شیخ محمد احمد الطیب، امام اعظم مسجد الازهر و یکی از بلندپایهترین مقامهای مذهبی اهل تسنن در سراسر جهان، سوزاندن معاذ کساسبه خلبان اسیرشدۀ اردنی را به دست گروه دولت اسلامی به شدت نکوهش کرده و گفته است که گروه دولت اسلامی گروهی محارب با خدا و پیامبر است.
شیخ الازهر با اشاره به آیه سی و سه سوره مائده در مورد مجازات محارب میگوید: کشتن، به صلیب کشیدن، قطع یک دست و یک پای در دو جهت مخالف و یا رانده شدن از سرزمین، مجازات محارب با خدا و پیامبر میباشد.
فتوای تند شیخ الازهر پس از آن ابراز شد که گروه دولت اسلامی، ستوان کساسبه خلبان اردنی را که مدتها در اسارت خود داشت، به شکل فجیعی در آتش سوزاند.
آقای احمد الطیب گروه داعش را "تروریستهای پست" لقب داده و میگوید که این گروه، شیطان صفت اند.
سلمان بن فهد بن عبدالله العوده، از علمای اسلامی عربستان سعودی نیز این عمل گروه دولت اسلامی را به شدت تقبیح کرده است و نوشته است: «سوزاندن، جنایتی پلید است که توسط قانون شرع مردود شناخته شده، دلیل آن هر چه باشد».
محمد الشلبی مشهور به أبوسیاف، یکی از افراطیترین روحانیان جهادی، که مدت ده سال است که در کشور اردن زندانی است، در اظهارنظری در مورد زنده سوزاندن انسان گفته است که این عمل، عملی اسلامی نیست و گروه داعش با این کار خود حمایت دیگر گروههای جهادی را از دست خواهد داد.
اکثر دولتهای اسلامی و برخی از کشورهای غربی، این اقدام داعش را به شدت محکوم کرده اند و آن را خلاف ارزشهای انسانی و اسلامی دانسته اند. دولت اردن در واکنش به این رویداد، گفته است که برای سرکوب داعش از تمام توان خویش استفاده خواهد کرد. در اولین گام نیز، دولت اردن دو اسلامگرای افراطی، که قبلاً محاکمه شده بودند را اعدام کرد.
گروه داعش خلبان اردنی را پس از سر بریدن دو شهروند جاپانی به آتش کشید. هم زنده سوزاندن خلبان اردنی و هم واکنش تند شیخ الازهر از چند منظر قابل تأمل و بررسی است.
به نظر میرسد که گروه داعش پس از پخش سلسلهیی از ویدیوهایی که در آن اسیران خود را سر میبرد، به این نتیجه رسیده که نشان دادن خشونت به شیوه سر بریدن تا اندازهیی تکراری شده و دیگر قادر نیست تا چهرۀ غضبآلود و خشونتبار از این گروه به نمایش بگذارد. البته استدلال خود گروه داعش، در به آتش زدن خلبان اردنی چیز دیگری است؛ آنها بر این باورند که ما همان کاری را با این خلبان کردیم که او با ما کرده بود. با انداختن بمب بر سر خانههایمان، ما را به آتش میکشید و از بین میبرد.
در همین حال واکنش شیخ الازهر نیز تعجب برانگیز خوانده شده است. چون آقای احمد الطیب و بسیاری از همفکرانش، هیچگاه در مقابل سر بریدنهای پی در پی گروه دولت اسلامی لب به انتقاد باز نکرده و صرفاً سکوت اختیار کرده بودند. همچنان این فقیهان، در مقابل اکثر اقدامهای گروه بوکوحرام ساکت بودند و در برخی موارد، از این گروه دفاع نیز کردند.
همچنان گفته میشود، فتوای شیخ الازهر از لحاظ سابقه صدور چنین فتواهایی، بسیار کمسابقه است و فتوایی عجولانه و از سر احساسات است. جدای از آن که صدور چنین فتوایی خود مقایر با ارزشهای انسانی و حقوق بشری است. به همین دلیل مقامهای کشورهای غربی و حتا برخی از کشورهای اسلامی نیز نمیتوانند از شیخ الازهر و فتوایش به صورت صریح حمایت کنند.
