دکتران بدون مرز با نشر گزارش نظرسنجی تازه میگویند، در جریان شش ماه نخست سال 2019، 44 در صد از کودکان در جریان 24 ساعت به علت نرسیدن سر وقت به بخش مراقبت جدی اطفال در شفاخانۀ بُست هلمند، جان باختهاند. «چون بیماریشان پشیرفته شده بود و نیز سر وقت به شفاخانه انتقال داده نشده بودند.»
در گزارش این نظر سنجی که روز گذشته (چهارشنبه، 14 حوت) زیر نام «بررسی حقیقت: بحران مراقبتهای صحی مغفول شدهای افغانستان» نشر شد، آمده است که با وجود سرمایهگذاریها و کمکهای بینالمللی چند دهۀ گذشته، هنوز هم شهروندان افغانستان برای دسترسی به خدمات اساسی و عاجل صحی به علت ناامنیها، فقر گسترده، فاصلۀ راه، هزینۀ بالا و کمبود کارمندان صحی و تجهیزات لازم در مراکز صحی، با گزینههای غیرممکن روبهرواند.
در این نظرسنجی که با بیماران، نزدیکان بیماران و کارمندان دکتران بدون مرز در ولایتهای هرات و هلمند انجام شده، آمده است که بیشتر مردم برای دسترسی به مراقبت و خدمات صحی با موانع اساسی روبهرو اند. به گفتۀ دکتران بدون مرز، این وضعیت از زمان نشر گزارش این نهاد در سال 2014 ، تاکنون هیچ بهبودی نیافته است.
یافتههای این نظرسنجی نشان میدهد که عوامل جنگ و خشونت به شمول عدم دسترسی مردم به مراقبتهای صحی به هر بخش از زندهگی روزمرۀ مردم اثر گذاشته است، به گونهیی که بیشتر بیماران در شفاخانۀ بُست در شهر لشکرگاه، مرکز ولایت هلمند پیش از رفتن به شفاخانه و یا هنگام برگشتن به خانه باید عوامل گوناگونی را چون «آیا سرک ماینگذاری شده است یا خیر، آیا در راه به شفاخانه پوستۀ امنیتی وجود دارد یا خیر و آیا سفرشان در تاریکی شب امن است و آیا جنگ است یا خیر؟» مورد بررسی قرار دهند.
جولین ریکمن، نمایندۀ دکتران بدون مرز برای افغانستان میگوید: «بیماران ما به ما همیشه از سفر طولانی و پرخطر به خاطر انتقال کودکان دارای سوتغذیه، بستهگان باردار و یا زخمیان عزیزانشان به شفاخانه سخن میگویند.» او میافزاید که بیماران از مراکز صحی با داروی ناکافی و کارمندان غیرمسلکی نیز سخن گفتهاند.
در این نظرسنجی به نقل از نزدیکان یک بیمار در بخش زایشگاه شفاخانه بست آمده است: «ما میترسیم وقتی از طرف شب به شفاخانه برویم، به همین خاطر ما باید اکثر وقت منتظر بمانیم تا صبح شود و به شفاخانه برویم.» او گفته است که وقتی یک عضو از خانوادۀشان در جریان شب بیمار میشود، باید تا صبح انتظار بکشند حتی اگر بیمار زندهگیاش را هم از دست بدهد.
فقرگسترده نیز اثر مهمی بر دسترسی مردم به مراقبتهای صحی داشته است. بیش از 89 در صد از بیماران و همراهانشان در شفاخانۀ حوزهیی هرات گفتهاند که به علت فشارهای مالی، دسترسی به مراقبتهای صحی را به عقب انداختهاند.
در این نظرسنجی به نقل از مادر یک بیمار آمده است که به علت نداشتن پول کرایه موتر هشت روز انتظار کشیدند تا کودکشان را که از سوتغذیۀ حاد رنج میبرد، برای درمان به شفاخانه انتقال دهند.
یافتههای دکتران بدون مرز همچنان نشان میدهد، با تمامی کسانی که در این نظرسنجی گفتوگو شده، آنان از تفاوت میان اظهارات مقامات در رابطه به سیستم صحی افغانستان و ظرفیت آن برای رسیدهگی تمام نیازمندیهای مردم و اینکه بیماران با چه تجربههای در زندهگی روزمره روبهرواند، سخن گفتهاند.
