بیرلشگن ملتلر تشکیلاتینینگ علمی، مدنی و اورگهتیش خلق ارا تشکیلاتی یا-ده یونسکو دفتری مسؤوللرینینگ ایتیشیچه، غور ولایتینینگ جام مناری توغریسیده اولرنینگ تیکشیروولری یکونلنگن و تیزلیکده اونینگ قیته قوریش ایشی باشلنهدی. اوشبو منارنی قیته قوریش خرجتی حکومت تامانیدن توللنهدی.
یونسکوده مدنیت و اجادی اقتصادیات اوچون افغانستان ملی برنامهسی باشلیغی سارا نصرتینینگ ایتیشیچه، چیت ایللیک متخصصلر جام مناری قیته قوریلیشیده سهم آلیش اوچون تیارگرلیک کورستگن؛ بیراق اولر افغانستان بیلیم یورتلری اینیقسه هرات بیلیم یورتینینگ همکارلیگیده مذکور منارنی قیته قوریش ایشینی باشلهگن.
خانم نصرتی گه کوره، جام مناری بوندن آلدین هیچ بیر کیشی و اداره تامانیدن قیته قوریلمهگن، بیراق هریرود و جام دینگیزلرینی یاز موسومی سوو تاشقینلری تهدیدلریدن سقلش اوچون، یالغیز استنادی دیوارلری قوریلگن.
نصرتینینگ کوپهیتیریشیچه، جام مناری اطرافیده موجود بولگن تاریخی و بهالی آبدهلرنی چیقاریش خصوصیده ناقانونی قازیلگن چقورلر، هریرود و جام دینگیزلری موجودلیگی و شونینگدیک، اوشبو منار اطرافیده سوو ییتیب کیلگنی باعث، بو منار مقاومتینی قولدن بیرگن.
اونینگ کوپهیتیریشیچه، حاضر جام منارینی جدی بیر نرسه تهدید قیلمهیدی، بیراق منارنینگ دیکورلری و کاشیلری بوزیلماقد؛ شو یوزهدن اولر، منارنی سقلش، پتهلرینی قیته قوریش و شونینگدیک، منار سقفینی قوریش گه تیارگرلیک آلهدیلر.
باشقه تاماندن، غور ولایتینینگ مدنیت و معلومات ریاستی باشلیغی فخرالدین آریاپورنینگ سلاموطندارگه ایتیشیچه، جام منارینی حاضرگی وضعیتی خواطرلی دیر و زمان اوتیشی بیلن اوشبو منار باد و یامغیر برابریده مقاومتینی قولدن بیرهدی.
آریاپورگه کوره، جام مناری تیزلیکده قیته قوریلیب و ینگیلشتیریلمهگن صوترده، کیلهجک 5 ییلگچه ییقیلیب توشیشی ممکن.
غور ولایتینینگ جام مناری، میلادی 12- عصرده غوریلرنینگ حاکمیتیده قوریلگن و حاضر خاص مدنی اهمیت گه ایگه بولگن؛ بیراق اوشبو منارنی ایریم قسمتلری کیینمه کیین اوروشلر، تاریخی و مدنی آبدهلری تالان قیلینگنی نتیجهسیده بوزیلیب و اوز مقاومتینی طبیعی و غیر طبیعی حادثهلر برابریدن قولدن بیرگن.
