق میباشد.»
به تازگی کمیساریای عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان، گفته که شمار بازگشتکنندگان افغان از پاکستان به کشور شان، در سال روان میلادی از مرز یک میلیون تن گذشته است.
