هیأت معاونت ملل متحد در افغانستان (یوناما) در گزارش تازهاش که امروز نشر شد با ابراز نگرانی در بارۀ بدرفتاری طالبان با زندانیان چون شکنجه و کشتن آنان میگوید که زندانیان در شرایط بدی قرار داشتهاند و ناگزیر به انجام کارهای اجباری نیز شدهاند.
یافتههای نخستین این نهاد از گفتوگوی رو در رو با 13 زندانی که اواخر ماه گذشتۀ میلادی در یک عملیات ویژۀ نیروهای ارتش از زندان طالبان در ارزگان آزاد شدند، نشان میدهد که این زندانیان در وضعیت بدی نگهداری میشدند و از بد رفتاری، شکنجه و کشتن غیرنظامیان و کارمندان امنیتی سخن گفتهاند. شماری از این زندانیان در بارۀ کشتهشدن کمازکم 11 تن دیگر توسط طالبان گزارش دادهاند.
در این گزارش آمده که این 13 تن مشمول گروه ۵۳ نفری از زندانیانی بودند که ماه پیش از زندانی مربوط به طالبان به نام «کلاتک» که در روستای شیرا در ولسوالی خاصارزگان ولایت ارزگان موقعیت دارد آزاد شدند.
در میان افراد آزادشده ۴۵ عضو نیروهای دفاعی و امنیتی ملی افغانستان و ۸ غیرنظامی به شمول 3 مسئول ملکی دولتی میباشند.
یوناما میگوید که بیشتر زندانیان از سال 2018 و سه تن دیگر از سال 2016 بدینسو در زندان طالبان به سر میبرند.
تدامیچی یاماموتو، نماینده ویژۀ دبیرکل ملل متحد برای افغانستان گفته که «به شدت در مورد این ادعاهای جدی پیرامون بد رفتاری، شکنجه و کشتن غیرقانونی افراد ملکی و کارمندان امنیتی و همینگونه شرایط بد توقیفگاهها نگران است.»
گزارش میافزاید، تمامی کسانیکه آزاد شدهاند، دایم به پاهایشان زنجیر بوده است و شماری از آنان بر بند پاهایشان نشانههای زخم داشتند. به جز یک نفر تمامی زندانیانیکه یوناما با آنان گفتوگو کرده از لتوکوب گزارش دادهاند.
در این زمینه:
برخی از این زندانیان گفتهاند که طالبان در جریان لتوکوب از آنان میخواستند تا معلومات بدهند و یا به اعمال خاصی اعتراف کنند، اما شمار دیگری این زندانیان گفتهاند که «بر بنیاد چیزی که برایشان گفتهشده بود، لتوکوب مجازاتی بوده است برای پشتیبانی آنان از دولت، کارکردن با آمریکاییها و یا جنگ با طالبان».
در بخشی از این گزارش آمده که تمامی این زندانیان گفتهاند که در پنج اتاق پرجمعیت در زیرزمین نگهداری میشدند، اجازه گپزدن با یکدیگر را نداشتند و در یک روز برای کمازکم هفت ساعت ناگزیر به کارکردن در بخشهایی به شمول ساخت مواد انفجاری میشدند که «خلاف قانون بشردوستانه بینالمللی میباشد.»
بر بنیاد گزارش یوناما، زندانیان در جریان زمستان در دمای زیر صفر و هوای سرد نگهداری و روزی دو بار با لوبیا و نان تغذیه میشدند و به کمکهای صحی به غیر از داروی تسکیندهندۀ درد و ضد عفونی کنندهها برای زخم به چیز دیگری دسترسی نداشتند.
این یافتههای یوناما نشان میدهد که وضعیت زندانی و برخورد با آنان مغایر با حداقل معیارها برای یکطرف درگیر در یک جنگ غیر بینالمللی میباشد.
ریچارد بنت، رئیس بخش حقوق بشر یوناما گفته است که «ملل متحد به طالبان یادآوری میکند که قانون بشردوستانۀ بینالمللی در منازعات مسلحانۀ بینالمللی و غیر بینالمللی قابل اجرا میباشد. این قانون میگوید که افرادی که به صورت مستقیم در درگیریها سهیم نیستند و یا کسانیکه از این کار دست کشیدهاند، همیشه باید با آنان برخورد انسانی صورت گیرد«.
طالبان این گزارش را مغرضانه و نادرست خوانده میگویند که این گزارش یکطرفه است و با انتقاد از یوناما گفتهاند که چرا از بدرفتاری در زندانهای زیر ادارۀ دولت و آمریکا گزارش نمیدهد.
